همایش «بررسی ۲۵ سال زعامت و رهبری آیتالله خامنهای» در مشهد برگزار شد
گروه سیاسی: همایش تخصصی بررسی ۲۵ سال زعامت و رهبری آیتالله خامنهای، ۱۱ خرداد با حضور علی غلامی، رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در مشهد برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، همایش تخصصی بررسی 25 سال زعامت و رهبری آیتالله خامنهای روز گذشته، 11 خرداد از سوی اداره پاسخگویی به سؤالات دینی معاونت تبلیغات و ارتباطات اسلامی آستان قدس رضوی در مرکز بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی برگزار شد.
در این نشست، علی غلامی، رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در رابطه با تاریخچه پیدایش موضوع ولایت فقیه، بهلحاظ قولی و فعلی، گفت: ما از قول ائمه اطهار(ع) احادیثی داریم که به وجود خلافت بین خودشان و فقها، بهعنوان جانشینان خود اشاره دارند، برای مثال حضرت علی(ع) در سرزمین مصر منصوبانی چون مالک اشتر یا محمدبن ابیبکر را داشتند بنابراین، ولایت فقیه بحثی نیست که امام خمینی(ره) از خودشان بهطور اتفاقی ابداع کرده باشند.
اجرای طرح ولایت فقیه برای اولین بار توسط شیخ مفید
وی با بیان اینکه اولین بار شیخ مفید در دوران غیبت کبری بحث ولایت فقیه را مطرح کردند، ابراز کرد: پس از آن، امام خمینی(ره) در سال 1324 هجری شمسی مبحث ولایت فقیه را در کتاب کشفالاسرار بیان کردهاند.
رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در ادامه علت کمرنگ بودن مبحث مرجعیت رهبر معظم انقلاب اسلامی، را فعالیتهای سیاسی ایشان دانست و افزود: حضرت آیتالله خامنهای از سن 10 تا 15 سالگی دروس سطح و پس از آن طی دو مرحله در سنین 16 تا 18 سالگی و 19 تا 25 سالگی دروس خارج حوزه را گذراندهاند.
عضو کمیته علوم انسانی بنیاد نخبگان در ادامه بیان کرد: چهره سیاسی حضرت آیتالله خامنهای از سال های 1333 تا 1335 در شهر مشهد نمایان میشود و به دوران انقلاب، پس از آن، جنگ تحمیلی، ریاست جمهوری و رهبری میرسد، متأسفانه آنچه درباره نحوه انتخاب ایشان بهعنوان رهبر در تلویزیون نشان داده می شود صحیح نیست و واقعیت امر بهگونهای دیگر است.
وی در رابطه با نحوه انتخاب آیتالله خامنهای بهعنوان رهبر انقلاب توسط مجلس خبرگان رهبری اظهار کرد: صبح روز ارتحال امام خمینی(ره) وصیتنامه سیاسی ـ الهی ایشان توسط آیتالله خامنهای در مجلس خبرگان رهبری قرائت شد، ابتدا تصمیم بر این گرفته شد تا شورائی یا فردی بودن رهبری به بحث گذاشته شود، زیرا در اصل 107 قانون اساسی سال 58 و هم در وصیت امام(ره)، آمده است رهبری یا شورای رهبری.
وی در ادامه افزود: آن زمان، شخص آیتالله خامنهای جزو موافقان بحث شورایی بودن رهبری بودند. در این مجلس سه شکل شورا بهصورت زیر به حاضران در مجلس ارائه میشود، شکل اول شورا شامل آیتالله خامنهای، آیتالله مشکینی و آیتالله موسوی اردبیلی میشود، در شکل دوم این شورا آیتالله خامنهای، آیتالله مشکینی، آیتالله موسوی اردبیلی، آیتالله هاشمی و حجتالاسلام سیداحمد خمینی حضور داشتند و آیتالله خامنهای، آیتالله مشکینی و آیتالله موسوی اردبیلی، آیتالله فاضل لنکرانی و آیتاللهالعظمی جوادی آملی از افراد شورای پیشنهادی در شکل سوم بودند.
غلامی با بیان ناموفق بودن این طرح گفت: طبق رأیگیری انجام شده در مجلس خبرگان، 20 نفر موافق و 45 نفر مخالف شورایی بودن رهبری میشوند، بنابراین بحث فردی بودن مطرح و به رأی گذاشته میشود، در ابتدا آیتالله سیدمحمدرضا گلپایگانی بهعنوان فرد منتخب مطرح میشوند، ایشان همان فردی بود که بر پیکر امام خمینی(ره) نماز میت را اقامه کرد.
وی در ادامه اظهار کرد: افرادی که آیتالله اراکی را بهعنوان منتخب معرفی میکنند پشنهاد میدهند حضرت آیتالله خامنهای بهعنوان قائم مقام ایشان منصوب شود اما رهبری آیتالله اراکی نیز به نتیجهای نمیرسد لذا تصمیم گرفته میشود که شخص آیتالله خامنهای را بهعنوان رهبر انتخاب کنند.
رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در ادامه ابراز کرد: طرح این موضوع مخالفت آیتالله خامنهای را بهدنبال داشت که باعث میشود ایشان از جلسه بیرون بروند. سپس آیتالله هاشمی رفسنجانی خاطراتی را در این باره برای حضار نقل میکنند که همه ساله آنها از تلویزیون بهمناسب ایام ارتحال امام خمینی(ره) پخش میشود، پس از نقل این خاطرات توسط آیتالله هاشمی رفسنجانی موافقان قیام میکنند که در نهایت آیتالله سیدعلی خامنهای بهعنوان رهبر این انقلاب انتخاب میشوند.
غلامی با اشاره به اصل 107 قانون اساسی سال 1358، که در مورد انتخاب رهبر توسط خبرگان رهبری است، اظهار کرد: آنچه که در ابتدا مورد اختلاف خبرگان در این اصل قرار داشت، اصل مرجعیت رهبری بود زیرا فرق مرجع و مجتهد در این است که مرجع تقلید مجتهدی است که به آن برای تقلید احکام دینی رجوع میشود در حالیکه فردی میتواند مجتهد باشد و خودش از خودش تقلید کند و مقلدی هم نداشته باشد.
رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در ادامه با اشاره به پیامهای علما و مراجع عظام تقلید پس از به رهبری رسیدن آیتالله خامنهای گفت: پس از این انتخاب، آیتالله گلپایگانی عبا و نامهای را برای رهبر معظم انقلاب میفرستند و در آن جا میگویند: «من اگر در جامعه لغزشی ببینم، آن را یک بار اعلام میکنم و بار دیگر اعلام نمیکنم زیرا تضعیف شما را حرام میدانم».
وی در ادامه افزود: پس از این انتخاب خطاب به آیتالله بهجت گفتند: ایشان برای رهبری بسیار جوان هستند. ایشان در پاسخ فرمودند: «همان یک بار که گفتند که حضرت علی(ع) جوان است، بس است».
عضو کمیته علوم انسانی بنیاد نخبگان در ادامه به نقل از مرحوم حجتالاسلام حاج سیداحمد خمینی گفت: «ما امروز موظف هستیم پشت سر مقام رهبری حضرت آیتالله خامنهای حرکت کنیم، هر چه ایشان گفت گوش کنیم. اگر روزی حرکت ما با حرکت ولی فقیه نخواند، بدانید که نقص از ماست. اگر امروز اختلاف موجب شود که به اقتدار ولی فقیه صدمه بخورد گناه بزرگی را مرتکب شدهایم.»
دوران رهبری آیتالله خامنهای به مراتب سختتر از زمان امام خمینی(ره) است
وی با بیان اینکه دوران رهبری آیتالله خامنهای به مراتب سختتر از زمان امام خمینی(ره) است، اظهار کرد: بهلحاظ نخبگان حوزوی در دوره امام خمینی(ره) چهرههایی چون حضرات آیات مرعشی نجفی، خویی، گلپایگانی، شریعتمداری و... هم دوره و هم سن امام خمینی(ره) بهشمار میرفتند اما زمانیکه آیتالله خامنهای به رهبری رسیدند این افراد، استاد ایشان بودند.
رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) در تفاوت رهبری آیتالله خامنهای و امام خمینی(ره) از دیدگاه عامه مردم اظهار کرد: امام خمینی(ره) شخصیتی بود که نهضت انقلاب اسلامی بر اساس او شکل گرفته بود، به همین خاطر تبعید شدند، مردم به نام و یاد او پیش از انقلاب اسلامی خون داده بودند، برای بازگشتش لحظهشماری میکردند.
وی افزود: اما اوج شناختی که مردم از آیتالله خامنهای داشتند به دوران حضور ایشان در منصب ریاست جمهوری برمی گردد، پس از ارتحال امام خمینی(ره) مردم شاهد بودند که خبرگان رهبری، ایشان را بهعنوان رهبر انتخاب کردند و مردم هم بر اساس این انتخاب با رهبر معظم انقلاب بیعت کردند.
عضو کمیته علوم انسانی بنیاد نخبگان در مقایسه جو داخل کشور در دوران امام خمینی(ره) و رهبری آیتالله خامنهای گفت: دورانی که امام خمینی(ره) پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران حضور دارند شامل سه دوره مقابله با گروهکها، دفاع مقدس و ارتحال ایشان میشود، در دوران ایشان جنگ تحمیلی فضای کشور را بهسمت همدلی، رفاقت، معنویت و... برده بود. به عبارت دیگر این موضوع، خود اهرمی برای متحد کردن مردم توسط امام خمینی(ره) محسوب میشد.
