نگهداری از 400 نسخه نفیس خطی و چاپ سنگی از امام رضا(ع) در کتابخانه آستان قدس
گروه هنر: مجموعه ارزشمندی افزون بر 400 نسخه خطی و چاپ سنگی نفیس، مُقتَبس از حضرت رضا(ع) در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی نگهداری میشود که نسخههای بسیاری در این میان، به خط خود مؤلف کتابت شده است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، به نقل از پایگاه اطلاعرسانی آستان قدس رضوی، حجتالاسلام محمدحسن نورینیا، رئیس اداره مخطوطات سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی اعلام کرد: مجموعه ارزشمندی افزون بر 400 نسخه خطی و چاپ سنگی نفیس مربوط به حضرت رضا(ع) شامل تألیفات، احادیث و روایات و شرح و حاشیه آن در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی نگهداری میشود که تنها 70 نسخه از این میان، مربوط به اثر ارزشمند «عیون اخبارالرضا» است.
وی ابتدا به نسخهای اشاره کرد که از اهمیت شایان توجهی برخوردار است و ادامه داد: این نسخه، شرح احوال حضرت رضا(ع) به قلم مرحوم عصار است که خود مؤلف آن را کتابت کرده است.
حجتالاسلام نورینیا به شروحی که بر «احوال الرضا» نگاشته شده، اشاره کرد و گفت: از جمله شروح آن، «حججالرضویه» تألیف «شیخ اسماعیل شریف شاهرودی تهرانی» است که نسخه آستان قدس به خط نسخ است و شرح دیگری به نام «تحفهالرضا» در شرح احوال حضرت رضا(ع) و آداب زیارت آن حضرت نگاشته شده است.
رئیس اداره مخطوطات سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی با اشاره به یکی دیگر از نسخههای ارزشمند این گنجینه که به دست رهبر معظم انقلاب به کتابخانه آستان قدس رضوی اهدا شده است، تصریح کرد: نسخه ممتازی از «فوائدالرضویه» موجود است که شرح حدیث رأسالجالوت تألیف «قاضی سعید قمی» بوده و به خط خود مؤلف کتابت شده است؛ این اثر گرانسنگ ضمیمه مجموعه «اربعینیات» قاضی سعید محسوب میشود.
وی کتاب شریف «صحیفهالرضا» را از کتب و اصول معتبر نزد امامیه دانست که به طرق متعدد از محدثان شیعه و سنی روایت شده است و ادامه داد: در منابع از این اثر با عناوین مختلفی یاد شده است؛ از جمله در مجمعالبیان با نام «مسند الرضا» و در کشفالغمه با نام «رضویات» آمده که در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی، بیش از 10 نسخه از این اثر نگهداری میشود که یکی از نسخههای نفیس، در سال 881 هجری قمری به خط «اسماعیل بن عبد المؤمن قاینی» کتابت شده است.
حجتالاسلام نورینیا عنوان کرد: کتاب «شرایعالأحکام» احادیث روایت شده از حضرت رضا(ع) است که ابوالفضلبن سهل ذوالریاستین از حضرت تقاضا کرد، کتابی در اصول و فروع، مرقوم فرمایند که به خواهش وی این کتاب ترقیم یافت و نسخه آستان قدس به خط نسخ عالی سه ستونه چلیپایی کتابت شد.
رئیس اداره مخطوطات آستان قدس رضوی از رساله ذهبیه که روایتی از دانش پزشکی حضرت رضا(ع) است، نام برد و تصریح کرد: نسخههای بسیاری از این اثر ارزشمند و ترجمه آن، زینتافزای این کتابخانه کهن است.
وی با اظهار اینکه آثار ارزنده خوشنویسی از زیارتنامههای خاصه حضرت رضا(ع) در این گنجینه نگهداری میشود، بیان کرد: از جمله آن، نسخه بسیار ممتازی از دو زیارت جوادیه و هفت حدیث است.
حجتالاسلام نورینیا از چند اثر دیگر یاد کرد و ادامه داد: اثر دیگر راجع به حضرت رضا(ع) با عنوان «مثیر الاشجان فی ذکر احوال غریب خراسان» است؛ همچنین «اللمعات الرضویه» شرحی است از «محمدمهدی موسوی تنکابنی» بر خطبه توحیدیه حضرت رضا(ع) که از سوی رهبر معظم انقلاب وقف کتابخانه شده است.
وی با اشاره به نسخه بسیار نفیسی از «لوامعالانوار فی شرح عیون الاخبار» که شرح سیدنعمتالله جزایری از محدثان عالیقدر شیعه بر عیون اخبارالرضا(ع) است، اظهار کرد: این نسخه به خط نسخ محمدصالح بن عبدالرشید کتابت و به دست خود سید در شوشتر تصحیح شده است.
