پيشرفت و پويايی جامعه اسلامی در گرو حركت مديران صالح و همراهی مردم است

گروه اندیشه: مسئول دارالقرآن تبليغات اسلامی ايلام با تبیین «مدیریت اسلامی»، تصریح کرد: پيشرفت در امور دنيوی و اخروی و پويايی يك جامعه در گرو حركت مديران صالح و همراهی مردم با آنها است.

حشمت‌الله رستمی، مسئول دارالقرآن سازمان تبليغات اسلامی استان ايلام در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ايكنا) شعبه ايلام، با بیان اینکه خواست فطری همه انسان‌ها ميل به سعادت و ترقی روز افزون است، اظهار کرد: انسان‌ها چه در زندگی فردی و چه در زندگی اجتماعی خواهان رسيدن به كمال مطلوب خود هستند و اين ميسر نمی‌شود مگر با مديريت كارآمد و مجرب.

وی در ادامه با بيان اينكه نظام هستی هم بر اساس قوانين و مقررات و با مديريت حكيمانه خداوند متعال اداره می‌شود، گفت: مديريت از لوازم اصلی زندگی فردی و اجتماعی هر انسانی است و سامان بخشيدن به این مهم بدون رعايت قانون و مقررات ممكن نيست.

مسئول دارالقرآن سازمان تبليغات اسلامی استان با بيان اينكه پيشرفت در امور دنيوی و اخروی و پويايی يك جامعه در گرو حركت مديران صالح و همراهی مردم با آنها است، بيان كرد: هر آنچه يك مدير در هر سطح از سطوح جامعه توانمندتر، كارآمدتر و واقع‌نگرتر باشد حركت رو به رشد آن جامعه نيز صعودی خواهد بود.

رستمی با اشاره به معنای مديريت در نهج‌البلاغه، گفت: حضرت علی(ع) در نهج‌البلاغه از حكومت و مديريت به عنوان يك ابزار و اهرم برای گسترش عدالت و حفظ نظم و امنيت در جامعه ياد كرده است.

اين مسئول با بیان اینکه مدير در جامعه اسلامی بايد مؤلفه‌هايی در جهت نیل به اهداف مديريت اسلامی داشته باشد، افزود: اهداف مديريت در اسلام عبارتند از: هدايت و رهبری مردم در رسيدن به اهداف متعالی انسانی و اسلامی، برقراری عدالت، استقرار امنيت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سياسی، بسيج همه امكانات و نيروها، تقويت وحدت، ايجاد زمينه مناسب برای رشد همه‌جانبه.

مسئول دارالقرآن سازمان تبليغات اسلامی استان با اشاره به سوره آل‌عمران، آيه 101: «كَيفَ تَكْفُرُونَ وَ أَنْتُمْ تُتْلی‏ عَلَيكُمْ آياتُ ‌اللّهِ وَ فيكُمْ رَسُولُهُ؛ خداوند خطاب به مردم مدينه می‌فرمايد: چگونه كفر می‌ورزيد در حالی كه آيات خدا بر شما تلاوت می‌شود و رسول خدا(ص) در بين شماست»، گفت: رهبری مناسب، اصلی لازم برای جلوگيری از انحراف و هدايت مردم جهت رسيدن به اهداف متعالی انسانی و اسلامی است.

رستمی با اشاره به سوره مائده، آيه 8: «الَّذِی خَلَقَكَ فَسَوَّاكَ فَعَدَلَكَ، فِی أَیِّ صُورَةٍ مَّا شَاء رَكَّبَكَ؛ پروردگاری كه تو را آفريده، پس تو را در سواء و تسويه قرار داد و آنگاه اعتدال و عدالت را در وجود تو محقق ساخت و در هر صورتی كه خواست تركيبت داد»، افزود: عدالت از جمله مواردی است كه نه تنها در وجود آدمی قرار دارد بلكه انسان آن را فطرتاً دوست دارد، به طوريكه حتی ستمگران برای ظلم خود دست به توجيه ميزنند و سعی می‌كنند آن را عادلانه جلوه دهند.

اين مسئول با اشاره به سوره انعام، آيه 82: «الَّذينَ آمَنُوا وَ لَمْ یَلْبِسُوا إيمانَهُمْ بِظُلْمٍ أُولئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَ هُمْ مُهْتَدُون؛ كسانی كه به پروردگار ايمان آورده‌اند و ايمان خود را به ظلم و ستم نيالوده‌اند، برای آنان امنيت و آرامش است و آنان هدايت يافتگان‌اند»، بيان كرد: يكی از اساسی‌ترين پايه‌های سعادت در زندگی انسان «امنيت» است؛ در پرتوی امنيت است كه تمام شئون و ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی، اخلاقی، علمی، صنعتی در مسير طبيعی جريان دارد، استعداد‌های ملت در مجاری صحيح به كار می‏‌افتد و شكوفا می‏‌شود و جامعه و كشور راه ترقی و پيشرفت می‏‌پيمايد.

