هاشم روغنی، قاری پیشکسوت بینالمللی قرآن کریم مشهد در گفتوگو با
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی با بیان اینکه آیتالله عباس واعظطبسی، تولیت آستان قدس رضوی به عنوان یک روحانی برجسته و تولیت این آستان مقدس در خراسان، کشور و جهان اسلام، چهرهای شناخته شده هستند، اظهار کرد: به دلیل آمد و رفت شیعیان، علما، مراجع و مبارزان از سرتاسر جهان به شهر مشهد، هر کس امام رضا(ع) را میشناسد، قطعاً آیتالله واعظطبسی را نیز میشناسد.
او از عشق به قرآن آیتالله طبسی اینگونه روایت کرد: آنقدر به قرآن علاقه داشت که همه جلسات و ملاقاتهای خود را با قرآن آغاز میکرد و زمان تلاوت قرآن نیز سراپا گوش و ادب بود، هرگز شاهد نبودم در این حال با کسی کلامی حرف بزند.
روغنی افزود: به شدت روی مباحث قرآنی حساس بود، با تیزهوشی و آیندهنگری روی انتخاب افراد شایسته و صالح فعال در حوزه دارالقرآن حرم رضوی تأکید میورزید، به افرادی که اندکی غل و غش داشتند، برای برعهده گرفتن این امور میدان نمیداد.
قرائت چند صفحه با تدبروی در رابطه با انس با قرآن آیتالله طبسی نیز گفت: در جمعهای خصوصی شاهد آن بودم که بعد از اقامه نمازهای یومیه، حتماً بیست دقیقه تا نیم ساعت، چند صفحه از کلام الله مجید را با تدبر میخواند، این کار همیشگی و مدوام وی بود.
قاری حرم رضوی ادامه داد: به علت ناراحتی جسمانی، همواره برای عبور و مرور در محافل و جلسات قرآن محدودیت داشت و بعضاً غبطه میخورد و میگفت: « آرزو دارم مانند رهبر معظم انقلاب با خانواده شهدا معاشرت داشته باشم ولی به موجب این عارضه، هم برای من و هم آنها اینگونه رفت و آمدها مقدور نیست.»
او، آیتالله واعظطبسی را بازوی محکمی برای نظام و انقلاب در زمان رهبری امام خمینی(ره) و بعد از ایشان نیز برای آیتالله خامنهای عنوان و اظهار کرد: ولایتمداریش در حدی بود که هر زمان فرزندانش، ناصر و مصطفی صحبتهایی را از جو جامعه مطرح میکردند، وی با تأکید میگفت، تا ولیفقیه داریم، همه باید مطیع محض امر ایشان باشیم، برای مثال او هشت سال پیش به من گفت، اگر رهبر معظم انقلاب از من بخواهند، در منزل بنشین و بیرون نیا و این وظیفه امروز شماست، من هرگز بیرون نخواهم آمد چون رضایت خدا را در آن میبینم.
روغنی با ذکر خاطرهای از ولایتمداری آیتالله طبسی اضافه کرد: عید نوروز امسال با حضور رهبر معظم انقلاب در مشهد، آیتالله واعظطبسی با عصا حضرت آقا را مشایعت کرد و معظمله خیلی ناراحت شدند و دستور دادند آیتالله روی ویلچر بنشیند و او با حالتی التماسگونه خواست تا اجازه دهند در حضور رهبری با عصا بایستد که حضرت آقا گفتند:« دستور میدهم بروی ویلچر بنشینید.» و آیتالله طبسی بالاخره پذیرفت؛ البته آیتالله خامنهای همیشه احترام ویژهای برای آیتالله طبسی قائل بودند.
خودش را سرباز رهبری میدانستوی، علاقه وی به رهبر معظم انقلاب را اینگونه توصیف کرد: با اینکه چهار سال از رهبر معظم انقلاب بزرگتر هستند ولی همیشه در رفتار و سلوک عملی خود را مرید، مطیع و سرباز ایشان میدانست، چه زمان ریاست جمهوری و چه در وقت انتصابشان به رهبری نظام اسلامی همیشه حالتی متواضع و پائینتر میگرفت.
