خطبه غريب غدير. همانی كه جبرئيل (ع) چهار بار برای ادای آن بر پيامبر(ص) نازل شد، علاوه بر مفاهيم بلند در توصيف خداوند، علی(ع)، امامت و مهدی موعود(عج) در آن حضرت رسول(ص) به توصيف ويژگیها و اقداماتی پرداخته است كه بعد از وفات ايشان توسط منافقان صورت خواهد گرفت.
پيشبينیهايی كه علیرغم هشدار و تأكيد بسيار زياد حضرت رسول(ص) در جمع هزاران نفری حجاج حجهالوداع ناديده گرفته شد و به وقوع پيوست.
به راستی حج چند نفر از آن حجاج مقبول درگاه احديت شد، حجاجی كه آگاهانه سكوت كردند در برابر ظلم به علی(ع)، ظلم به تمام مسلمانان و بلكه ظلم به تمام بشريت يتيم بعد از علی(ع).
حضرت رسول(ص) آشكارا، بلند و رسا در خطبه غدير فرمودند: هان مردمان! «به خدا و رسول و نور همراهش ايمان آوريد پيش از آن كه چهرهها را تباه و باژگونه كنيم يا چونان اصحاب روز شنبه [يهوديانی كه بر خدا نيرنگ آوردند] رانده شويد. «به خدا سوگند كه مقصود خداوند از اين آيه گروهی از صحابهاند كه آنان را با نام و نَسَب میشناسم ليكن به پردهپوشی كارشان مأمورم. اينك هر كس پايه كار خويش را مهر و يا خشم علی در دل قرار دهد [و بداند كه ارزش عمل او وابسته به آن است].
مردمان! نور از سوی خداوند عزّوجل در جان من، سپس در جان علی بن ابی طالب، آن گاه در نسل او تا قائم مهدی - كه حق خدا و ما را میستاند - جای گرفته. چرا كه خداوند عزوجل ما را بر كوتاهیكنندگان، ستيزهگران، ناسازگاران، خائنان و گنهكاران و ستمكاران و غاصبان از تمامی جهانيان دليل و راهنما و حجت آورده است.
هان مردمان! هشدارتان میدهم: همانا من رسول خدايم. پيش از من نيز رسولانی آمده و سپری گشتهاند. آيا اگر من بميرم يا كشته شوم، به جاهليت عقب گرد میكنيد؟ آن كه به قهقرا برگردد، هرگز خدا را زيانی نخواهد رسانيد و خداوند سپاسگزاران شكيباگر را پاداش خواهد داد. بدانيد كه علی و پس از او فرزندان من از نسل او، داری كمال شكيبايی و سپاسگزاریاند.
هان مردمان! اسلامتان را بر من منت نگذاريد؛ كه اعمال شما را بيهوده و تباه خواهد كرد و خداوند بر شما خشم خواهد گرفت و سپس شما را به شعله از آتش و مس گداخته گرفتار خواهد كرد. همانا پروردگار شما در كمينگاه است.
مردمان! به زودی پس از من پيشوايانی خواهند بود كه شما را به سوی آتش میخوانند و در روز رستاخيز تنها و بدون ياور خواهند ماند.
هان مردمان! آنان و ياران و پيروانشان در بدترين جای جهنم، جايگاه متكبّران خواهند بود. بدانيد آنان اصحاب صحيفهاند. اكنون هر كس در صحيفه خود نظر كند.
هان مردمان! اينك جانشينی خود را به عنوان امامت و وراثت به امانت به جای میگذارم در نسل خود تا برپايی روز رستاخيز و حال، مأموريت تبليغی خود را انجام میدهم تا برهان بر هر شاهد و غايب و بر آنان كه زاده شده يا نشدهاند و بر تمامی مردمان باشد. پس بايسته است اين سخن را حاضران به غايبان و پدران به فرزندان تا برپايی رستاخيز برسانند.
آگاه باشيد! به زودی پس از من امامت را با پادشاهی جابه جا نموده، آن را غصب كرده و به تصرف خويش درآورند.
هان! نفرين و خشم خدا بر غاصبان و چپاولگران! و البته در آن هنگام خداوند آتش عذاب - شعله های آتش و مس گداخته - بر سر شما جن و انس خواهد ريخت. آن جاست كه ديگر ياری نخواهيد شد.
هان مردمان! هر آينه خداوند عزوجل شما را به حالتان رها نخواهد كرد تا ناپاك را از پاك جدا كند. و خداوند نمیخواهد شما را بر غيب آگاه گرداند.
هان مردمان! هيچ سرزمينی نيست مگر اين كه خداوند به خاطر تكذيب اهل آن [حق را] ، آنان را پيش از روز رستاخيز نابود خواهد فرمود و به امام مهدی خواهد سپرد. و هر آينه خداوند وعده خود را انجام خواهد داد. هان مردمان! پيش از شما، شمار فزونی از گذشتگان گمراه شدند و خداوند آنان را نابود كرد و همو نابودكننده آيندگان است.
او خود در كتابش آورده: «آيا پيشينيان را تباه نكرديم و به دنبال آنان آيندگان را گرفتار نساختيم؟ با مجرمان اين چنين كنيم. وای بر ناباوران!»
هان مردمان! همانا خداوند امر و نهی خود را به من فرموده و من نيز به دستور او دانش آن را نزد علی نهادم. پس فرمان او را بشنويد و گردن نهيد و پيرويش كنيد و از آنچه بازتان دارد خودداری كنيد تا راه يابيد. به سوی هدف او حركت كنيد. راه های گونه گون شما را از راه او بازندارد!