
حجتالاسلام والمسلمین محمدرضا فوادیان، کارشناس تاریخ اسلام و معاون پژوهش بنیاد مهدی موعود(عج) در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از قم، درخصوص نقل روایتی شهادت امام حسن مجتبی(ع) در روز هفتم صفر گفت: در تقویمها و رسانههای ما امروز را روز ولادت امام موسیبن جعفر(ع) دانستهاند ولی به نقل روایتی این روز با روز شهادت امام حسن مجتبی(ع) نیز مصادف است.
وی افزود: این بحث در گذشته در ایران مطرح بود ولی پس از تأسیس حوزه علمیه و مرکزیت علمی دینی کشور، موسس این حوزه یعنی آیتالعظمی حائری یزدی این روز را روز شهادت نامیدند و سنت عزاداری برای امام حسن(ع) را در حوزه علمیه قم و شهر و سایر بلاد نهادینه کردند.
این کارشناس تاریخ اسلام تصریح کرد: این سنت از سوی شاگردان ایشان و بزرگانی چون آیتاللهالعظمی بروجردی وشاگردان ایشان نیز تا به امروز ادامه دارد.
وی گفت: از نظر محدثان اگر بخواهیم این مسئله را بررسی کنیم باید بگوییم که بزرگانی چون شیخ کفعمی، شهید اول و ثانی، کاشفالغطا، موسس قمی و... قائل به این هستند که روز شهادت امام حسن(ع) در روز هفتم صفر است اگر چه اقوال دیگری از سوی بزرگان و محدثان و علمای جهان اسلام نیز بر شهادت حضرتش در 28تاکید دارند که آن نقل به نظر قویتر میرسد.
فوادیان یادآورشد: جدای از فضای تاریخی وقتی فضا را بررسی میکنیم به این نتیجه میرسیدم که سنت حضرات ومعصومین(ع) و مراجع عظام نیز به اقامه دوماهه عزای اهل بیت(ع) و سیدالشهدا(ع) در دوماه محرم و صفر بوده است و متدینین کلا با اینکه گناهی نیز از نظر فقهی برآن مترتب نیست از هرگونه برگزاری مجلس شادی در این دو ماه پرهیز میکنند.
وی گفت: بنابراین اگر حتی برای ما محرز نیز نشودکه این روز روز شهادت است یا ولادت، بازهم به حرمت ماه صفر، اکثر علما و مراجع فرمودهاند که باید این روز را اقامه عزا کرد.
نویسنده کتاب قهرمانان کربلا، یادآورشد:نکته دوم توجه به سیره علما و مراجع است که در این زمینه از مراجع بسیاری استفتا شده است؛ آیتاللهالعظمی مکارم شیرازی بیان میکنند که عزای امام حسین(ع) نا روز اربعین ادامه دارد و خوب است که مومنین در این روز حرمت شهادت را نگاه دارند.
وی گفت: آیتاللهالعظمی تبریزی(ره) نیز وقتی در این رابطه از ایشان سوال شد فرمودند که حزن ماه محرم و صفر تا پایان این ماه باید وجود داشته باشد؛ درزمان آیتاللهالعظمی بروجردی نیز ایشان اقامه عزا میکردند میفرمودند که همانی که موسس قمی فرموده است و به همین خاطر در این روز در کل ایران عزا بود و بازارها در قم تعطیل میشد.
فوادیان بیان کرد: در این بین نظری مطرح میشود که از همه ائمه(ع) در این روز یعنی روز ولادتشان روز عید دارند به جز امام موسی کاظم که در این زمینه مظلومیت مضاعفی بر ایشان وارد شده است ولی در این زمینه هم آیتاللهالعظمی بهجت نظر التقاطی بیان کردند در این روز اقامه عزای امام حسن(ع) شود ولی در این مجالس مناقب و فضایل امام کاظم(ع) نقل شود تا هرچه بیشتر مردم با این بزرگوار و برکات وجودی ایشان در حوزههای مختلف آشنا شوند.
وی گفت: یکی از نکات اصلی اینجاست که سیره علمای ایران و سایر بلاد شیعی از جمله نجف نیز بر شهادت و اقامه عزا در هفتم صفر بوده است و عمل به احتیاط نیز کردهاند.
فوادیان یادآورشد: همه ائمه نور واحد هستند و همگی یک هدف را دنبال کردهاند ولی در این مسیر علما احتیاط خاصی به حفظ حرمت شهادت و حزن در این دو ماه داشتهاند که همین مسیر هم باعث شد تا این دو ماه ماه حزن شیعیان باشد و امروز نیز از برکات این دوماه استفاده میکنیم ولی چه بهتر است که در این روز برنامههایی برای ترویج معارف و بیان سیره و روش زندگانی امام کاظم(ع) برای مردم بیان شود.