این قاری ممتاز مشهدی همچنین به بعد دیگری از حیات وی اشاره کرد و افزود: در طول عمرش، خود را خادم حضرت رضا(ع) میدانست و همیشه در جمعهای خصوصی و عمومی بر این کلام تأکید داشت، خدمت به بارگاه علی بن موسی الرضا(ع)، چه از این بهتر، چه عبادتی از این بالاتر؛ خدمت چه به امام، زائر و مجاور آن باشد و چه به اموری که به حرم مطهر منتهی شود.
جایی در حد یک کشور کوچکاو با تأکید بر این نکته که او چهره منحصر به فردی است و مشابهی ندارد، از برخی تلاشهایش در ایجاد تغییرات در بعد فرهنگی حرم منور حضرت رضا(ع) اینگونه گفت: این تغییر و تحولات در طی چند سال اخیر با دوران ستمشاهی غیر قابل قیاس است، حرکتی که در آستان قدس صورت گرفته، بسیار وسیع و گسترده بوده و میتوان گفت جایی در حد یک کشور کوچک است.
روغنی با بیان اینکه وی به گسترش آستان قدس رضوی از ابعاد گوناگون توجه داشته و این مجموعه نمونه کامل مدیریت موفق اسلامی محسوب میشود، ابراز کرد: نسبت به مبانی دینی و مذهبی، با راهاندازی اماکنی همچون بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی همت گماشت و در جهت رشد ابعاد اقتصادی، با احداث و اداره حداقل 53 کارخانه بنام کشور با حجم بالای کارگر، مهندس و متخصص در زیرمجموعه آستان قدس رضوی تلاش کرد.
وی با اشاره به توسعه حرم رضوی از نظر متراژ و بناهای ایجاد شده، ابراز کرد: توسعه صورت گرفته در حرم مطهر، کار بسیار سخت و دشواری بوده است، زیرا به دلیل وجود گران قیمتترین اماکن مشهد در محیط پیرامونی حرم مطهر، میتوان حدس زد که چه نیرو و توانی برای راضی کردن مالکان اماکنی که در طرح توسعه حرم قرار داشتند، برای رفتن از آنجا لازم است.
حساسیت کاری از رنگ سنگ تا معماری این استاد ممتاز قرآن کریم با تشریح کیفیت ساخت و ساز صورت گرفته در اماکن متبرکه حرم رضوی، تصریح کرد: من اخلاق کاری آیتالله طبسی را میشناسم، حتماً در جریان ریزترین امور مرتبط با بناها قرار داشت، از رنگ و مدل سنگها تا طرح معماری سازهها را با صبر و خوش سلیقگی دنبال و اعمال نظر میکرد؛ به اعتقاد من حرم رضوی، امروز میتواند چه از نظر جاذبههای دیدنی و چه زیارتی در کنار بنای کلیساها و حتی مکه و مدینه، حرفی برای گفتن داشته باشد.
او با بیان نمونهای از اهتمام آیتالله واعظطبسی در احداث اینگونه اماکن، عنوان کرد: برای انجام عملیات ساخت و ساز دارالحجة، در محل صحن انقلاب، دروازه ورودی ساعت و نقارهخانه، حتی یک روز نیز راه را بر زائران نبستند و با همکاری مهدی عزیزیان، قائم مقام تولیت آستان قدس رضوی به عنوان یک معمار برجسته و مصطفی واعظطبسی، فرزند ذکورشان که هنرمند خطاط ممتازی باست و در انجام طراحیها خیلی مسلط و با سلیقه عمل کرد و نیز حضور خود آیتالله واعظطبسی به عنوان رأس این هرم کاری، مکانی ساختند که واقعاً مرکز هنر است و در و دیوارش با انسان حرف میزند.
همیشه با وضو حاضر بودروغنی به ذکر خدمتی دیگر از خدمات ارایه شده توسط آیتالله طبسی، بیان کرد: او زحمات بسیاری برای حرم رضوی متحمل شد ولی کمتر به چشم آمده است، یادم هست زمان تعویض ضریح مطهر با وجود همین شرایط نامساعد جسمانی، همیشه با وضو و در حال عبادت حاضر بود و از نزدیک بر کیفیت انجام امور نظارت میکرد.
وی با بیان اینکه امروزه آستان قدس رضوی در ابعاد فعالیتهای فرهنگی و قرآنی صورت گرفته، مشابهی در کشور ندارد، افزود: از جمله این اقدامات در چاپ و نشر آستان قدس رضوی میتوان به تولید قرآن، نهجالبلاغه و کتب دینی ویژه حوزههای علمیه تا دیگر انواع کتاب و محتوای فرهنگی اشاره کرد.
