«رمضانخوانی»؛ جمعآوری نذورات همراه با شادی و نشاط
گروه جامعه ــ مراسم رمضانخوانی از زمانهای قدیم نوعی خبررسانی برای ماه رمضان بود و این مراسم به عنوان آداب و رسوم و برای جمعآوری نذورات مردم، همچنین ایجاد شور و نشاط در استان خراسان جنوبی بوده است.
به گزارش ایکنا؛ در گویش بیرجندی کلمه رمضان «رمزا» تلفظ شده و 11 ماه دیگر سال «سالگان» گفته میشود و با این نامگذاری رمضان را از ماههای دیگر ممتاز میکنند.
مناجات و شب خوانی «شوخانی» از نخستین شب رمضان آغاز میشود، بدینسان که هر شب برخی مردان خوش صدا پس از نیمه شب سه نوبت بر بالای بام خانه رفته و با صدای بلند به خواندن ادعیه و نیایش میپردازند که با این عمل، مردم با شنیدن صدای آنان از خواب بیدار شده و تدارک سحری را می بینند. این آئین هنوز در روستاهای بیرجند رواج دارد.
افطاری دادن نمود بارز صله رحم در رمضان است. مجالس پررونق افطاری به ویژه دعوت افراد مسکین، فامیل و همسایگان دور و نزدیک از نمودهای بارز احیای سنت زیبای صله رحم در ماه مبارک رمضان در این شهرستان است. در این ماه زنان و دختران خانواده نیز برای پختن شیرینیهای محلی و آماده کردن مواد غذایی ماه رمضان به منزل یکدیگر میروند. جمعآوری خیرات و کمک های نقدی مردم هر منطقه برای کمک به یتیمان و بیسرپرستان و تعمیر و توسعه مساجد از دیگر برنامههای ماه مبارک رمضان در مناطق مختلف بیرجند است.
یکی دیگر از مراسم قدیمی ماه مبارک رمضان در بیرجند، خواندن «رمضانی» است. این مراسم به این گونه است که در شبهای رمضان پس از نماز و افطار، جمعی از پسران و نوجوانان در دستههای چهار تا شش نفری به راه افتاده و به در خانههای همسایه بهویژه سرشناسان و توانگران میروند و به قصد گرفتن انعام برنامه ویژهای اجرا میکنند؛ آنان با خواندن اشعاری معروف به رمضانی با لهجه بیرجندی از صاحب خانه طلب انعام میکنند.
رمضانیخوانی با یک مقدمه دعایی که توسط استاد خوانده می شود، آغاز شده و با آمین شاگردان ادامه پیدا میکند. خواندن اشعاری در مدح حضرت محمد(ص) و حضرت علی(ع) و رباعیهایی در مرثیه ائمه اطهار(ع) از دیگر اشعار خوانده شده در مراسم رمضانیخوانی است.
گروه مزبور با خواندن اشعاری مبنی بر تشکر و آرزوی توفیق برای صاحبخانه برای خواندن رمضانی به خانه بعدی مراجعه میکنند. مراسم رمضانخوانی در بیرجند و برخی روستاهای استان از جمله سیوجان انجام میشود. مراسم رمضانخوانی نوعی خبررسانی برای ماه رمضان است و این مراسم به عنوان آداب و رسوم و برای جمعآوری نذورات مردم و همچنین ایجاد شور و نشاط از زمانهای قدیم در استان مرسوم بوده است.
افطار بر سر مزار درگذشتگان از دیگر رسوم مردم خراسان جنوبی است. سر زدن به مزار رحلتکنندگان از دنیای فانی به جهان باقی در روزهای پنجشنبه هر هفته، در این ماه از رونق فزونتری برخوردار میشود و برخی نیز با حضور سر قبر عزیزان از دست رفته خود روزه را افطار میکنند.
آداب «بیست و هفتمو» نوعی شادی برای کشته شدن ابن ملجم در رمضان است. مراسم ملاقهزنی یا کفچلزی از جمله دیگر مراسم است که ویژه بانوان بوده و به روایتی نوعی شادی به خاطر کشته شدن ابن ملجم مرادی در روز 27 ماه مبارک رمضان است. در این مراسم خانمها صورت خود را میپوشانند و سپس با یک ملاقه به در حیاط مردم میزنند و میگویند «بیست و هفتمو هستم»؛ آنها همچنین به همراه خود یک سینی، شانه، سرمهدان و آینه نیز داشتند، وقتی صاحب خانه بیرون میآمد به بی بی هفتمو مقداری پول میداد و او با این پول برای خود پارچه میخرید و این پارچه تا قبل از 27 رمضان باید دوخته و به تن میشد؛ چراکه این اقدام در حقیقت نوعی شادی به همراه داشت.
انتهای پیام
