ایکنا بررسی کرد:
علل ناکامی قاریان کاشمر در راهیابی به مسابقات قرآن استان
گروه فعالیتهای قرآنی: شهرستان كاشمر به عنوان دومین شهر زیارتی استان با برپایی محافل قرآن فراوان و وجود مؤسسات قرآنی یکی از شهرستانهای فعال و باظرفیت استان در حوزه فعالیتهای قرآنی است اما متأسفانه قرآنیان کاشمر در ردههای استانی و كشوری مسابقات قرآن نتوانستهاند به آنچه که شایسته آنهاست، دست یابند.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، کاشمر شهری که با دو هزار و 500 سال قدمت، هماکنون از آن به عنوان دارالمؤمنین یاد میشود، از سالهای بسیار دور با حضور اساتید سرشناسی از جمله مرحوم جواد پورحسن در ایام سال میزبان دورههای قرآن عمومی و خانگی بوده است.
تلاوت، ترتیل، تجوید و حفظ قرآن كریم، گرچه پیشترها به صورت سنتی و محلی برگزار میشد ولی در سالهای اخیر در راستای توجه بیشتر به فعالیتهای قرآنی به صورت کلاسیک و حتی در قالب مسابقات توسط ارگانهای مختلف در سطح شهرستان، استان، منطقه، کشور و حتی بینالمللی برگزار میشود.
شهرستان كاشمر به عنوان دومین شهر زیارتی استان با برپایی محافل قرآنی فراوان و وجود مؤسسات قرآنی در این عرصه پیشتاز بوده به طوریکه دارالقرآن وابسته به اداره اوقاف این شهرستان به تربیت و آموزش هنرجویان به صورت تدوین شده و اصولی پرداخته است.
برهمین اساس هر ساله شاهدیم که در این شهرستان، مسابقات اوقاف برگزار میشود و فعالان قرآنی در این رقابتها شركت کرده و در مرحله شهرستانی حائز رتبه میشوند، ولی متأسفانه فعالان قرآنی دومین شهر زیارتی خراسان و چهارمین شهر زیارتی كشور، در ردههای بالاتر استانی و كشوری به خوبی نتوانستهاند موفقیتی كسب كنند.
در همین راستا و در قالب این گزارش به واکاوی علل و عوامل این موضوع پرداختیم و از اساتید و مسئولان امر قرآنی شهرستان جویا شدیم.
میثم میری، فعال قرآنی شهرستان کاشمر كه در رشته ترتیل مقام اول را در مسابقات دانشجویان استان به دست آورده است در گفتوگو با ایکنا گفت: پس از کسب مقام در شهرستان باید خودمان برای مسابقات استانی آماده شده و برنامهریزی کنیم.
وی با بیان اینكه برای رقابت در مركز استان نیاز به اساتید دیگری داریم تا نواقص كار برطرف شود، افزود: طی چند سال اخیر، برنامهریزی مناسبی برای برگزاری مسابقات در شهرستان صورت نمیگیرد تا قرآنآموزان رغبت بیشتری برای شركت در مسابقات داشته باشند.
بیتفاوتی مسئولان، عامل ناامیدی متسابقان
میری با بیان اینكه در عرصه قرآن، جوانان تلاش میكنند، مقام كسب كنند و با پشتکار مشغول به فعالیت شوند، افزود: ولی متأسفانه بیتفاوتی مسئولان شهرستان و عدم همكاری و یاری آنها برای شركت در رقابتهای استانی و كشوری ما را ناامید كرده است.
دارنده مقام دوم مسابقات اذان دانش آموزی طی چند سال متوالی، اضافه کرد: برگزاری مسابقات، نیاز به برنامهریزی توسط فعالان قرآنی دارد تا بتوانیم خروجی بهتری از مسابقات داشته باشیم ولی در بیشتر جلسات برنامهریزی از فعالان این عرصه دعوت به عمل نمیآید.