این مدرس قرآن کریم مشهد با برشمردن برخی از اقدامات آیندهنگرانه آیتالله واعظطبسی در شهر مشهد نیز اظهار کرد: زمانی دستور دادند در منطقه سیدی مشهد، مجتمعی فرهنگی را سریعاً مانند مجتمع واقع در خیابان سجاد بنا کنند تا مردم محروم این منطقه نیز از امکانات فرهنگی آن بهرهمند شوند و یا در امامزاده حسین بن موسی الکاظم(ع) واقع در شهر طبس و حدود 21 مسجد بین راهی، امکانات و تجهیزات در سطح بالایی فراهم ساختند تا زائران برای اقامت و استراحت در بین مسیر، آسایش داشته باشند، هچنین احداث بیمارستان رضوی و بیمارستان تخصصی منتصریه نیز از جمله این خدمات هستند.
او با تأکید بر اینکه به جرأت میتوان گفت که در استان خراسان، هیچ و در سطح کشور نیز انگشتشمار میتوانیم شخصیتی اینچنین بیابیم که در کنار نام وی قرار دهیم، عنوان کرد: علیرغم ناراحتیهای جسمانی، فعالیتهای گسترده و خستگیناپذیر و پیگیریهای منحصربه فردی داشتند، مدیران آستان قدس رضوی، یا مدیرانی در حد استانداران که در این سالها به طور مکرر آمدند و رفتند، شخصیت وی را خارج از تعارفات، مدیری شایسته، لایق، تیزهوش، به روز و آیندهنگر ارزیابی کردند.
تأکید بر مبانی اسلام و فرهنگ تشیعروغنی با برشمردن چند ویژگی اخلاق اجتماعی آیتالله واعظطبسی افزود: بسیار مردمدار، مؤدب، وزین، موقعیتشناس، موقعیتسنج بود، بارها در طول سخنان او دقت داشتهام، هرگز سخنرانی ایراد نکرد که افراد مختلف یا جناحهای متفاوت بتوانند سوء استفادهای بکنند، همواره صحبتهای ایشان بر اساس مبانی اصیل اسلام و فرهنگ تشیع بوده است.
وی، آیتالله طبسی را در بعد اخلاقی در بین اعضای خانواده، بهترین دانست و گفت: تا همسرش سر سفره نمیآمد، دست به غذا نمیبرد، حتی اگر سر سفره جمعی بالغ بر 20 نفر از اعضای فامیل نشسته بودند، مگر اینکه سفره بانوان جدا میشد؛ احترام ویژهای برای خانم و فرزندانش قائل بود، اینها تنها نمونههایی از تربیت عمیق اسلامی است که از آن برخوردار بود.
هرگز چهرهاش را عبوس نمیکردقاری حرم منور رضوی با آوردن نمونهای دیگر از نحوه برخورد و ارتباط خانوادگی آیتالله طبسی بیان کرد: برخوردش با بچههای کوچک نیز مثالزدنی است، وقتی بچهها با هم سرگرم بازی و سروصدا میشدند، ما از این وضع کلافه میشدیم، اما وی هرگز حتی چهرهاش را عبوس نمیکرد، فقط بسیار مراقب بود، آنها آسیب نبینند چون با ناراحتی هر یک از آنان قلبش میشکست، با همه همینطور برخورد میکرد و این به خاطر قلب رئوفش بود.
او با یادآوری این مطلب که لباسش همیشه تمیزترین لباسها بود و بسیار در آداب و نوع غذا خوردن دقت داشت، ادامه داد: هرگز ندیدم به کسی توهین کند، یا حتی حرف ناروایی از او صادر شود، همواره با روی خوش و لبخند از همه پذیرایی میکرد؛ صبر، حوصله، سعهصدر و طاقتش کمنظیر است، اینکه که یک عمر با درد مأنوس باشد ولی در مقابل دیگران لبخند بر چهره داشته باشد.
روغنی با تأکید مکرر بر اینکه آیتالله واعظطبسی وجود با برکت و کمنظیری است، ادامه داد: ذرهای در گفتارش کذب و مقالطهکاری نبود، دو پهلو سخن نمیگفت، بسیار صریحاللهجه، رک و راحت اظهارنظر میکرد و آداب اسلامی را به تمام معنا رعایت مینمود.
