ثبت نشدن بیش از 3 هزار اثر در فهرست آثار ملی
گروه فرهنگی: معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی با بیان اینکه تاکنون بیش از 1500 اثر تاریخی در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است، گفت: از طرفی هم بیش از 3 هزار اثر شناسایی شده که در فهرست آثار ملی ثبت نشدهاند که همه اینها نیازمند اعتبار است.
حسین اصغریثانی، معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی، در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، با اشاره به آمار کلی از ثبت آثار تاریخی و مذهبی در کل استان خراسان رضوی، عنوان کرد: تاکنون بیش از 1500 اثر تاریخی در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است، از طرفی هم بیش از 3 هزار اثر را شناسایی کرده که در فهرست آثار ملی ثبت نشدهاند که همه اینها نیازمند اعتبار است.
اختصاص بودجه یک میلیون تومانی برای ثبت آثار
وی در ادامه گفتههای خود افزود: برای ثبت هر اثر به یک میلیون تومان نیاز داریم یعنی برای ثبت آثار شناسایی شده، به بودجهای حدود سه میلیارد تومان نیاز داریم.
اصغریثانی در پاسخ به این سوال که بودجهها از چه طریق تأمین میشود، آیا در این زمینه سازمان و ارگانی همکاری میکند، بیان کرد: متأسفانه سازمان میراث فرهنگی جزو سازمانهایی است که کمترین اعتبار مالی را در دولت دارد مثلا برای بودجه امسال حدود 700 میلیارد پیشبینی شده است و این رقمی که در نظر گرفته شده بسیار ناچیز است، چراکه تنها برای ثبت آثار خراسان رضوی به همچین رقمی نیاز داریم.
معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی عنوان کرد: متأسفانه برای ارگانها و نهادهای دیگر، قانون تکلیفی برای ثبت آثار آنها نگذاشته است، برای مرمت و احیا و حفاظت از آثار، شهرداریها مکلف هستند از آثاری که در محدوده شهرها و روستاها قرار دارد، محافظت کنند اما در قبال ثبت آثار قانونی مصوب نشده است.
وی در پاسخ به این سوال که تاکنون چند درصد از بناهای تاریخی و مذهبی استان مرمت شده و یا در حال پیگیری است، اظهار کرد: در قبال مرمت یک اثر تاریخی چند چیز را باید بدانیم، یکی حفاظت از اثر به صورت دائمی و همیشگی است که باید همیشه از آن حفاظت شود، یک وقت است این حفاظت به منزله سرکشی از اثر است که ما سرکشی مداوم میکنیم که تخریب و حفاری غیرمجاز نشود و یک موقع است، حفاظت به معنای نگهداری از اثر است مثلا اگر باغبان ما در آرامگاه فردوسی کار میکند در راستای حفاظت از اثر است.
اصغریثانی بیان کرد: مقوله دیگر، حفاظت و مرمت اضطراری است که فقط شاکله بنا حفظ میشود تا بنا نریزد و بعد مرمت شود.
مرمت و احیای بنا میراث فرهنگی به بیش از 50 میلیارد تومان نیاز دارد
معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی با بیان اینکه مرمت اساسی بنا سه مقوله دارد، اظهار کرد: حفاظت، مرمت اضطراری و مرمت و احیای اساسی بنا از جمله این موارد است، در حال حاضر در خراسان رضوی حداقل پولی که برای مرمت اضطراری و ثبت بنا نیاز داریم بیش از 20 میلیارد تومان است، مرمت و احیای بناهای ما رقمی بیش از 50 میلیارد تومان نیاز دارد که این بودجه 10 سال اداره کل میراث فرهنگی و صنایع دستی خراسان رضوی است.
وی تصریح کرد: در حال حاضر با این بودجهای که به ما اختصاص داده شده، استان خراسان جزو سومین استان برتر کشور در ردیف بودجهها است، حدود 5 میلیارد تومان اعتبار ملی ما بوده که همه اینها صرف مرمت شده است.
اصغریثانی با اشاره به اینکه بیش از 150 کارگاه مرمت در سطح استان داریم، افزود: بیش از 150 اثر تاریخی ما در سطح استان در حال مرمت شدن است، یکسری کارگاهها در حال فعالیت است و یک سری هم در حال شروع به کار است، متأسفانه شهرداریها، دهیاریها و نهادهای دیگری که در قبال مرمت و احیای بناهای تاریخی در بافت شهری و روستایی مسئول هستند، وظیفه خود را انجام نمیدهند.
معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی ادامه داد: اخیرا شهرداری ثامن نامهای زده به مالکان سرای عزیزالله اف، کاروانسرای تاریخی، در متن نامه قید کرده که این بنا فرسوده و قدیمی است و به مالکان اخطار میدهد که این بنا را مرمت کنید یا تخریبش میکنیم.
نظارت بر مرمت شهرداری، بنیاد مسکن در روستاها به عهده میراث است
وی اظهار کرد: ولی به وظیفه خود رجوع نمیکند، در قوانینی که به شهرداری ابلاغ شده، وظیفه مرمت آثار تاریخی به عهده شهرداری است اما میراث فرهنگی نقش نظارت بر مرمت شهرداری، بنیاد مسکن در روستاها را دارد.
اصغریثانی تصریح کرد: وقتی شهرداری به وظایف خود به درستی عمل نمیکند، به جای اینکه بیاید در حوزه مرمت کمک کند، نامه به مالکان آثار تاریخی میزند و از بنای تاریخی به عنوان بنای مخروبه و فرسوده یاد میکند و مالک را تهدید میکند که تا یک هفته دیگر این خانه را تخریب میکند، سازمان میراث فرهنگی باید چه کار کند، هیچ کس نیست حقوق میراث فرهنگی را از شهرداری مطالبه کند.
وی ادامه داد: یک عدهای فکر میکنند که میراث فرهنگی نشسته و کاری انجام نمیدهد، میراث فرهنگی شبانهروزی کار میکند اما یک مقدوراتی داریم، توانایی ما و بودجه ما محدود است ما فراتر از این عمل نمیکنیم.
معاون میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی در پاسخ به این سوال که آیا مالکی در ازای ثبت آثار تاریخی و مذهبی خود تقاضای مبلغی کرده است، بیان کرد: هنوز مالکی به ما رجوع نکرده تا در ازای ثبت اثر خود مبلغی دریافت کند، این مورد هم وظیفه شهرداری است که در قبال ثبت اثر تاریخی بتواند به نوعی برای مالک جبران کند و مابهتفاوت آن اثر را به مالک بدهد.
وی اظهار کرد: اگر بنا ثبت شود، سازمان میراث فرهنگی در واقع به صورت مشارکتی، کمکهای بلاعوضی را در اختیار مالک برای مرمت خانه قرار میدهد مثلا اگر مالک 10 میلیون تومان بگذارد ما 50 میلیون تومان میگذاریم و مالک را در راستای گرفتن مجوزات قانونی حمایت میکنیم همانند مجوزات اقامتی، بومگردی و رستورانهای سنتی، ما میخواهیم حقوق مالکان حفظ شود اما در راستای تقویت گردشگری و حفاظت از آثار تاریخی و این چیزی که وجود دارد، خود سازمان میراث فرهنگی نیز قانون خرید آثار تاریخی و جرایم را دارد اما آنقدر بودجهاش ناچیز است که نمیشود، روی آن حساب کرد.