اساتید قرآن مجرب در شهرستان نداریم
همچنین مرضیه عسكری، دارنده رتبه نخست رشته مفاهیم سال 93 در سطح استان خراسان رضوی نیز گفت: متأسفانه اساتید خوبی در شهرستان نداریم كه فراگیران قرآنی را بهتر آموزش دهند.
وی ادامه داد: از همین رو ضروری است اوقاف به جای صرف هزینههای بسیار برای برگزاری مراسم اختتامیه مسابقات و ... با دعوت از اساتید كشوری و استانی نسبت به آموزش در رشتههای مختلف برنامهریزی كند.
وی كه سابقه حضور در مسابقات كشوری را دارد، افزود: بیشتر امتیازآوران رشتههای مختلف از مركز كشور هستند، چون اساتید ماهر و توانمندی دارند، به عنوان نمونه متسابق رشته مفاهیم مسابقات قرآن باید سخنران و سخنور خوبی باشد، اما ما در شهرستان به خوبی آموزش نمیبینیم.
مدرس مرکز قرآنی و مؤسسه پردیس کاشمر بیبرنامگی در اوقاف استان را یكی از ضعفهای مسابقات دانست و گفت: سال قبل پس از وقت گذاشتن دو ماهه و تلاش فراوان متأسفانه در مسابقات استانی به خاطر اعلام منابع اشتباه، نتوانستم امتیاز كسب كنم.
وی در ادامه با انتقاد از اینكه در بعضی از رشتهها پس از برگزاری آزمون، در مراسم اختتامیه مسابقات دعوت نمیشویم، افزود: اعتماد بین فراگیران قرآنی از بین رفته است، بهگونهای كه مطمئن نیستیم که اگر وقت برای مسابقات بگذاریم مشكلی پیش نمیآید.
این حافظ 20 جزء قرآن کریم ابراز کرد: باید مسئولان شهرستان و استان، به برنامههای قرآنی بیشتر اهمیت دهند و با برنامهریزی بهتری فعالیت كنند، همچنین از مركز كشور بر نوع فعالیت و شیوه برگزاری مسابقات نظارت بیشتری صورت گیرد.
عدم كسب نتایج؛ نشانه کم بودن تمرین فراگیران قرآنی
در همین خصوص حجتالاسلام جواد نیكبین، رئیس حوزه علمیه کاشمر با تأكید بر اینكه عدم كسب نتایج در مسابقات قرآنی، نشانگر عدم تمرین و نبود پشتكار قوی در فراگیران قرآنی است، گفت: موازیکاریها در جلسات قرآن باعث میشود، وقت قرآنآموز هدر برود لذا اگر جلسات قرآن را براساس برخی شاخصها از جمله سن و تخصص و در رشتههای مختلف به صورت مجزا برپا کنیم، بسیار موفقتر خواهیم بود.
وی دریافت گواهی معتبر در هر رشته توسط مربیان از انجمن قاریان استان را در امر آموزش بسیار مفید دانست و ادامه داد: انجمن قاریان قرآن باید فاكتورهایی داشته باشند تا كسانیكه درخواست مربیگری یا مسئولیت جلسه را دارند، حداقل شرایط مورد نیاز آن انجمن را كسب كرده و سپس به صورت حرفهای مجاز به برگزاری جلسه شوند تا خروجی بهتری را در جلسات و ارائه آموزش شاهد باشیم.
وی با بیان اینکه کاشمر، چهارمین شهر زیارتی كشور است لذا باید به تناسب این وضعیت رتبههای برتر قرآنی را در سطح كشور کسب کند، گفت: یكی از مشكلات ما این است كه با توجه به درخواست مسئولان استانی، كیفیت را فدای كمیت كردهایم و فقط به فكر ارائه گزارش و اعلام اعداد و ارقام هستیم، حال آنکه باید به سمت كیفیت برای کسب نتیجه مناسبتر حرکت كنیم.
نیكبین تصریح کرد: حمایت مالی و معنوی از جلسات قرآن و برگزاری مراسم باشکوه تجلیل و بزرگداشت فعالان قرآنی دارای رتبه در مسابقات، باعث رغبت بیشتر جوانان به قرآنآموزی میشود.
