نشست علمی ـ تخصصی حادثه مسجد گوهرشاد مشهد برگزار شد

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، نشست علمی ـ تخصصی حادثه مسجد گوهرشاد حرم مطهر رضوی، پنجم مردادماه همراه با تجلیل از سینا واحد، نویسنده کتاب قیام گوهرشاد با حضور هادی وکیلی، عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد، سینا واحد، نویسنده و پژوهشگر تاریخ و مؤلف اولین اثر پژوهشی درباره قیام گوهرشاد، وحید جلیلی، معاون فرهنگی ـ اجتماعی شهرداری مشهد، سید صولت مرتضوی، شهردار مشهد و جمعی از مدیران شهری و کارشناسان این حوزه در تالار شورای شهر شهرداری مشهد برگزار شد.

سینا واحد، نویسنده و مؤلف کتاب قیام گوهرشاد در این نشست با بیان اینکه در خصوص تاریخ معاصر آن‌طور که باید نه نگاه شده و نه راجع به آن حرف زده شده است، افزود: اگر قرار باشد ایران را چهارراه تمدن بدانیم، یکی از جاهایی که قابلیت تمدن‌سازی دارد شهر مشهد است. اگر از هر طرف مشهد 410 کیلومتر حرکت کنیم، یک قوم و جغرافیای دیگر می‌بینیم، در صورتی که در مورد تهران یا بعضی شهرهای دیگر این گونه نیست و هیچ تغییر محسوسی مشاهده نمی‌کنیم.

واحد افزود: مثلا خبرگزاری رویتر از کشتار این حادثه بین هفت تا هشت کشته نام می‌برد و این حادثه را بسیار کوچک جلوه می‌دهد، البته در این رابطه خود ما نیز مقصریم زیرا ما نیز از کنار این حادثه بزرگ با بی‌توجهی و غفلت گذشته‌ایم.

وی با بیان اینکه حکومت‌ها می‌آیند و می‌روند اما مسجد باقی می‌ماند، ابراز کرد: مسجد جدا از قصه خونین گوهرشاد در کشور ما نقش‌های عظیمی ایفا کرده است به گونه‌ای که در مقابل تمامی برنامه‌ها و پروژه‌هایی که توسط ضد انقلاب انجام شد، چیزی که سبب پیروزی انقلاب شد، قدرت مسجد بود.

این نویسنده و پژوهشگر تاریخ با اشاره به اینکه یکی از این مساجدی که در تاریخ جلوه‌گر بوده، مسجد گوهرشاد است، عنوان کرد: مسجد گوهرشاد حرم مطهر رضوی یکی از مقتدرترین مساجد تاریخ‌ساز در ایران است زیرا خیلی از سیاست‌های اعلام نشده حکومت وقت را خاموش و از تحقق آن جلوگیری کرد.

هادی وکیلی، عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد، از دیگر سخنرانان حاضر در نشست با بیان اینکه تقریبا تمام کسانی که در حوزه قیام کار کرده‌اند، می‌دانند که کتاب پژوهشی درباره قیام گوهرشاد اثر سینا واحد یک اثر فاخر است که هم مبتنی بر سبک ادبیات کلاسیک بوده و هم دارای بار علمی خوبی است، بیان کرد: در تحلیل تاریخ و هر حادثه با یک مثلث که اقتصاد، سیاست و فرهنگ سه ضلع آن است، مواجه هستیم.

وی افزود: در بعد فرهنگ، یک فرهنگ سنتی شناخته شده داریم که آمیزه‌ای از دو فرهنگ ایرانی ـ اسلامی است. وقتی وارد تاریخ معاصر می‌شویم، یک ضلع آن فرهنگ ملی و اضلاع دیگر آن، مذهبی و غربی است. مقاومت توسط اضلاع مذهبی ـ ملی این مثلث و به رهبری عالمان دینی و همراهی جامعه ایرانی که به ایرانیت خود افتخار و متکی بر باورهای دینی موضع‌گیری می‌کند، رخ می‌دهد.

وکیلی با اشاره به اینکه در این شرایط با خطری که استعمار انگلیس در این مقاومت‌ها ایجاد می‌کند، مواجه می‌شویم، ادامه داد: در دوره قاجار به طور مداوم با استعمار روس و انگلیس مواجه هستیم که در همین حین انگلیس پیروز جنگ جهانی اول می‌شود و رسما ایران به تصرف این کشور در می‌آید؛ در این زمان استعمار انگلیس در اولین اقدام به شکستن زیرساخت‌های مقاومت می‌پردازد.

وحید جلیلی، معاون فرهنگی ـ اجتماعی شهرداری مشهد در ابتدای این نشست با بیان گزارشی از روند اجرایی‌شدن این طرح افزود: در این راستا تاکنون با بیش از 400 نفر مصاحبه انجام شده و بیش از 11 هزار و 300 دقیقه مصاحبه تصویری تهیه شده است.

وی ادامه داد: 600 نفر مصاحبه صوتی هم صورت گرفته و در 30 استان و 190 شهر خاطرات جمع‌آوری شده است؛ 17 شهید در واقعه مسجد گوهرشاد حرم مطهر رضوی به طور قطعی و 10 شهید کشف حجاب نیز تاکنون شناسایی شده‌اند از همین رو در 180 مسجد شهر مشهد نیز در حال پیگیری این موضوع هستیم.

جلیلی با ابراز تأسف از اینکه چرا ده سال پیش این حرکت شروع نشده است، افزود: جای تعجب است که واقعه به این مهمی تاکنون مغفول مانده و مورد بی‌اعتنایی واقع شده است؛ شاید این تعبیر کمی تند باشد ولی عجیب نیست که بگوییم ظلمی که از جهت تاریخ‌نگاری درباره این حادثه صورت گرفته است به اندازه ظلم رضاخان به این افراد است.

وی اظهار کرد: اگر می‌‌گوییم مشهد پایتخت معنوی ایران است، نباید صرفا لقلقه زبان و پز مدیریتی باشد بلکه باید برای آن برنامه‌ریزی و راهبردگذاری کنیم. اگر ما شأن پایتخت معنوی را برای مشهد قائل هستیم، باید یک سری طرح‌ها در بعد ملی و حتی در بعد بین‌المللی با محوریت مشهد داشته باشیم.

یادآور می‌شود، نشست علمی ـ تخصصی بررسی زوایا و ابعاد حادثه مسجد گوهرشاد حرم مطهر رضوی به همت دفترمطالعات معاونت فرهنگی و اجتماعی شهرداری مشهد برگزار شد.