تعلیم و تربیت فرآیندی قدسی برای شکوفایی فطرت است

به گزارش ایکنا به نقل از مرکز رسانه و روابط عمومی شورای عالی انقلاب فرهنگی، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در اجتماع بسیج اساتید مقابل دانشگاه تهران که شب گذشته برگزار شد، با گرامیداشت یاد و خاطره شهیدان معلم و به‌ ویژه استاد شهید علامه مطهری، به تبیین جایگاه علم و دانشگاه در گفتمان انقلاب اسلامی، تداوم تاریخی تمدن ایرانی-اسلامی و راهبردهای مدیریت بحران در شرایط کنونی پرداخت. 

تعلیم و تربیت؛ فرآیندی قدسی برای شکوفایی فطرت الهی

خسروپناه در ابتدای سخنان خود با اشاره به جایگاه مقدس معلم در اندیشه اسلامی، گفت: در منظومه معرفتی اسلام، تعلیم و تربیت نه یک کنش شغلی یا انتقال صرف داده‌ها، بلکه فرآیندی قدسی و وجودی است که هدف آن، شکوفایی فطرت الهی انسان و تربیت «انسان کامل» است.

وی افزود: معلم در این دیدگاه، مربی جان‌ها، معمار اخلاق و راهنمای سیر از ظاهر به باطن است؛ از این رو گرامیداشت مقام استاد و بزرگداشت یاد شهیدان معلم، تنها یک آیین نمادین نیست، بلکه یادآوری رسالتی است که پیوند ناگسستنی با سرنوشت تمدنی و معنوی این ملت دارد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تجلیل از مقام استاد شهید مرتضی مطهری تصریح کرد: ما یاد همه اساتید و معلمان شهیدی را که در مسیر ترویج علم، دفاع از میهن و پاسداری از ارزش‌های انقلاب اسلامی جان خود را فدا کردند، گرامی می‌داریم؛ به‌ویژه استاد شهید علامه مطهری که با اندیشه ژرف، قلم صریح و سلوک اخلاقی‌اش، چراغی فروزان در برابر تاریکی‌های انحراف فکری و استحاله فرهنگی برافروخت.

وی خاطرنشان کرد: شهید مطهری نمونه بارز پیوند علم، اخلاق و تعهد اجتماعی بود و شهادت ایشان نه پایان راه، بلکه آغازی برای تداوم مسیر تربیت نسلی بود که علم را در خدمت حقیقت و خدمت به خلق بداند.

خسروپناه در بخش دیگری از سخنان خود به شهادت علی لاریجانی، استاد دانشگاه تهران در جنگ اخیر اشاره کرد و گفت: مجلس چهلم این شهید بزرگوار شب گذشته در قم با حضور گسترده مردم، اساتید و علما برگزار شد و ما یاد همه معلمان شهید را زنده نگه می‌داریم. همه ما شاگردان مکتب امام شهیدان، حضرت امام خمینی(ره) هستیم و راه آنان را با تعهد و اخلاص ادامه خواهیم داد.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تقدیر از تلاش‌های دانشگاهیان کشور در طول ۴۰ روز جنگ و دوره آتش‌بس، اظهار داشت: در این مدت اساتید و هیأت رئیسه دانشگاه‌ها شبانه‌روز تلاش کردند و حتی در تعطیلات عید نوروز نیز به توسعه علم و فناوری کشور پرداختند. وی با تشکر ویژه از تلاش‌های ریاست دانشگاه تهران، نقش اساتید را در تجمعات شبانه و فعالیت‌های علمی و اجتماعی برجسته دانست و گفت: دانشگاه‌ها در شرایط حساس باید در خط مقدم خدمت به مردم و مدیریت بحران قرار گیرند.

تداوم تاریخی تمدن ایرانی-اسلامی در برابر تهاجمات

خسروپناه با مروری بر تاریخ پرفرازونشیب ایران اسلامی، به حملات تاریخی دشمنان به این سرزمین اشاره کرد و گفت: مهاجمان بسیاری به ایران حمله کردند و حتی کتابخانه‌ها را آتش زدند تا ریشه علم را از بین ببرند، اما دانشمندان ایرانی خرابی‌ها را آباد کردند و علم و فناوری را رشد دادند.

