
حجتالاسلام علی صادقی، مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان شهید بهشتی مشهد در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، درخصوص راههای نهادینهشدن احسان و نیکوکاری در فرزندان بیان کرد: بهترین راه و روش در این زمینه، روش عملی است به این معنا که فرد با انجام جلوههایی از نیکوکاری در حضور فرزندان و بیان اینکه چرا چنین عملی را انجام داده است، آنها را توجیه کند.
وی همچنین عنوان کرد: گاهی فرزندانی را مشاهده میکنیم که با وجود داشتن شرایط نامناسب از لحاظ مادی و رفاهی حاضر میشوند به افرادی که ضعیفتر از خودشان هستند، خدمت و احسان کنند، این امر ناشی از شیوه درست عمل کردن پدر و مادر در قبال نیازمندان است.
صادقی درخصوص اینکه آیا نیکوکاری در سلامت روان انسان تأثیر دارد یا خیر، گفت: قطعاً نیکوکاری در سلامت روان انسانها مؤثر است و مصداق آن خاندان عصمت و طهارت(ع) هستند زیرا با وجود اینکه در ظاهر در حداقل امکانات زندگی می کردند اما حداکثر آرامش، صفا، صمیمیت و معنویت در زندگیشان موج میزد.
وی همچنین ادامه داد: وقتی انسان از خود بگذرد و به دیگران کمک کند، روحیه تکامل در وی بالا میرود و فرد احساس میکند که به تکامل نزدیک شده، از ماده و مادیات عبور کرده و به معنویات رسیده است.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان شهید بهشتی مشهد درباره عامل ایجاد انگیزه نیکوکاری در انسان بیان کرد: عامل اصلی ایجاد انگیزه برای کمک کردن به همنوع وجود حس نوع دوستی در وجود انسان است و در آموزههای دینی ما هم فراوان به این حس تأکید شده است زیرا انسان موجوی اجتماعی است و توانایی بیتوجهی به اطرافش را ندارد.
وی همچنین ادامه داد: با توجه به اینکه امسال ایام جشن نیکوکاری با شهادت حضرت فاطمه زهرا(س) مصادف شده است، میتوانیم با مطالعه زندگی ایشان حس نوعدوستی را به عینه دیده و به خوبی جلوههایی از ایثار و کمک به دیگران را مشاهده کرد.
مصادیق انفاق در جامعه
صادقی رفع نیاز مالی نیازمندان و برداشتن یک بار مالی از دوش نیازمندان را از مصادیق انفاق در جامعه دانست و اظهار کرد: نیکوکاری میتواند جلوههای فراوانی در زندگی داشته باشد، به عنوان مثال زمانی که جوانی به لحاظ فکری نیازمند کمک علمی است، کمک به این فرد از مصادیق نیکوکاری محسوب میشود.
مدیر حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان شهید بهشتی مشهد در خصوص شرایط کمک کردن به نیازمندان از منظر قرآن گفت: قرآن در بحث انفاق هم به انفاق علنی و هم به انفاق پنهانی سفارش میکند، چنانچه اگر بندهای انفاقش را اظهار کند تا دیگران ببینند و تشویق شوند، مقدمهای بر رفع مشکلات بیشتر نیازمندان خواهد بود.
وی درخصوص زمان استفاده از انفاق پنهانی بیان کرد: اگر زمانی حفظ آبروی نیازمند مدنظر باشد از انفاق پنهانی استفاده میکنیم، این نوع انفاق بستگی به موقعیت و شرایط آن انسان نیازمند دارد لذا کسی که قصد انفاق دارد خود باید تشخیص دهد در چه شرایطی از انفاق علنی و یا پنهانی استفاده کند.
صادقی درباره اولویتبندی در دادن انفاق به نیازمندان افزود: در باب انفاق اولویت اول با خویشاوندان نزدیک است به این معنا که اگر درمیان خویشاوندان نزدیک شما افراد نیازمندی هستند اول به آنها کمک شود، همان طور که سیره اهل بیت(ع) نشاندهنده این موضوع است و در درجه بعد خویشاوندان دورتر و در ادامه به همسایگان و در انتها به نیازمندان روستا، شهر و یا کشور خود کمک کنیم و این حلقه همانطور گسترش مییابد.
وی با اشاره به داستانی از پیامبر(ص) یادآور شد: روزی فردی برای پیداکردن راه چاره در مشکل اقتصادیاش نزد پیامبر(ص) آمد و پیامبر(ص) به او گفتند انفاق کن زیرا انفاق ولو انفاقهای جزئی به لحاظ معنوی و مادی کارگشاست.