وی در پایان با بیان اینکه آثار هنری بیبدیلی به دست عاشقان و ارادتمندان این امام رئوف خلق شده و در حال حاضر در گنجینه مخطوطات سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی نگهداری میشود، یادآور شد: از دیگر آثار مرتبط با حضرت رضا(ع) در این گنجینه، دو تابلوی حدیث شریف «سلسلةالذهب» است که یکی تصویرسازی و دیگری کتابت با طلاست که هر دو اثر به دست هنرمندان معاصر خلق شده است.
وی ابتدا به نسخهای اشاره کرد که از اهمیت شایان توجهی برخوردار است و ادامه داد: این نسخه، شرح احوال حضرت رضا(ع) به قلم مرحوم عصار است که خود مؤلف آن را کتابت کرده است.
حجتالاسلام نورینیا به شروحی که بر «احوال الرضا» نگاشته شده، اشاره کرد و گفت: از جمله شروح آن، «حججالرضویه» تألیف «شیخ اسماعیل شریف شاهرودی تهرانی» است که نسخه آستان قدس به خط نسخ است و شرح دیگری به نام «تحفهالرضا» در شرح احوال حضرت رضا(ع) و آداب زیارت آن حضرت نگاشته شده است.
رئیس اداره مخطوطات سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی با اشاره به یکی دیگر از نسخههای ارزشمند این گنجینه که به دست رهبر معظم انقلاب به کتابخانه آستان قدس رضوی اهدا شده است، تصریح کرد: نسخه ممتازی از «فوائدالرضویه» موجود است که شرح حدیث رأسالجالوت تألیف «قاضی سعید قمی» بوده و به خط خود مؤلف کتابت شده است؛ این اثر گرانسنگ ضمیمه مجموعه «اربعینیات» قاضی سعید محسوب میشود.
وی کتاب شریف «صحیفهالرضا» را از کتب و اصول معتبر نزد امامیه دانست که به طرق متعدد از محدثان شیعه و سنی روایت شده است و ادامه داد: در منابع از این اثر با عناوین مختلفی یاد شده است؛ از جمله در مجمعالبیان با نام «مسند الرضا» و در کشفالغمه با نام «رضویات» آمده که در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی، بیش از 10 نسخه از این اثر نگهداری میشود که یکی از نسخههای نفیس، در سال 881 هجری قمری به خط «اسماعیل بن عبد المؤمن قاینی» کتابت شده است.
حجتالاسلام نورینیا عنوان کرد: کتاب «شرایعالأحکام» احادیث روایت شده از حضرت رضا(ع) است که ابوالفضلبن سهل ذوالریاستین از حضرت تقاضا کرد، کتابی در اصول و فروع، مرقوم فرمایند که به خواهش وی این کتاب ترقیم یافت و نسخه آستان قدس به خط نسخ عالی سه ستونه چلیپایی کتابت شد.
رئیس اداره مخطوطات آستان قدس رضوی از رساله ذهبیه که روایتی از دانش پزشکی حضرت رضا(ع) است، نام برد و تصریح کرد: نسخههای بسیاری از این اثر ارزشمند و ترجمه آن، زینتافزای این کتابخانه کهن است.
وی با اظهار اینکه آثار ارزنده خوشنویسی از زیارتنامههای خاصه حضرت رضا(ع) در این گنجینه نگهداری میشود، بیان کرد: از جمله آن، نسخه بسیار ممتازی از دو زیارت جوادیه و هفت حدیث است.
حجتالاسلام نورینیا از چند اثر دیگر یاد کرد و ادامه داد: اثر دیگر راجع به حضرت رضا(ع) با عنوان «مثیر الاشجان فی ذکر احوال غریب خراسان» است؛ همچنین «اللمعات الرضویه» شرحی است از «محمدمهدی موسوی تنکابنی» بر خطبه توحیدیه حضرت رضا(ع) که از سوی رهبر معظم انقلاب وقف کتابخانه شده است.
وی با اشاره به نسخه بسیار نفیسی از «لوامعالانوار فی شرح عیون الاخبار» که شرح سیدنعمتالله جزایری از محدثان عالیقدر شیعه بر عیون اخبارالرضا(ع) است، اظهار کرد: این نسخه به خط نسخ محمدصالح بن عبدالرشید کتابت و به دست خود سید در شوشتر تصحیح شده است.
وی در پایان با بیان اینکه آثار هنری بیبدیلی به دست عاشقان و ارادتمندان این امام رئوف خلق شده و در حال حاضر در گنجینه مخطوطات سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی نگهداری میشود، یادآور شد: از دیگر آثار مرتبط با حضرت رضا(ع) در این گنجینه، دو تابلوی حدیث شریف «سلسلةالذهب» است که یکی تصویرسازی و دیگری کتابت با طلاست که هر دو اثر به دست هنرمندان معاصر خلق شده است.
