نبود آموزش‌های قرآنی؛ حلقه مفقوده در مسیر رشد متسابقان شهرستانی

به گزارش خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، سی و هفتمین دوره مسابقات قرآن اوقاف و امور خیریه استان خراسان رضوی از 9 دی ماه آغاز شد و روز گذشته با معرفی نفرات برتر به کار خود پایان داد؛ در این دوره برخی از شرکت کنندگان از کمبود تبلیغات مناسب و همچنین نبود استاد توانمند قرآنی در سطح شهرستان های خود ناراضی و خواستار توجه بیشتر مسئولان به این امر بودند.

خدیجه مرادی، حافظ 20 جزء قرآن کریم که بسیار خوشحال بود به مرحله استانی و به شهر مشهد آمده است، در گفت وگو با خبرنگار ما سطح مسابقات قرآن استان را بسیار بالا دانست و گفت: متسابقان شهرستانی با آن تجربه کم، وقتی به مرحله استانی راه پیدا می کنند به خاطر فضای متفاوت این مرحله با مرحله قبلی افت مشخص دارند.

وی با بیان اینکه در بین حافظان ضعف حسن حفظ به وضوح مشهود بود، افزود: در بخش های دیگر نیز حافظان شهرستانی ضعیف بودند و دلیل آن هم نبود اساتید مجرب و کلاس های قوی در شهرستان است.

این حافظ قرآن با اشاره به اینکه سال 89 با شرکت در نماز جمعه اطلاعیه کلاس های حفظ در شهرستان خود را دیده است، بیان کرد: تصمیم گرفتم به کلاس های حفظ رفته و ثبت نام کنم اما به وسیله یکی از دوستان با برنامه رادیویی طرح «گامی به سوی نور» آشنا شدم و در این طرح ثبت نام کرده و با این شیوه حفظم را پیش می برم.

مرادی با ابراز رضایت از اینکه چنین طرحی برای شهرستانی ها که امکانات استاد مجرب و کلاس را ندارند، بسیار مفید است، اظهار کرد: اما اگر قبل از ثبت نام این طرح افراد تعیین سطح شوند، تا مثلا افرادی مانند من که تجوید خوبی ندارند، توصیه هایی را ارائه کنند، سبب می شود متقاضی طرح ابتدا سطح قرآنی اش را بالا ببرد، سپس حفظ را شروع کند.

وی با بیان اینکه حفظ را در زمانی شروع کرده که با قواعد و احکام تجوید آگاهی نداشته است، ابراز کرد: حالا هم که به این مرحله از حفظ رسیده اگر بخواهد به تجویدش در کنار حفظش بپردازد محفوظات قبلی را از یاد خواهد برد.

این حافظ قرآن ادامه داد: من سه سال است در مسابقات اوقاف و در رشته حفظ شرکت می کنم و به مرحله استانی راه پیدا می کنم ولی هر سه سال در مرحله استانی که سطح بالای دارد، به خاطر نیاوردن امتیاز کافی در بخش حفظ هیچ وقت پیشرفت نمی کنم.

مرادی در ادامه با بیان اینکه در کنار ضعف تجوید، در لحن، وقف و ابتدا نیز هیچ آشنایی ندارم و در حد ابتدایی نیز در این بخش ها کار نکرده ام، اظهار کرد: در شهرستان حضور اساتید مجرب در بخش های مختلف قرآنی ضروری است، که این امر موجب می شود از متسابقان شهرستانی عده معدودی به مرحله کشوری ورود پیدا می کنند.

معصومه رضایی، متسابق رشته قرائت تحقیق یکی دیگر از شرکت کنندگان در این دوره است و با ناراحتی که در چهره اش نیز مشخص بود به نمراتش نگاه می کرد، چندین بار این کارنامه را ورق زد و به نمرات خود می نگریست.

وی در گفت و گو با ایکنا، بیان کرد: تنها در بخش تجوید آموزش هایی را در شهرستان محل زندگی خود گذرانده است اما در دیگر زمینه ها مانند صوت و لحن و وقف و ابتدا به جهت نبود استاد توانمند در شهرستان نتوانسته آمادگی مناسب را برای رقابت در این سطح از مسابقات اوقاف و امور خیریه کسب کند.

رضایی افزود: نگذراندن این آموزش های مورد نیاز سبب می شود تا سطح متسابقان شهرستانی پایین تر از مراکز استان ها باشد لذا در همان مراحل ابتدایی و با تفاوت فاحش از دوره رقابت ها حذف می شوند.

وی با اشاره به برنامه افتتاحیه این دوره از مسابقات در مشهد، ابراز کرد: در سال های قبل برخی از مسئولان استانی در این مراسم حضور می یافتند که قوت قلبی برای شرکت کنندگان بود اما متأسفانه امسال نه در بدو ورود به مشهد و نه در خود مراسم افتتاحیه استقبال مناسبی از سوی مسئولان و مردم صورت نگرفت.

زهرا افخمی، داور حسن حفظ سی و هفتمین دوره مسابقات قرآن اوقاف خراسان رضوی در این باره به خبرنگار ما، گفت: متسابقان رشته های 10 و 20 جزء از لحاظ حسن حفظ خوب بودند ولی نمرات در تجوید، لحن، وقف و ابتدا رضایت بخش نبود.