وی با اشاره به سوره آل‌عمران، آيه 103: «وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِيعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ؛ و همگى به ريسمان خدا چنگ زنيد و پراكنده نشويد»، گفت: ايجاد و حفظ وحدت در جامعه اسلامی از مظاهر تقوای اجتماعی ـ سياسی است، چنانكه ايجاد تنش و درگيری برخلاف تقوای الهی است.

مسئول دارالقرآن سازمان تبليغات اسلامی استان با اشاره به روايتی از امام علی(ع) كه می‌فرمايند: «يحتاجُ الاِمامُ اَلی قَلبٍ عَقولٍ وَ لِسانٍ قَئُولٍ وَ جَنانٍ عَلی اِقامَةِ الحَقِّ صَئُولٍ؛ رهبر نيازمند 3 چيز است: قلب انديشمند و متفكر، زبان گويا و دل پر جرئت و قاطع در برابر اجرای حق»، افزود: رسيدن به اين اهداف نيازمند به كارگيری ميزان شايستگی و لياقت و كارآمدی است؛ مدیر در جامعه اسلامی باید با پشتوانه این توانمندی‌های ذکر شده، حركت جامعه و سازمان را به گونه‌ای تنظيم كند كه در دراز مدت اهداف آرمانی جامعه محقق شود.

رستمی، بيان كرد: مؤلفه‌های يك مدير موفق كه غيرقابل اجتناب برای مديران اسلامی است، عبارتند از سلامت رفتاری(بايد هم در رفتار، گفتار و افكار يك مدير نمايان باشد)، توجه به كرامت و منزلت انسان، توجه به خلاقيت و نوآوری، توجه به انگيزه‌های روحی و روانی زير دستان، تأكيد به آموزش كاركنان به منظور افزايش سطح علمی و افزایش كارآمدی، تأكيد به استفاده از ابزار تشويق و تنبيه در راستای پيشرفت، مشورت‌پذيری(تصميم‌گيری بر اساس مشورت با افراد متخصص)، توجه به تفاوت‌های فردی كاركنان در تقسيم كار و وظايف و واگذاری امور، پرهيز از شعار و وعده‌های بی‌عمل.

وی با اشاره به سوره آل‌عمران، آيه 159: «فَاعْفُ عَنْهُمْ وَ اسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَ شاوِرْهُمْ فِی اْلامْرِ فَإِذا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَی اللّهِ؛ به سبب رحمت خداست كه تو با آنها اينچنين خوشخوی و مهربان هستی اگرتند خو و سخت دل می‌بودی از گرد تو پراكنده می‌شدند پس بر آنها ببخشای و برايشان آمرزش بخواه و در كارها با ايشان مشورت كن و چون قصد كاری كنی بر خدای توكل كن، كه خدا توكل كنندگان را دوست دارد»، گفت: رهبری و مديريت صحيح با عفو و عطوفت همراه است؛ در مشورت كردن، محاسنی همچون تفقد از نيروها و دخيل كردن آنها در تصميم‌سازی، شكوفايی استعدادها، گزينش بهترين برای ايجاد انگيزه و علاقه برای اجرای تصميم نهايی نهفته است، همچنین در كنار فكر و مشورت و تصميم‌گيری، توكل برخدا لازم است.

اين مسئول با اشاره به سوره بقره آيات 159 و 160: «إِنَّ الَّذينَ يكْتُمُونَ ما أَنْزَلْنا مِنَ الْبَيناتِ وَ الْهُدى‏ مِنْ بَعْدِ ما بَينّاهُ لِلنّاسِ فِی الْكِتابِ أُولئِكَ يلْعَنُهُمُ اللّهُ وَ يلْعَنُهُمُ اللاّعِنُونَ‏؛ إِلاَّ الَّذينَ تابُوا وَ أَصْلَحُوا وَ بَينُوا فَأُولئِكَ أَتُوبُ عَلَيهِمْ وَ أَنَا التَّوّابُ الرَّحيمُ؛ كسانى كه نشانه‏‌هاى روشن و رهنمودى را كه فرو فرستاده‏ايم بعد از آنكه آن را براى مردم در كتاب توضيح داده‏ايم نهفته مى‏دارند آنان را خدا لعنت مى‏كند و لعنت‏ كنندگان لعنتشان مى‏كنند؛ مگر كسانى كه توبه كردند و[خود را] اصلاح نمودند و[حقيقت را] آشكار كردند پس بر آنان خواهم بخشود و من توبه‏ پذير مهربانم»، افزود: توبيخ بدكاران و پاداش به نيكوكاران، دو ركن ‌اساسی در زمينه‌‌سازی رشد و اصلاح نادرستی‌ها در جامعه است.

رستمی در پايان با بيان اينكه هر علمی هدفی را دنبال می‌كند و در پی دستيابی به مقصودی است، بيان كرد: در تعريف مديريت اسلامی نيز عنوان شد كه هدف نيل به رسيدن انسان به كمال است؛ اما هدف مديريت در يك جامعه غربی حداكثر كردن سود مادی است، به عبارت ديگر سود، اصالت دارد و انجام وظايف مديريت در راستای رسیدن به اين هدف است.