
حجتالاسلام محمدعلی فیضآبادی، استاد حوزه و دانشگاه در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، با اشاره به مراسم چهارشنبهسوری و ریشههای آن در فرهنگ ایرانی ـ اسلامی ابراز کرد: این مناسبت هیچ ریشه اسلامی ندارد و به اعتقاد کارشناسان این مراسم به ایرانیان قدیم و آئین زرتشتی و آتشپرستی باز میگردد.
وی با بیان اینکه این رسم از همان دوران قدیم باقی مانده است، ادامه داد: بعد از مسلمان شدن مردم ایران، اسلام این گونه امور را که با فرهنگ دینی مطابقت نداشت جدا کرد، اما سنتهایی که با ارزشهای دینی همراهی داشتند با مهر تائید اسلام مواجه و ماندگار شدند.
استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به اینکه اسلام با رسم چهارشنبهسوری به شدت مخالفت کرده است، ادامه داد: در این مراسم افراد از روی آتش پریده و خواستههایی را مطرح میکنند که این نوع رفتار با فرهنگ الهی اسلام منافات دارد، از طرفی عقل سلیم نیز این کار را تایید نمیکند، لذا هیچ ریشه عقلانی و دینی ندارد.
نوروز؛ آئینی که با اسلام چهره الهی و ماندگار گرفت
وی افزود: از جمله فرهنگهای خوبی که با آمدن اسلام به ایران ماندگار شد و حتی اسلام آن را مورد تائید و امضا قرار داد مراسم نوروز بود که رنگ معنوی به خود گرفت به گونهای که امام صادق(ع) در ضمن روایتی فرمودند: در زمان نو شدن سال جدید دعای «یا مقلب القلوب و الابصار» را بخوانید، که در واقع این مناسبت تأیید و رنگ و بوی معنوی پیدا کرد.
نشر اعتقادت خرافی در لابهلای مراسم چهارشنبهسوری
فیضآبادی با اشاره به اینکه مراسم چهارشنبهسوری دارای اشکالاتی است، گفت: یکی از دلایل نامناسب بودن این مراسم به جهت نشر خرافات و متزلزل شدن اعتقادات افراد است، در واقع ما با برنامهریزی و شیوههای مختلف سعی در مبارزه با خرافات داریم تا اندیشهسازی صورت گیرد، اما وجود چنین سنتهای نامناسب مانع نشر حقیقت میشود.
این استاد حوزه و دانشگاه ادامه داد: از طرفی استفاده کردن از ابزارهای ویژه این مراسم دارای خطرات جانی و مالی بسیاری برای افراد است، همچنین سبب مختل شدن فعالیتهای روزانه و ضایع شدن حق دیگر انسانها و حقالناس میشود، در صورتی که همه انسانها نیاز به رفاه و امنیت دارند.
نقص عضو و قتل نفس؛آسیبهایی که هیچگاه جبران نمیشود
فیضآبادی با اشاره به اینکه گاهی آسیبهای وارده از این مراسم آنقدر شدت دارد که هیچگاه قابل جبران نیست، اضافه کرد: خطرات جانی مانند نقص عضو از جمله آسیبهای جدی در این زمینه است که فرد را تا آخر عمر خانهنشین کرده و به نسل او آسیب میزند.
وی در مورد دیگر آثار سنت ناپسند چهارشنبهسوری عنوان کرد: گاهی این رفتارها منجر به قتل نفس انسان بی گناهی میشود که دیگر قابل جبران نیست، در واقع افراد بدون فکر و به نام شادی کردن حق حیات را از دیگران میگیرند و مرتکب نوعی قتل پنهان میشوند، که بر اساس قرآن کریم کشتن یک نفر به معنای از بین بردن تمام بشریت است.
این استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه همه اینگونه رفتارهای نامناسب به جهت نبود اندیشه و عقل است و خلاف فرهنگ دینی ـ اسلامی و حتی ایرانی بوده و مضمون شمرده میشود، اظهار کرد: البته در اسلام بر شادی و شاد بودن تأکید بسیار شده و حدود آن نیز مشخص است و تنها مختص به شب چهارشنبهسوری و این ایام خاص نمیشود.
تأکید اسلام بر داشتن تفریحات سالم و رعایت حقالناس
فیضآبادی گفت: اسلام با تفریح مشکلی ندارد، به گونهای که امام رضا(ع) در ضمن روایتی فرمودند: «اگر شما شادی و لذت را از زندگیتان حذف کنید، عبادات و تمام فعالیتهای زندگیتان ناقص است»، لذا میتوان از تفریحات سالم مانند استفاده از دامان طبیعت همراه خانواده، بازی با فرزندان و ... در همه ایام سال بهره برد.
وی با بیان اینکه در این جریان به بعد حقالناس موضوع زیاد توجه نمیشود، ادامه داد: متأسفانه در فضای عمومی جامعه حقالناس را در حد استغفرالله میدانیم و دچار اینگونه بحرانهای بیتوجهی شدیم، در حالی که در دین آسمانی اسلام توجه به حقوق دیگران از اهمیت و محوریت غیر قابل انکاری برخوردار است.