حساب دقیقه و ثانیه عمرتان را بکنیدوی با ذکر خاطرهای به وقتشناسی آیتالله طبسی اشاره کرد و گفت: یادم هست در محفلی که حدود 20 سال پیش قرار بود رأس ساعت 9 با حضور قاریان شهر برگزار شود، چند تن از قاریان بنام با تأخیر رسیدند، آیتالله طبسی به گونهای غیرمستقیم اعتراض کرد و گفت، اگر میخواهید در مسیر قرآن موفق باشید، باید به دقیقه و ثانیه عمرتان دقت داشته باشید، آن آقایان در دفاع از تأخیرشان جواب دادند، در ترافیک ماندیم، بعد وی دوباره جواب داد، باید همه اینها را قبلاً مدنظر قرار میدادید.
نفر دوم مسابقات بینالمللی مالزی درخصوص نظر وی در مورد راهاندازی تشکیلات قرآنی با عنوان جامعه قاریان در مشهد، ابراز کرد: در آن زمان معتقد بود برای انجام و پیگیری امور آن باید دقیق، منظم و منضبط باشیم، چون خودش مثل ساعت بود، اگر قرار برای حضور در مراسمی را میگذاشت، قطعاً چند دقیقه قبل آنجا حاضر بود و یک دقیقه برایش یک دقیقه بود، امروزه اینگونه افراد نایاب هستند و یا به ندرت پیدا میشوند، روی اینکه دقیقاً چه ساعتی خانه و چه ساعتی سر کار باشد، ملاقاتها و دیدارها سر چه ساعتی باشد، حساس بود.
او بیان کرد: من بسیار غصه میخورم مردم ما این چهره خدوم را نشناختند، چون او زیاد اهل حضور در محافل و مجالس نبود و تلاش میکرد از لحظهلحظه عمرش برای پیشبرد امور استفاده کند، این همه محل سوءظن بود، زمان حضور در منزل، حجم زیادی از کارهایش را برنامهریزی میکرد، وقت کار نیز در حال رسیدگی به نحوه انجام امور بود، همیشه مشغول کار یا در فکر کار به سر میبرد.
از خودش چیزی را نقل نمیکرد روغنی با تصریح بر اینکه نمیتوان 37، 38 سال خدمت را تنها در یک فرصت اندک تشریح کرد، افزود: او سالها استاد و مدرس حوزه علمیه خراسان بود، تمام کتابهایی که تدریس میکرد، از حفظ بود، اگر سخنرانیهایش را آنالیز کنیم متوجه میشویم، به نوعی تفسیر قرآن به شمار میرود زیرا از خودش چیزی را نقل نمیکرد و حتماً از قرآن یا روایات ائمة طاهرین(ع) در آنها استفاده میکرد؛ تا آنجا که شنیدهام در 20 سالگی به درجه اجتهاد رسیدهاند.
وی از اینکه ما همیشه به دنبال یافتن عیب و ایراد افراد میگردیم، انتقاد کرد و گفت: تا یک نکته کوچک را در جامعه میشنوند، آن را جار میزنند و به دنبال صحت و سقم آن جریان نیز نمیروند، از دیگر سو نگاه نمیکنند حضورش چقدر برکات و خدمات در پی داشته است، واقعاً حوزه علمیه، آستان قدس رضوی و به واسطه این مراکز، مردم مشهد مدیون او هستند.
این داور مسابقات بینالمللی صوت و لحن قرآن کریم درخصوص سالها مبارزه او مقابل رژیم منحوس پهلوی و بارها زندانی شدن ایشان گفت و اضافه کرد: اگر در زمان انقلاب، آیتالله واعظطبسی به عنوان رئیس کمیته انقلاب نبود، خدا میداند چقدر انسانها بیگناه کشته میشدند، چون افراد زیادی را برای محاکمه میآوردند و او شاکی میشد چرا اصلاً فلانی را گرفتید و شخصیتش را خراب کردید.
پیشگامی آستان قدس در سالهای پس از جنگاو از خدماتش در زمان جنگ تحمیلی نقل کرد: بلافاصله بعد از جنگ، کمکهای شایان توجهی را برای بازسازی شهرهای جنگزده انجام داد، در سال 1367آستان قدس رضوی، اولین گروهی بود که برای این عمل پیشگام شد، برای افتتاح بناهای ساخته شده به همراه جمعی با حضور خود آیتالله واعظطبسی به شهر جنوبی هویزه سفر کردیم و در آنجا سخنرانی کرد.