وی در ادامه بیان کرد: اما زمانیکه رهبر معظم انقلاب اسلامی در سال 68 زمام امور را بهدست میگیرند جنگ تمام شده و آغاز دوران سازندگی بود، نه تنها از معنویت دوران جنگ خبری نیست بلکه اتفاقاتی رخ میدهد که این معنویت را از بین میبرد.
غلامی در رابطه با تفاوت سیاست خارجی دوران امام خمینی(ره) و آیتالله خامنهای اظهار کرد: زمانیکه انقلاب اسلامی ایران به پیروزی رسید دشمن بهت زده شده و دست به اقداماتی نظیر توطئه از طریق لانه جاسوسی، غائلههای داخلی، کودتا، تجهیز صدام برای حمله به ایران و ... زد. اما دشمن در دوره آیتالله خامنهای شگردش را تغییر میدهد و از جنگ سخت بهسمت جنگ نرم حرکت میکند. برای مثال دشمن در این دوره انواع تحریمهای پولی و بانکی را بر ایران تحمیل میکند.
وی در بخش دوم صحبتهایش، بر اساس شبهات مطرح شده در بحث انتخاب ولی فقیه، سه راه برای انتخاب جانشین بعدی رهبری برشمرد و افزود: در اولین راه، رهبر آینده میتواند توسط ولی فقیه قبلی انتخاب شود، کما اینکه امام خمینی(ره) برای این کار درایت داشتند اما اگر این کار را میکردند بدون شک ایشان به دیکتاتوری متهم میشدند.
رئیس دانشکده حقوق دانشگاه امام صادق(ع) دومین راه انتخاب رهبر را انتخابات مردمی دانست و اظهار کرد: رأی مستقیم مردم نیز فایدهای ندارد زیرا آنها بهلحاظ اجتهادی و سایر ملزومات علمی شناختی کافی از یک ولی فقیه ندارند.
وی در رابطه با انتخاب رهبر از طریق مجلس خبرگان رهبری گفت: خبرگان منتخب مردم، متخصص و خبرهشناس هستند و بهلحاظ علمی انتخاب دقیقتری نسبت به مردم عادی دارند.
عضو کمیته علوم انسانی بنیاد نخبگان در رابطه با دلایل اختصاص زمان به رهبر بودن یک فرد گفت: اگر رهبری، مدتدار باشد به همان آفات ریاست جمهوری، مانند تخریب اشخاص، مبتلا میشود. خبرگان رهبری در تیر 1368 در بحث های مفصلی که داشتند در نهایت بدین نتیجه میرسند، این سمت مدتدار نباشد.
وی در ادامه بیان کرد: رهبری اگر اقدامی خلاف عدالت انجام دهد خود به خود، خودش را از رهبری عزل کرده است و این عزل فقط اعلام میشود.
تفاوت بین مشروعیت و مقبولیت ولی فقیه
غلامی در رابطه با تفاوت بین مشروعیت و مقبولیت ولی فقیه گفت: مردم در مشروعیت حاکم ذرهای نقش ایفا نمیکنند اما در مقبولیتش نقش دارند، مانند 25 سال خانهنشینی حضرت علی(ع). مشروعیت ولی فقیه از جانب خداست به عبارت دیگر خدا مشروعیتش را به رسولش، او به امام معصوم(ع) و امام به فقها واگذار میکند. خبرگان، رهبر را انتخاب نمیکنند بلکه بر اساس معیارهای علمی او را برمیگزینند.
وی با بیان اینکه تأیید اعضای مجلس خبرگان برعهده شورای نگهبان نیست بلکه برعهده خود اعضای خبرگان است، اظهار کرد: در هر نظام سیاسی یک نفر، حرف آخر را میزند.
وی با بیان اینکه طی 36 سال گذشته از انقلاب اسلامی هم امام خمینی(ره) و هم رهبر معظم انقلاب در برخی از مسائل حرف آخر را زدهاند، افزود: آنها به نفع خود یا جناحشان کاری نکردهاند بلکه هر کاری که کردهاند برای منافع ملی بوده است. برای مثال در جریان مک فارلین، قرار بود قضیه مخفی باشد، اما عدهای از نمایندگان بنا داشتند که وزیر امور خارجه را در این باره استیضاح کنند اما امام با اختیارات خودشان مانع این کار شدند.
غلامی با بیان اینکه هیچ نظام سیاسی تا به حال اصل خود را به همه پرسی نگذاشته است، گفت: ما در این 36 سال همهپرسی داشتهایم و مردم با شرکت در همه انتخابات ها به اصل نظام رأی دادهاند. برای مثال هنگامیکه گفته می شود 85 درصد در انتخابات شرکت کردهاند عدهای باقی افراد را جز مخالفان تفسیر می کنند، در حالی که اینگونه نیست زیرا از بین همانها هم، عدهای مخالفند و عدهای هم ممتنع.
