جریان قرائت در کشور متولی علمی مشخصی ندارد/ ضرورت ورود دانشگاه علوم قرآنی به این عرصه
گروه اندیشه: امام جمعه مشهد مقدس با بیان اینکه جریان قرائت قرآن در کشور متولی علمی ندارد، افزود: ضروری است در دانشکده علوم و معارف قرآنی بر روی محتوای این موضوع کار شود.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، آیتالله سیداحمد علمالهدی، امام جمعه مشهد در اختتامیه کارگاه علمی ـ آموزشی اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم و معارف قرآن سراسر کشور که پنجشنبه، 23 مرداد در مجتمع فرهنگی فدک برگزار شد، با بیان اینکه نکتهای که موقعیت دانشگاه علوم و معارف قرآن را در عرصه جامعه دانشگاهی کشور تثبیت میکند، وابستگی این نهاد مقدس علمی و فکری به سازمان اوقاف و امور خیریه است، گفت: تولیت قرآن در حوزه تشکیلات دولتی و حکومتی در همه کشورهای اسلامی با وزارت یا سازمان اوقاف آن کشور است.
وی ادامه داد: این امر بدان جهت است که سازمان اوقاف در هر کشوری از کشورهای اسلامی خود را متولی مدیریت جریانهای دینی آن جامعه و کشور در آن حکومت میداند؛ لذا اگر تمرکز خدمات و فعالیتهای قرآنی در نظام اسلامی و ولایی ما در نهاد مقدس اوقاف و امور خیریه قرار گرفته است به این عنوان نیست.
آیتالله علمالهدی افزود: زیرا تولیت خدمات دینی و فعالیتهای اسلامی در نظام ما یک هویت ساری، جاری و گسترده است که تمام نهادهای فرهنگی کشور را فرا گرفته و در رأس آن حوزههای علمیه و روحانیت متولی خدمتگذاری دینی در این نظام اسلامی هستند.
وی ابراز کرد: این گونه نیست که تولیت خدمات دینی به یک نهاد دولتی و تشکیلاتی اختصاص داشته باشد بلکه از ناحیه جریان ولایت و رهبری بهوسیله نماینده رهبر معظم انقلاب در سازمان اوقاف و امور خیریه یک اشراف مستقیم وجود دارد و این نهاد متولی موقوفات در کشور است.
عضو مجلس خبرگان رهبری اضافه کرد: اکثر موقوفات مرتبط با توسعه شخصیت ولایی اهل بیت(ع) مربوط به عزاداری امام حسین(ع) و یا اشاعه معارف اهل بیت(ع) و برنامهریزی عاطفی نسبت به عترت(ع) است که تولیت امکانات، داراییها و داشتههای عرصه ولایتمداری و عشق به اهل بیت(ع) به اوقاف واگذار شده است.
آیتالله علمالهدی افزود: اگر در نظام اسلامی ایران فعالیتهای قرآنی در اوقاف و امور خیریه متمرکز نمیشد مسئله انفکاک جریان قرآن با عترت پیش میآمد در حالی که لازمه حدیث ثقلین «انّی تارکٌ فیکم الثِّقلَین کتاب اللهِ و عترتی ما ان تمسّکتم بهما لن تضلّوا ابداً لن یفترقا حتّی یردا علیّ الحوض» بهعنوان بزرگترین استوانه محوری تشیع، آمیختگی قرآن و عترت و عترت با قرآن است.
وی ادامه داد: گاهی عبارت «لن یفترقا» در حدیث ثقلین پیامبر(ص) تفسیر یک طرفه میشود و این گونه بیان میشود که عترت از قرآن جداشدنی نیست در صورتی که این یک برداشت یکجانبه است و واژه «لن یفترقا» یک تفسیر دو طرفه دارد و چنین میگوید، علاوه بر اینکه عترت از قرآن جدا نمیشود قرآن هم از عترت جدا نمیشود.
آیتالله علمالهدی ابراز کرد: همانگونه که عترت مفسر و رازگشای قرآن است به همان اندازه قرآن هم عترت را معرفی میفرماید، در واقع بیان مراد پروردگار در قرآن بهوسیله عترت باید ارائه شود.