وی با بیان اینکه باید متسابقان قبل از ورود به مراحل بالاتر آموزش های لازم را ببینند، اظهار کرد: این کار سبب می شود تا در مراحل بعدی که با متسابقان بیشتر و به مراتب بهتر روبه رو هستند، بتوانند در همه بخش ها قوی عمل کنند.

این داور حسن حفظ در پاسخ به این سوال که چرا متسابقان شهرستانی با این همه ضعف در بخش تجوید، لحن، وقف و ابتدا در شهرستان خویش به عنوان نفر اول تا سوم انتخاب می شوند، به تفاوت داوری مسابقات شهرستان با استان اشاره و بیان کرد: در مشهد مثلا در عرض یک ماه چند مسابقه قرآنی برگزار می شود و داوران در سال مسابقات زیادی را داوری می کنند.

وی اضافه کرد: لذا به طبع این امر سبب می شود سرعت عمل و نحوه امتیازدهی داوران استانی به متسابقان بالاتر باشد، اما در شهرستان ها در طول سال یک یا دو مسابقه بیشتر برگزار نمی شود و بنابراین قوت داوری داوران شهرستان متفاوت از استانی ها است.

حجت الاسلام سعید آخوندی، معاون فرهنگی اداره کل اوقاف و امور خیریه خراسان رضوی نیز با اشاره به اینکه در مورد علت افت متسابقان از مرحله شهرستانی به استانی سه موضوع قابل توجه است، گفت: نکته اول این است که مسابقات هر چه سطحش بالاتر باشد و مراحل بعدی را پشت سر می گذارد قاعدتا کیفیت، سبقت، نظارت و رقابت دقیق تر شده و به نوعی شدیدتر می شود.

وی افزود: لذا در مرحله شهرستانی ممکن است متسابقی در شهر خود با رقبای کمتری که دارای سطح متفاوتی هستند به رقابت بپردازد، لذا قاعده کار این است که این متسابق به مرحله استانی می تواند راه پیدا می کند.

معاون فرهنگی اداره کل اوقاف و امور خیریه خراسان رضوی با اشاره به اینکه امسال نظارت در بحث داوران مرحله استان کامل بوده است، ادامه داد: هیچ داوری در شهرستان انتخاب نشد، مگر اینکه به تأئید داوران یا ستاد مسابقات قرآن استان رسیده باشد.

حجت الاسلام آخوندی تأثیر حال و هوای مسابقات در افت متسابقان را از دیگر دلائل بیان کرد و افزود: این مسئله بیشتر برای متسابقان رشته حفظ در بخش حسن حفظ اتفاق می افتد که گاهی حافظ از مرحله شهرستانی به مرحله استانی آمده و با رقبای قوی تری روبه رو می شود که این فضا در حسن حفظ او تأثیر خواهد گذاشت.

وی از برنامه ریزی دقیق برای ورود متسابقان شهرستانی به استان و استان به کشور سخن گفت و ابراز کرد: برای اینکه متسابقان با آمادگی کامل به مراحل استانی یا کشوری برسند، نیاز است برنامه ریزی دقیقی برای آموزش آنها صورت گیرد.

معاون فرهنگی اداره کل اوقاف و امور خیریه خراسان رضوی اضافه کرد: امیدواریم با همکاری دستگاه های مرتبط بتوانیم گامی را نسبت به ارتقا متسابقان برداریم، البته تاکنون همیشه برای متسابقان استانی که به مرحله کشوری راه می یابند بحث آموزش را داشتیم.

حجت الاسلام آخوندی افزود: اما برای مرحله شهرستانی به استان این آموزش ها نبوده است، که بنا داریم این را نیز در دستور کار قرار دهیم تا متسابقان شهرستانی نیز قوی تر به مرحله استانی راه پیدا کنند.

سی و هفتمین دوره مسابقات اوقاف و امور خیریه استان خراسان رضوی در حالی به پایان رسید که برگزاری این دوره از مسابقات در مشهد و حضور داورانی که همه فعالان به ‌نام عرصه قرآن هستند و تعداد بسیاری از آنان نیز داوری در مسابقات بین‌المللی را تجربه کرده‌اند، مورد رضایت بسیاری از متسابقان است.

گفت و گو با شرکت کنندگان استان های مختلف، گویای این واقعیت است که نبود امکانات و آموزش های مناسب و همچنین اساتید خبره در بحث ارائه انواع آموزش های مناسب قرآنی از جمله مهم ترین دلایل افت متسابقان است.

از طرفی در بحث داوری ها، چون داوران مرحله شهرستانی امر داوری تعداد مسابقات کمتری را در سطح شهرستان خود قضاوت می کنند و میدان های کمتری را می بینند، نحوی داوری آنها متفاوت و به نوعی پایین تر از استان است که این موضوع بر روی کیفیت داوری و انتخاب افراد تأثیر می گذارد.

به هر صورت لحاظ کردن این موارد در مسابقات مرحله استانی و در نظر گرفتن آموزش هایی برای متسابقانی که به مرحله استانی می آیند، مانند آنچه که برای منتخبان مرحله کشوری وجود دارد، به افزایش سطح متسابقان استان و در نهایت بالا رفتن سطح این مسابقات و راه یافتن افراد با توانایی بیشتر به مسابقات کشوری منجر شده تا در نهایت شاهد دست یافتن شرکت کنندگان خراسان رضوی به جایگاه واقعی قرآنی این استان در سطح کشور و مسابقات سراسری باشیم.