بیداری اسلامی مبتنی بر تعالیم قرآن و سنت نبوی است

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) میزگرد علمی «بیداری اسلامی» در پرتو نظرات حضرت آیت‌الله العظمی هاشمی شاهرودی، عصر امروز چهارشنبه 15 دیماه در دانشگاه عدالت برگزار شد.

براساس این گزارش، حجت‌الاسلام و المسلمین اکبر فلاح‌نژاد، مدرس حوزه و دانشگاه در ابتدای این نشست اظهار کرد: از دیدگاه‌های آیت‌الله العظمی هاشمی شاهرودی می‌توان استفاده کرد که بیداری اسلامی یک جریان و فرآیند و امری تصادفی نیست که بدون هیچ‌گونه مقدمه و پیش‌زمینه‌ای ایجاد شده باشد. ریشه بیداری اسلامی از تعالیم قرآن و سنت نبوی است و اولین بیدارگر، شخص پیامبر اسلام(ص) و همچنین سلسله ائمه معصومین(ع) هستند. آموزه‌های قرآنی باعث می‌شود انسان‌ها دست به تغییر بزنند.

فلاح‌نژاد عنوان کرد: غربی‌ها در راستای اصول لیبرالیستی، بیداری اسلامی را بهار عربی معرفی کردند، اما رهبر معظم انقلاب با اندیشمندی این واقعه را به طور واقعی بیداری اسلامی نام‌گذاری کردند. در بیداری اسلامی شاخصه‌هایی وجود دارد که در این حرکت‌ها هم وجود داشت.

این مدرس حوزه و دانشگاه یاد آور شد: زمینه بیداری اسلامی در 150 سال پیش پایه‌گذاری شده است، وقتی در جنگ جهانی اول امپراطوری عثمانی فرو پاشید، فقدان رهبری در جهان اسلام پدید آمد؛ بنابراین چند جریان به دنبال رهبری جهان اسلام بودند که از جمله جمال عبدالناصر در مصر با جریان ناسیونالیستی، میشل عفلق در عراق و سوریه با حرکت سوسیالیستی حزب بعث بود.

وی افزود: در ایران و ترکیه گرایش به مدرنیته غربی به سردمداری رضاخان و آتاتورک وجود داشت و در کنار اینها شخصیت‌هایی همانند سیدجمال اسدآبادی معتقد به بیداری اسلامی بودند اما این بیداری به دو شاخه شامل سلفی و اصولگرایی تقسیم شد که نتیجه اصولگرایی، انقلاب اسلامی است.

فلاح‌نژاد عنوان کرد: حضرت امام خمینی(ره) بیدادگری است که توانست با استفاده از آموزه‌های اسلام، حکومت اسلامی را بر اساس مردم‌سالاری دینی پایه‌گذاری کند که برای آینده دنیای اسلام الگو باشد. پیروز‌هایی که بیداری اسلامی در شمال آفریقا به دست آورد، یکی از نتایج آن مورد تهدید قرار گرفتن منافع استکبار و سلطه جهانی و همراهان آن در غرب آسیا بود.

این مدرس حوزه و دانشگاه ادامه داد: لذا آنها ساکت ننشستند و در پی نابودی این حرکت مشکلاتی را برای دنیای اسلام به وجود آوردند. بیداری اسلامی بر اساس اندیشه‌های آیت‌الله العظمی شاهرودی، مبتنی بر جهان‌بینی اسلامی، توحید و اعتقاد به قیامت است و بر ارزش‌های والای انسان همانند معنویت، کرامت و اخلاق تاکید می‌کند.

وی افزود: ایشان می‌فرمایند که مردم‌سالاری دینی، ارزش‌سالار است و امت اسلامی با سرمایه‌هایی که دارد همواره مورد طمع استکبار جهانی است. اگر بیداری اسلامی شمال افریقا و غرب آسیا با پشت سر گذاشتن انحرافات جلو برود گفتمان مقاومت به عنوان گفتمان غالب به پیروزی خواهد رسید.

فلاح‌نژاد عنوان کرد: ایشان معتقد است، با توجه به جمعیت یک میلیارد و هشتصد میلیونی مسلمانان و با توجه به تسلط بر نقاط استراتژیک دنیا همانند باب المندب، تنگه جبل الطارق، گذرگاه خیبر، تنگه بسفر، تنگه هرمز و غیره توسط مسلمانان، اگر از این امکانات در راستای تحقق آموزه‌های اسلامی استفاده شود، موفقیت‌های بسیاری حاصل خواهد شد.

وی در پایان سخنان خود گفت: اکنون خلأ ارتباط با خداوند در جهان غرب وجود دارد و مسیر بازگشت به دین، مسیری است که خلأ انسان مدرن را پُر می‌کند و هدف گفتمان بیداری اسلامی پر کردن این خلأ در دنیا است.

آیت‌الله محمدحسن گلی شیردار، مدرس حوزه و دانشگاه سخنران بعدی این نشست بود که در سخنان خود گفت: محور اصلی بحث بنده نگاه به تفکرات پویا و فقهی توانمند آیت‌الله العظمی شاهرودی است که توانسته است در ایجاد زیرساخت‌های این اندیشه کاربردی، توانمندی دین را فراهم کند.