امام جمعه مشهد ادامه داد: لازمه وابستگی قرآن به عترت این است که در یک نهادی که وابستگی به شعائر اهل بیت(ع) توسط تولیت آن اجرا شود، باید فعالیتهای قرآنی هم در این نهاد قرار بگیرد تا وابستگی به قرآن به عترت و عترت به قرآن در یک جریان اجرایی شکل پیدا کند و هماکنون شاهد این امر در سازمان اوقاف و امور خیریه کشور هستیم.
عضو مجلس خبرگان رهبری بیان کرد: بدون یک نهاد برجسته قوی آموزشی، پژوهشی و فکری قرآن این نوع تمرکز در این سازمان، یک تمرکز خام و بیمحتواست و به جایی نمیرسیم.
وی با بیان اینکه قرآن بهعنوان معجزه از ابتدا به جهت انسانسازی در حوزه فکر، هنر و منطق توسط پروردگار معرفی شد، ابراز کرد: امروز فعالیت در عصر توسعه هنر قرآنی که عمدتاً در قرائت قرآن خود را نشان میدهد کمتر از فعالیت در حوزه فکری و علمی قرآن نیست.
آیتالله علمالهدی با اشاره به اینکه دانشکده علوم و معارف قرآنی مشهد از یک وضعیت مطلوبی برخوردار است، عنوان کرد: این دانشکده نیازمند یک توسعه است تا از دانشکده به دانشگاه ارتقاء یابد و شعبه دوم دانشگاه علوم و معارف قرآن در مشهد ایجاد شود.
امام جمعه مشهد اظهار کرد: در حال حاضر در دانشکده علوم و معارف قرآنی مسئله فعالیتهای آموزشی هنری قرآن را کمتر شاهد هستیم و باید این گونه فعالیتهای هنری در کنار فعالیتهای آموزش و پژوهشی قرار گیرد.
وی با بیان اینکه در حال حاضر فعالیتهای آموزشی هنری متولی درستی ندارد، ابراز کرد: امروز از سوی سازمان اوقاف و امور خیریه کشور مسابقات قرآن با عظمت بسیار برگزار میشود اما جریان قرائت در کشور متولی علمی مشخصی ندارد و بهصورت تجربی تعدادی از قاریان براساس ذوق خود در این زمینه فعالیت میکنند و نمیتوانند این موضوع را امری دائمی و نهادینه در کشور کنند و این در حالی است که در بسیاری از کشورها قرائت قرآن متولی علمی دارد.
وی ادامه داد: ضروری است در دانشکده علوم و معارف قرآنی بر روی محتوای این موضوع کار شود زیرا نهادهایی که تحت عنوان علوم و معارف قرآنی در سایر دانشگاه فعالیت میکنند موفقیت پیوسته در این زمینه ندارند و خروجی آنها بهعنوان نیروهایی که در عرصه قرآن جامعیت داشته باشند، کمتر دیده میشوند.
امام جمعه مشهد بیان کرد: باید کسانی که از جامعیت در علوم قرآنی برخوردار هستند در توسعه پژوهشها و آموزشهای علوم قرآنی که در آن خلأ داریم و نیازمند توسعه بیشتری هستیم ورود جدی پیدا کنند.
وی با اشاره به اینکه هنر خاص قرآن که موضوع قرائت است اگر تحت یک تولیت علمی و آکادمیک قرار گیرد در کشور نهادینه و در غیر این صورت بحثهای هنری کم کم منسوخ میشود، گفت: اگر هنر به تجربه واگذار شود ممکن است به تعدادی از افراد منتقل شده اما نمیتواند جریانسازی کند؛ لذا برای نهادینهشدن آن نیاز به یک متولی علمی است.
وی ابراز کرد: در حال حاضر با توجه به اینکه جریان هنر قرآنخوانی در اوج قرار دارد، پیشنهاد من این است که در حوزه توسعه قرائت قرآن، دانشگاه علوم و معارف قرآن وارد شده و نیروهای هنرمند قرآنی قوی را متمرکز و آموزشهای آکادمیک را به آنها ارائه دهد و در غیر این صورت هنرمندان ارزشی از بین رفته و آرام آرام موفقیت گروههای بعدی کاهش مییابد.