وی با اشاره به نقش دانشگاه جندی‌شاپور در توسعه علمی افزود: پس از اسلام، ایرانیان نقش مؤثری در گسترش علم و فناوری داشتند و کتاب «خدمات متقابل اسلام و ایران» شهید مطهری به خوبی این هم‌افزایی تمدنی را تبیین می‌کند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با یادآوری حملات مغول تصریح کرد: خواجه نصیرالدین طوسی با حکمت و علم خود مغول‌ها را به سمت علم و دانش سوق داد و بعد از او شاگردش علامه حلی نیز نقش مهمی در تداوم مسیر علمی ایفا کرد.

وی تأکید کرد: مهاجمان همیشه به دنبال تخریب علم بودند، اما استادان و دانشمندان ایرانی با تلاش و جهاد، زمینه رشد و تعالی جامعه را فراهم کردند؛ بنابراین از تمام دست‌اندرکاران این مراسم و اساتیدی که با وحدت و انسجام در کنار جوانان انقلابی حضور داشتند، تشکر ویژه می‌کنم.

اشغال ایران توسط متفقین و ریشه‌های تاریخی توطئه‌ها

خسروپناه با اشاره به وقایع دوران جنگ جهانی دوم، اظهار کرد: در دوره معاصر نیز زمانی که متفقین وارد ایران شدند، کشور با پیامدهایی همچون بیماری، فقر و ناامنی مواجه شد و بسیاری از مردم بر اثر بیماری‌هایی مانند حصبه جان خود را از دست دادند.

وی افزود: با وجود آنکه ایران در آن زمان اعلام بی‌طرفی کرده بود، متفقین به کشور آسیب‌های جدی وارد کردند و حتی زمینه گسترش برخی آسیب‌های اجتماعی را فراهم کردند؛ با این حال، پس از آن نیز دانشمندان و نخبگان کشور تلاش کردند تا بخشی از این خرابی‌ها را جبران کنند.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه به رابطه ایران و آمریکا پیش از انقلاب اسلامی اشاره کرد و گفت: برخی تصور می‌کنند انقلاب اسلامی باعث شکل‌گیری اختلاف میان ایران و آمریکا شد، در حالی که اسناد منتشرشده از لانه جاسوسی نشان می‌دهد این اختلافات پیش از انقلاب نیز وجود داشته است.

وی با اشاره به موضوع انرژی منطقه افزود: در برخی اسناد آمریکایی حتی به اهمیت تنگه هرمز برای کنترل انرژی منطقه اشاره شده و برنامه‌هایی برای نفوذ و ایجاد جریان‌هایی با هدف تضعیف یا تجزیه ایران در سال‌های قبل از انقلاب مطرح بوده است.

خسروپناه با اشاره به برخی گروه‌های سیاسی و تحرکات تاریخی در مناطق مختلف کشور گفت: به اعتقاد ما برخی جریان‌ها با هدف جدایی بخش‌هایی از ایران شکل گرفته بودند و این موضوع سابقه‌ای پیش از پیروزی انقلاب اسلامی دارد.

وی تأکید کرد: انقلاب اسلامی در مقطع تاریخی خود مانع از شکل‌گیری برخی سناریوهای تجزیه‌طلبانه شد و رهبری امام خمینی(ره) در آن مقطع نقش مهمی در حفظ تمامیت ارضی ایران داشت.

همبستگی ملی و مدیریت بحران در تحولات اخیر منطقه

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی به تحولات و درگیری‌های اخیر منطقه اشاره کرد و گفت: در چنین شرایطی، همبستگی مردم و تلاش نیروهای مختلف کشور نقش مهمی در مدیریت بحران‌ها داشته است.

خسروپناه از حضور مردم در اجتماعات مختلف و تلاش نیروهای نظامی، علمی و اجرایی کشور قدردانی کرد و افزود: در این مدت دستگاه‌های مختلف از جمله وزارت بهداشت، وزارت علوم، وزارت ورزش، وزارت میراث فرهنگی، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و همچنین نهادهای اقتصادی و جهاد کشاورزی برای مدیریت شرایط و تأمین نیازهای مردم فعالیت گسترده‌ای داشتند.