روغنی با بیان خاطرهای از تندروی و کندروی بعضیها در نظام اسلامی افزود: حدود 20 سال پیش، موتورسواران در خیابان امام خمینی آمد و شد داشتند و متعرض افرادِ به زعم خودشان بیحجاب میشدند، او میگفت، اینها را از سطح شهر جمع کنید، اینها بیشتر باعث رواج بیحجابی میشوند، چون آنها بیحجابِ زمان شاه ندیدهاند، الان کجا مردم ما بیحجابند.
وی با یاد برخی از تأکیدات آیتالله طبسی بیان کرد: به مردم حرمت بگذارید و به آنها اعتبار و شخصیت بدهید و آن را خورد نکیند، مردم ما بسیار فهیم، مسلمان و معتقد به اصول و مبانی اعتقادی هستند، ما نباید به آنها راه را نشان دهیم، خودشان بلدند چه کار کنند.
پرهیز از خشکفکری و تنگنظریاستاد قرائت قرآن مشهد با تأکید بر این مهم که آیتالله واعظطبسی شدیداً با اینگونه خشکفکری و تنگنظریها مخالفت میکرد و درعوض به همه احترام گذاشتن و مهربانی کردن را توصیه میکرد، عنوان کرد: پزشکانش عاشق شخصیت او بودند، برخی از آنها در این چند روز کسالتشان گریه میکردند.
او با ذکر اینکه برخی به اشتباه آیتالله واعظطبسی را فردی قدرتطلب معرفی میکنند، درحالی که انسانی بسیار خاکی و افتادهای است، ابراز کرد: اگر میخواست برای خودش کاری بکند، حداقل منزل قدیمیاش را با آن معماری سقفهای شیروانی که از پیش از انقلاب در آن ساکن است، تعویض میکرد.
روغنی ادامه داد: به من میگفت، عشقم این است روی تختخوابی که از قدیمالایام روی آن میخوابم، دراز بکشم و استراحت کنم، با برخورداری از هوش سرشار و سلیقهای که در ساخت حرم مطهر رضوی به کار بسته، همچنان عاشق همان منزل قدیمی بود و هرگز به تجملات و گردآوری مال دنیا بها نمیداد.
حتی یک ريال ...روغنی با بیان اینکه ایشان یکبار به من گفتند:« هیچ وقت از حق تولیتی که برایم مقدر شده، به نفع خودم و فرزندانم حتی یک ريال مصرف نکردم و هرآنچه هست برای انجام امور عامالمنفعه استفاده میکنم»، ادامه داد: ساخت آپارتمانهایی برای ادامه تحصیل طلاب علوم دینی تا احداث بیمارستان رضوی، و ... از جمله این امورند، نکتهای که اکثرا مردم از آن غافلند و نمیدانند.
وی در رابطه با کارشکنیهایی که در ساخت بیمارستان رضوی اتفاق افتاد، یادآور شد: آیتالله طبسی مقاوم ایستاد و امروز ثمره آن نصیب خودش نیز نشد، چون هدفش انتفاع خودش و فرزندانش نیست، همیشه مردم را مدنظر داشت.
این مدرس قرآن کریم با بیان حرف و حدیثهایی که علیه خدمات آیتالله طبسی همواره در جریان است، گفت: زمان ساخت بیمارستان شایع شده بود، جایی برای ثروتمندان درست میکنند، آیتالله امر کرد تا تعرفه همان تعرفههای وزارت بهداشت باشد، امروز شاهد دریافت همان تعرفهها هستیم ولی از نظر کیفیت و خدمترسانی در سطح بسیار بالایی قرار دارد.
وی در خصوص نحوه ارتباطش با آیتالله واعظطبسی تشریح کرد: من بعد از وصلت با خانوادهشان، خواهش کردم نام من را که تا قبل از آن جزء لیست قاریان حرم رضوی بود خط بزنند، تا خدای نکرده این خدمت نیز به نام خویشاوندی تمام نشود، طوری کناره گرفتم که او در جایی به من گفت، چرا اینقدر کمرنگ شدهای، گفتم به احترام شماست تا ذرهای حرف و سخن علیهتان درست نشود.