اساتید قرآنی شهرستانها باید بهروزتر شوند
سیدمجتبی ساداتفاطمی، قاری، داور و استاد قرآن کریم نیز در این زمینه گفت: اساتید مختلفی در شهرها به آموزش قرآن میپردازند، مسابقات مختلفی نیز در سطوح متفاوت برگزار میشود اما به دلیل اینکه اساتید بهروز نبوده و آموزههای لازم را فرا نگرفتهاند، قرآنآموزان آنها نمیتوانند در مراحل بالاتر به موفقیت دست یابند.
وی با بیان اینکه قرآنآموزان برای رسیدن به موفقیت باید از اساتید مختلف استفاده کنند، افزود: قرآنآموزان برای افزایش تجربه و فراگیری بیشتر و کسب موفقیت در عرصه قرآن باید تلاش خود را مضاعف کنند که در این راستا بالا بردن و گسترش ارتباط با اساتید مراکز استانها، کشور و استفاده از تجربیات آنها ضروری است.
ضرورت فعالتر شدن بخش مردمی در عرصه قرآن
وی با بیان اینکه متأسفانه مسئولان به خوبی به فعالیتهای قرآنی اهمیت نمیدهند، گفت: امیدی به بخش دولتی نیست و باید بخش خصوصی و مردم برای فعالتر شدن عرصه قرآنی کمک کنند.
این استاد برجسته قرآن با اشاره به بحث داوری در مسابقات استانی ابراز کرد: داوران مسابقات قرآن استان، شناخت کاملی از همه شرکتکنندگان در مسابقات را ندارند و نسبت به شخص خاصی نمیتوانند نظر داشته باشند.
ساداتفاطمی با اشاره به اینکه همه داوران برای اینکه استان مورد نظرشان در مسابقات کشوری و بینالمللی امتیازات خوبی کسب کنند، در تلاش هستند تا بهترین افراد را برای این مسابقات انتخاب کنند، افزود: افرادی که آموزشهای خوبی دیده باشند و همچنین تلاش خودشان برای افزایش فراگیری بیشتر باشد، همیشه در مسابقات موفق میشوند و این امر مختص افراد خاص مرکز استان نیست و گاهی افرادی از شهرستانها نیز امتیازات خوبی کسب کردهاند.
عملكرد نامناسب مسئولان، عامل بیانگیزگی فعالان قرآنی
در همین خصوص محمد ناظمی، یكی از اساتید قرآن كاشمر معتقد است؛ برنامهها و فعالیتهای قرآنی متناسب و هماهنگ انجام نمیگیرد و این امر هم به خاطر عملكرد نامناسب مسئولان شهرستان است که انگیزه فعالیت گستردهتر را از فعالان قرآنی گرفته است.
وی گفت: علیرغم بودجه مناسبی که اداره اوقاف شهرستان کاشمر برای انجام فعالیتهای قرآنی دارد، اما عملكرد نامناسبی را در برگزاری مسابقات قرآنی شاهدیم بهطوریکه عدم برنامهریزی مناسب، موجب نارضایتی قرآنآموزان شده و جذب نوجوانان و جوانان به سختی صورت میگیرد.
وی که سابقه 29 سال فعالیت در عرصه برگزاری جلسات قرآن را دارد، گفت: برای انجام فعالیتهای آموزشی تاكنون هیچ كمك مادی از سوی اداره اوقاف و هیچ نهاد دیگری نداشتهام، بهگونهای که برنامه تقدیر و تجلیل از فعالان قرآنی کاشمر از محل كمك خیران مردمی صورت گرفت.
ناظمی با اشاره به اینکه عدم حمایت و تشویق قرآنآموزان، آنها را برای حضور در جلسات قرآن بیانگیزه کرده است، افزود: وقتی قرآنآموز به خاطر عدم تأمین وسیله نقلیه جهت حضور در مرحله استانی مسابقات قرآن با مشكل مواجه است، چگونه میتوانیم امید و تلاش را در این فرد زنده نگه داریم. مثلا با وجود اعزام 20 نفر به مسابقات قرآنی استان و ظرفیت 15 نفره مینیبوس، پنج نفر از متسابقان از شركت در مسابقات قرآن محروم شدند.