وی در پایان با اشاره به جابه‌جایی گسترده جمعیت در برخی مقاطع گفت: مدیریت نیازهای مردم در چنین شرایطی کار ساده‌ای نیست و نیازمند هماهنگی گسترده میان نهادهای مختلف است.

تأکید بر وحدت ملی و پیشنهاد تشکیل دادگاه‌های ویژه اقتصادی

خسروپناه بر ضرورت حفظ وحدت و انسجام ملی تأکید کرد و گفت: در شرایط حساس باید از هرگونه اقدام یا سخنی که موجب ایجاد تفرقه در جامعه می‌شود پرهیز کرد.
وی افزود: همچنین لازم است با افرادی که از شرایط اقتصادی یا اجتماعی برای فشار بر مردم سوءاستفاده می‌کنند، برخورد قانونی صورت گیرد.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی پیشنهاد داد: برای رسیدگی سریع به تخلفات اقتصادی در شرایط جنگ و پساجنگ، دادگاه‌های ویژه اقتصادی تشکیل شود تا با هرگونه اقدام که موجب فشار بر مردم می‌شود، برخورد قاطع صورت پذیرد.

نقش دانشگاه‌ها و تشکیل قرارگاه علمی در وزارت علوم

خسروپناه در ادامه به نقش دانشگاه‌ها در شرایط کنونی کشور و پساجنگ اشاره کرد و گفت: دانشگاه‌ها و به‌ویژه وزارت علوم در این حوزه نقش مهمی دارند و برای هماهنگی اقدامات، قرارگاهی در این وزارتخانه تشکیل شده است.
وی با تأکید بر لزوم تقویت این ساختار افزود: برخی از زیرساخت‌های کشور در جریان تحولات اخیر آسیب دیده و لازم است با برنامه‌ریزی دقیق و حکمرانی صحیح، این زیرساخت‌ها بازسازی شوند. به گفته وی، حکمرانی مطلوب در حوزه علم و فناوری می‌تواند شرایطی ایجاد کند که هزینه تولید با درآمد آن همخوانی داشته باشد و مسیر توسعه علمی کشور تقویت شود.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی ادامه داد: این مأموریت در درجه نخست بر عهده دانشگاه‌ها و اساتید است و با توجه به ظرفیت علمی و توانمندی استادان و پژوهشگران کشور، امکان ادامه مسیر پیشرفت علمی فراهم است.

اقتدار دفاعی ایران؛ حاصل پیشرفت‌های علمی دانشگاه‌ها

استاد خسروپناه همچنین به توانمندی‌های دفاعی کشور اشاره کرد و افزود: نیروهای مسلح و بخش‌های دفاعی کشور از آمادگی و توان لازم برخوردارند و پیشرفت‌های علمی و فناورانه نقش مهمی در تقویت این توانمندی‌ها داشته است.
وی تأکید کرد: اقتدار دفاعی کشور تا حد زیادی حاصل پیشرفت‌های علمی و فناوری است که بخشی از آن در دانشگاه‌ها و مراکز علمی شکل گرفته است.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در بخش پایانی سخنان خود با تأکید بر اهمیت معنویت در کنار تلاش‌های علمی و اجرایی گفت: در کنار برنامه‌ریزی، فعالیت‌های علمی و حضور در صحنه، توجه به معنویت و توکل به خداوند نیز اهمیت دارد. در شرایط دشوار، همبستگی ملی، تلاش علمی و توجه به ارزش‌های معنوی می‌تواند زمینه عبور از مشکلات را فراهم کند.

خسروپناه با اشاره به دشواری‌های موجود گفت: در این مسیر فشارها و مشکلاتی وجود دارد و برخی خانواده‌ها نیز عزیزان خود را از دست داده‌اند، اما در عین حال نیروهای مختلف کشور با تلاش شبانه‌روزی در حال انجام وظایف خود هستند.

وی ابراز امیدواری کرد: با مدیریت مناسب دولت و همراهی مردم، کشور بتواند از این مرحله عبور کند و به قله‌های تمدن نوین اسلامی دست یازد؛ تمدنی که در آن علم در خدمت انسان، فناوری در مسیر عدالت و معنویت، روح حاکم بر همه عرصه‌هاست.