نشست «سیمای پیامبر در قرآن» در جوار حرم رضوی آغاز شد

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، جلسه تفسیر قرآن کریم با موضوع سیمای پیامبر در قرآن، از شب گذشته، 22 آذرماه با حضور محمدعلی انصاری، مفسر قرآن کریم در مؤسسه قرآنی بیان هدایت نور مشهد آغاز شد و به مدت 10 شب ادامه خواهد داشت.

محمدعلی انصاری، مفسر قرآن کریم در نخستین جلسه تفسیر با اشاره به شخصیت با عظمت نبی مکرم اسلام(ص) قبل از تولد و بعثت، اظهار کرد: سوره ضحی سوره‌ای است که به ویژگی‌های حضرت محمد(ص) قبل از تولد و بعثت این بزرگوار پرداخته است.

این استاد حوزه و دانشگاه ادامه داد: مسلمانان در نماز نمی‌توانند بعد از حمد دو سوره را در کنار یکدگیر قرائت کنند، اما مطابق روایات متعددى، سوره ضحی و الم نشرح یک سوره بوده، لذا براى این‌که در هر رکعت بعد از سوره حمد باید یک سوره کامل خوانده شود این دو سوره را باید با هم خواند.

وی با اشاره به آیه یک سوره ضحی «وَالضُّحَى، سوگند به روشنایى روز»، گفت: خدای متعای این آیه را با سوگند و قسم یاد می‌کند، تا ذهن‌ها را آماده جوابی جدی و کوبنده کند، ضحی یک پدیده زمانی است که خداوند در آیه دوم ادامه می‌دهند «وَاللَّیْلِ إِذَا سَجَى، سوگند به شب چون آرام گیرد» خدای متعال شب را سکون و تسکین قرار داده و از آن برای صحبت کردن با بندگانش قسم یاده کرده است.

انصاری افزود: در آیه سوم این سوره خدای متعال می‌فرمایند «مَا وَدَّعَکَ رَبُّکَ وَمَا قَلَى، [که] پروردگارت تو را وانگذاشته و دشمن نداشته است» طبق بعضى از روایات وقتى پیامبر(ص) بر اثر تأخیر و انقطاع موقت وحى ناراحت بود، این سوره نازل شد و همچون باران رحمتى بر قلب پاک پیامبر(ص) نشست.

این مفسر قرآن کریم با اشاره به آیه چهارم سوره ضحی «وَلَلْآخِرَةُ خَیْرٌ لَّکَ مِنَ الْأُولَى، و قطعا آخرت براى تو از دنیا نیکوتر خواهد بود»، گفت: خدای متعال در این آیه شریفه به پیامبر(ص) بشارت می‌دهد که زندگی آخرت برای تو شایسته‌تر از دنیا خواهد بود و نام تو در کنار نام خدا تا ابدیت تاریخ جاودان و ماندگار است.

وی به آیه پنج این سوره «وَلَسَوْفَ یُعْطِیکَ رَبُّکَ فَتَرْضَى، و بزودى پروردگارت تو را عطا خواهد داد تا خرسند گردى» اشاره کرد و گفت: عموما نوع‌دوست‌تر و بشر دوست‌تر از پیامبران و ائمه(ع) کسی در دنیا قدم نگذاشته است، به همین جهت پیامبر(ص) برای دنیا و آخرت مردم دل می‌سوزاند، ایشان در زمان رحلت خود وقتی که عزرائیل برای گرفتن جان مبارکشان آمد فرمود من از آینده امتم نگرانم، به همین جهت خداوند پیغام دادند که توفیقی در آخرت به تو داده می‌شود که امتت مورد مغفرت قرار گیرد.

انصاری با اشاره به آیه هفتم سوره ضحی «وَوَجَدَکَ ضَالًّا فَهَدَى، و تو را سرگشته یافت پس هدایت کرد»، اظهار کرد: حضرت محمد(ص) از ابتدا به معارف الهی آشنا نبود اما توسط خداوند هدایت یافت.

وی افزود: در آیه هشتم این سوره «وَوَجَدَکَ عَائِلًا فَأَغْنَى، و تو را تنگدست‏ یافت و بى‏‌نیاز گردانید» بیان می‌‎شود، بی‌نیازی فقط مخصوص خداست که بنده فقیرش را غنی ساخته تا متکی به افکار شرک‌آلود نباشد.

این استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به آیه نهم سوره ضحی «فَأَمَّا الْیَتِیمَ فَلَا تَقْهَرْ، و اما [تو نیز به پاس نعمت ما] یتیم را میازار» بیان کرد: علت اینکه از کلمه یتیم استفاده شده این است که خود حضرت در کودکی یتیم شد لذا به او گوشزد می‌شود تا فقراء را از خودش دور نکند و نسبت به آن‌ها مقهور و عبوس نباشد. 

وی در ادامه جلسه به آیه دهم این سوره «وَأَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ، و گدا را مران» اشاره کرد و یادآور شد: با توجه به اینکه خود پیامبر(ص) یتیم بوده و مورد رحمت خدای متعال قرار گرفت بنابراین نباید نسبت به فقرا بی‌اعتنا باشد و باید حاجت آن‌ها را برآورده کند.

انصاری ادامه داد: در آیه یازدهم این سوره نیز خدای متعال می‌فرماید: «وَأَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّکَ فَحَدِّثْ، و از نعمت پروردگار خویش [با مردم] سخن گوى»  از آیه استنباط می‌شود هر وقت نعمتی عاید انسان شد، باید سپاس‌گزار باشد و آن را برای خود و دیگران بازگو کند تا از شکرش به در آید.