
به گزارش خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا)، دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ تخصصی تفسیر اهل بیت(ع) از سوی پژوهشکده تفسیر اهل بیت(ع) به صاحب امتیازی پژوهشگاه قرآن و حدیث و مدیر مسئولی عبدالهادی مسعودی و سردبیری علی راد با هفت مقاله علمی منتشر شد.
مقاله صراط مستقیم در قرآن به قلم آیتالله محمد محمدی ریشهری اولین مقالهای است که در این نشریه میخوانیم. نویسنده صراط مستقیم را همان راه بندگی خداوند معرفی می کند که همه ویژگی های عبادت به معنای عام آن را دارد و ادامه می دهد: مهم ترین این ویژگی ها عبارت اند از: مطابقت با موازین عقلی و علمی، تطابق با حق، اعتدال، وسعت، وضوح و وحدت.
نویسنده میافزاید: در اصطلاح قرآنی، سبیل شریعت، راههای فرعی منتهی به صراط یگانه و مستقیم الهی است و از این رو، می توانند متعدد باشند و یا در آیین ها و دین های متنوع، جلوه گر شوند.
یکی از مقالاتی که در این شماره منتشر شده، مقاله ای با عنوان «دختری در محراب؛ مطالعه تطبیقی شخصیت حضرت مریم(س)» است که توسط حیدر عیوضی به رشته تحریر درآمده است. در این مقاله می خوانیم: هنگامی که واژه مریم را در قاموس و دایرة المعارف کتاب مقدس مطالعه می کردم با شگفتی دیدم آن را یاغی معنی کرده اند. از سوی دیگر برخی از نویسندگان با اتکا به این تعریف به تکاپو افتاده اند تا وجهی بر آن بیابند.
نویسنده با تصریح بر اینکه باید توجه داشت که در بنی اسرائیل انتخاب نام معنی دار، بسیار اهمیت داشته است، می افزاید: در منابع غربی، تحقیقات گسترده ای در معنا و ریشه این واژه صورت گرفته که به طور جامع در کتاب دانش نامه الهیاتی عهد عتیق ارائه شده است. در این دانش نامه در مورد کلمه مریم سه احتمال نقل شده است: از ریشه عبری به معنی عصیان کردن، یاغی شدن، از لغت مصری به معنی محبوب و خواستنی، از لغت اکدی به معنی هدیه خداوند.
یکی از مقالات دیگری که در این شماره می خوانیم، مقاله نقد انگاره خشونت آمیز بودن مجازات های دنیوی در قرآن با تأکید بر روایات تفسیری به قلم مریم کتابی تبار است. در این مقاله آمده است: شبهه خشونت آمیز بودن مجازات های دنیوی در قرآن از سوی برخی مخالفان اسلام با استناد به آیاتی که برای مجرمان مجازات هایی چون قطع دست، تازیانه و قصاص در نظر گرفته و با هدف غیر اخلاقی جلوه دادن برخی آموزه های قرآن ایراد گردیده است. در پاسخ به این شبهه لازم است ابتدا دانسته شود که هیچ یک از مجازات های مطرح شده در قرآن تأسیسی نیست، بلکه همگی پیش از اسلام وجود داشته اند و این امر به معنای آن است که مواجهه قرآن کریم با جرایم فردی و اجتماعی، برای مردم نامعهود و غیرمتعارف نبوده است.
نویسنده ضمن توجه به مبحث بازدارندگی در مجازات های اسلامی، ادامه می دهد: توصیه های مکرر به توبه، عفو و مصالحه که در قرآن و روایات مبین و مفسر آن متجلی است نیز بیانگر آن است که از نظر قرآن، اجرای مجازات، فی نفسه مطلوب نبوده و موضوعیت ندارد و نهایتاً در صورتی که اقتضائات و شرایط زمان و جامعه به گونه ای گردد که اجرای مجازات ها، هدف و کارآمدی آن را تحت الشعاع قرار دهد و یا مفاسد مترتب بر اجرای مجازات، بیشتر از مصالح آن باشد، لازم است تا تغییرات مناسب در آن، اعمال گردد.
در پایان مقاله آمده است: نمی توان با نگاهی یک جانبه به سراغ آیات جزایی قرآن رفت و بدون توجه به سایر قرائن مؤثر در فهم قرآن، به ویژه روایات مفسر و مبین آن، درباره خشن بودن و ضد اخلاقی بودن مجازات های مطرح شده در قرآن داوری نمود.
یادآور میشود، دومین شماره دوفصلنامه علمی ـ تخصصی تفسیر اهل بیت(ع) به صاحب امتیازی پژوهشگاه قرآن و حدیث، مدیر مسئولی عبدالهادی مسعودی و سردبیری علی راد با قیمت پنج هزار تومان منتشر شده است.