مطالعات محدود و نظامپژوهی قرآنبنیان
گروه دانشگاه: مجری طرح پژوهشی «موضوعشناسی تحقیقات نظامسازی قرآنی» با بیان اینکه عنوان این طرح با تغییراتی به «نظامپژوهی قرآنبنیان» تبدیل شد، گفت: در حوزه نظامسازی قرآنی مطالعات محدودی صورت گرفته است.
حسین باباییمجرد، عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و مجری طرح پژوهشی«موضوعشناسی تحقیقات نظامسازی قرآنی» در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، اظهار کرد: عنوان این طرح «موضوع شناسی تحقیقات نظامسازی قرآنی» است که با تغییراتی به «نظامپژوهی قرآنبنیان» تبدیل شد؛ کارفرمای این طرح کمیسیون قرآنی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی است که این طرح را دو یا سه سال قبل پیشنهاد داد و ما در قالب تیمی از همان ایام طرحنامهای را تدوین کردیم که بر اساس آن تحقیق صورت گرفت و مصاحبههای قابل توجهی نیز در این زمینه انجام شد.
وی گفت: مبنای این طرح این بود که رهبر معظم انقلاب بارها تأکید کردهاند که نظام سازی در کشور باید مبتنی بر تئوری ولایت فقیه در حوزههای مختلف و خردهنظامهای مختلف تحقق پیدا کند؛ ما در خردهنظام سیاسی این مهم را داریم، امام(ره) نظام مردم سالاری دینی را مبتنی بر نظریه ولایت فقیه در خرده نظام سیاسی شکل دادند، در حوزههای دیگر کاری به آن شکل در مقام نظر انجام نشده و در مقام عمل قطعا کاری صورت نگرفته است.
وی افزود: ما باید نخست انواع و اقسام تحقیقاتی که در حوزه نظامسازی در فضای اندیشه اسلامی صورت گرفته را میدیدیم، و دستهبندی میکردیم و نتایج تحقیقات را میدیدیم تا بتوانیم بر اساس این دستهبندی یک نظر و مدل مختاری را ارائه کنیم، که این کارها انجام شد؛ به سراغ افرادی رفتیم که در حوزه نظامسازی فعالیت کرده بودند و مطالعاتی داشتند و مجموعه مصاحبههایی با آنها انجام دادیم و دادههایی را گرفته و نهایتا دستهبندی کردیم و یک مدل مفهومی از نظریاتی که در حوزه نظامسازی وجود داشت، ارائه دادیم.
عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی اظهار کرد: در حوزه نظامسازی قرآنی مطالعات محدودی صورت گرفته است و بسیاری نظامسازی که مبدأ و منشأ آن قرآن باشد را بدون سنت نمیپذیرند؛ اولا این دو را در کنار هم و به عنوان متمم هم میپذیرند و ثانیا کسانی که وارد عرصه قرآن به صورت صرف میشوند، رویکردهای مطلقا قرآنی ندارند و رویکردهای فقهی، فلسفی دارند؛ از این جهت میطلبید که رویکرد کاملا قرآنی را به عنوان وجه عمل در نظر گرفت و بر همان اساس عمل کرد؛ این طرح بر اساس مطالعه چند سالهای بود که با همکاری یک گروه و با انجام مصاحبههای 33 گانهای انجام شد و بر مبنای این مصاحبهها یک چهارچوب مفهومی برای نظامسازی مبتنی بر قرآن ارائه کردیم.
وی تصریح کرد: این کار ابزاری است تا اندیشمندان حوزههای مختلف علمی نظیر اقتصاد، سیاست و... این ابزار را در دست بگیرند و وارد معارف قرآنی شوند، در محضر قرآن قرار گیرند و بر اساس این ابزار و فهمی که از آیات قرآن دارند، پاسخ سوالات اولویتدار حوزه علمی خودشان را بفهمند؛ برای مثال کسی که در اقتصاد کار میکند این ابزار مناسب سوالات خوبی را در دست او قرار میدهد تا با آن سوال وارد قرآن شود، از قرآن سوال بپرسد و بتواند معارف قرآنی را اصتیاد کند؛ قرآن را باید استنتاق کرد و به نطق وا داشت و این از طریق سوال میسر میشود؛ برخی از آیات را تا انسان سوال نکند نمیتواند به عمق و ابعاد مختلف آن دست پیدا کند؛ این طرح را به عنوان مجموعه پرسشها و مؤلفههایی که یک فرد محقق باید در دست داشته باشد تا وارد قرآن شده و در محضر قرآن قرار گیرد، عرضه کردهایم و کسانی که در این حوزهها کار میکنند می تواند مبتنی بر این طرح سوالات مختلف علمیشان را دستهبندی و اولویتبندی کنند و از قرآن بپرسند.
بابایی مجرد در پایان گفت: این طرح انجام و به کمیسیون قرآنی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی تحویل داده شد؛ نتیجه این طرح در قالب یک کتاب منتشر خواهد شد؛ کتاب مجموعه مصاحبهها را در دست چاپ داریم و کتاب نتایج طرح نیز به همت دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی منتشر خواهد شد.