وی افزود: یکی از برجستگی‌هایی که از تفکرات این فقیه بزرگ استفاده می‌شود این است که بیداری اسلامی را در پرتو انقلاب اسلامی ما تعریف کرده‌اند. این هنر بزرگی است که ما تجربه بیداری اسلامی را در پرتو انقلاب اسلامی خودمان تعریف کنیم. این یک توانمندی است و نتیجه این تفکر این است که در شناخت این پدیده در جهان بشریت، همت را بر الگوسازی در بطن انقلاب مصروف کنیم.

شیردار عنوان کرد: باید مسئولیت‌های امروز جامعه ما به گونه‌ای تعریف شود که در تعریف نظام سیاسی با محوریت دین قدرت ایجاد الگوی دینی را داشته باشد. اگر نتوانیم در عرصه‌های مختلف الگو سازی کنیم بیداری اسلامی معنا ندارد.

این مدرس حوزه و دانشگاه گفت: بیداری اسلامی را باید با رویکرد الگوسازی بررسی کرد. استاد معظم ما در این بخش، بسیار به دنبال تحلیل موضوع از زاویه قرآن و رویکرد جامعه‌شناختی هستند. یکی از عرصه‌های قابل مطالعه در دنیای امروز اسلام این است که باید در مرحله الگوسازی، مهارت‌آفرینی کنیم که اتفاقا قرآن هم در این عرصه‌ها فرمول‌هایی را به ما عرضه کرده است.

وی افزود: خداوند متعال در آیه 13 سوره شورا گفته است که باید همگی خود را در پرتو دین تعریف کنیم؛ همچنین در آیات 41 سوره حج و آیه 157 اعراف بر لزوم توجه به دین در الگوسازی توجه شده است.

وی در پایان سخنان خود گفت: تفکرات ایشان بسیار ارزشمند است و امیدواریم که بتوانیم با شناخت این ارزش‌های نو، پویا و زنده راهکارهای اجرایی را برای تحقق آنها پیدا کرده و به جوانان منتقل کنیم.

حجت‌الاسلام و المسلمین سیدعبدالحمید ثابت، مدیر گروه اقتصاد دانشگاه عدالت سخنران پایانی این نشست بود که با اینکه ظهور اسلام در جاهلیت عرب، درخشش و نوری بود که در جهان افکنده شد، عنوان کرد: این نور توانست در دورانی که جهان غرب در جاهلیت به سر می‌برد دنیا را در بر بگیرد.

وی افزود: اندیشمندان مسلمان توانستند بر جهان علمی آن زمان سیطره پیدا کنند اما انحرافی که در حکومت و حاکمیت به وجود آمد باعث شد در جنبه علمی هم تاثیر بگذارد و این تضعیف جنبه علمی بعد از چند قرن به خاموشی این پرتو انجامید و دوران افول مسلمانان آغاز شد. جهان غرب با دستاوردهایی که از اندیشمندان مسلمان داشت و با ترجمه اثار آنها، علوم را پروراند و در بلاد غربی رشد علمی را پدید آورد که به دوران رنسانس و در نهایت به دوران کنونی رسید و دنیا را تحت سیطره علمی خود در آوردند.

وی افزود: ریشه‌های بیداری اسلامی در تعالیم اسلام وجود دارد و انقلاب اسلامی سرلوحه آن است. آن چه ما در این ابعاد داریم این است که امام خمینی(ره)، نظامی را بر اساس اسلام در تشکیل حکومت پایه‌گذاری کردند و مقام معظم رهبری می‌فرمایند مردم سالاری دینی دستاورد این انقلاب برای دنیا است.

ثابت عنوان کرد: مردم‌سالاری دینی یک نقطه کانونی دارد که همانا ولایت است؛ ولی فقیه، رهبری، هدایت و اعمال قدرت در سطح فوقانی جامعه دارد؛ به این معنی که جامعه‌ای که ولایت بر سر آن قرار دارد تا آنجا می‌تواند پیش برود که ظرفیت جامعه آن را پذیرفته باشد و ملت ایران با فراز و نشیب‌هایی وجود داشته، ظرفیت‌های بالای خود را نشان داده است.

این مدرس حوزه و دانشگاه با بیان اینکه بیداری اسلامی یک فرصت است، عنوان کرد: در بررسی‌های استراتژیک و راهبردی، نقاط ضعف و قوت در درون سیستم و تهدید و فرصت در بیرون سیستم وجود دارد. بیداری اسلامی یک فرصت است و ظرفیت‌های امت اسلامی را بالا می‌برد.

وی در پایان گفت: نامه مقام معظم رهبری به جوانان غربی در راستای بالا بردن ظرفیت‌ها است؛ بنابراین باید در جهت بیداری اسلامی و استفاده از این فرصت، ظرفیت‌ها را بالا ببریم تا ولایت بتواند به نحو بهتری از ظرفیت‌های جامعه اسلامی استفاده کند.