وی با این پرسش که چگونه با تأمین نشدن حتی حداقل امكانات، میخواهیم عناوین بهتری در مسابقات قرآن كسب كنیم، گفت: در مسابقات اخیر قرآن استان به دلیل عدم برنامهریزی صحیح مسئولان، پس از 15 سال شهرستان كاشمر نمایندهای در بخش اذان نداشت، این در حالی است که پنج نفر از جوانان این شهر در بخش اذان دارای مقامهای كشوری هستند.
این استاد قرآن كاشمر با ابراز تأسف از اینكه نبود حمایت از فعالان قرآنی و عدم جذب جوانان به این عرصه برای كسب امتیازات بالا سبب شده است تا موقعیت شهرستان در رتبهبندی از دسته اول مسابقات قرآنی به دسته دو نزول یابد، افزود: نه تنها شهرستان در كسب مقام موفق نبوده، بلکه از حد معمول هم كمتر است، بهطوری که طی 29 سال گذشته، در سال جاری برای دومین بار به دسته دو مسابقات سقوط کرد.
وی با تأكید بر اینكه تاكنون آموزش و پرورش و فعالان قرآنی در رده دانشآموزی علیرغم كمبود اعتبارات، بیشترین فعالیت و مقامآوری را در مسابقات قرآنی داشتهاند، گفت: متأسفانه اداره اوقاف به عنوان متولی اصلی، عملكرد خوبی به تناسب اعتباراتی که در دست دارد، نداشته است، حتی شهرستان کاشمر از برگزاری جلسه باشكوه هفتگی قرآن در بقاع متبركه محروم است.
ناظمی با انتقاد از اینكه برای انجام فعالیتهای قرآنی از صاحبنظران و اساتید قرآنی مشاوره گرفته نمیشود تا در مسابقات خروجی بهتری را شاهد باشیم، ابراز کرد: امیدواریم با راهاندازی انجمن قاریان قرآن در کاشمر فعالیتهای قرآنی در این شهرستان بهتر از گذشته نمود پیدا كند و بتوانیم در مسابقات استانی و كشوری رتبههای بهتری را به دست آوریم.
گروهبندی فعالان قرآنی، كاشمر را با مشكل مواجه كرده است
محمدکاظم پورحسن، یكی از داوران مسابقات قرآنی كاشمر نیز با بیان اینكه بزرگترین مشكل فعالیتهای قرآنی این شهرستان، عدم هماهنگی بین مسئولان جلسات و مؤسسات قرآن است، اظهار کرد: گروهبندی و دستهبندی، فعالان قرآنی كاشمر را به عقب رانده است.
وی با بیان اینكه همیشه كاشمر در مسابقات قرآنی حرف اول را در استان میزده است، گفت: متأسفانه اختلاف میان مسئولان جلسات و مؤسسات قرآنی، بر روی قرآنآموزان نیز تأثیر گذاشته است بهگونهای که آنها نیز برای بهروز كردن خود تلاش نمیکنند.
وی با ابراز اینكه هماکنون نوجوانانی كه آموزش میبینند، بهتر پیشرفت میکنند زیرا توانستهایم آموزشهای لازم را ارائه دهیم، افزود: تلاشی كه نوجوانان قرآنی شهرستان دارند، بین قشر جوان فعال قرآنی نیست.
پورحسن در ادامه افزود: همه شهرستانها از داوران بومی در مسابقات استفاده میکنند و به جرأت میتوان گفت، عملكرد اداره اوقاف در برگزاری مسابقات قرآن قابل تقدیر است.
وی با تأکید بر اینكه متأسفانه با توجه به حضور داوران بومی در مسابقات شهرستان، داوران را متهم به حقخوری میکنند، گفت: ملاك داوران، حضور شخص در همین مسابقات است، زیرا قرار نیست افرادی كه سال گذشته مقامی كسب كرده ولی خود را بهروز نكردند، در مسابقات امسال هم به خوبی بدرخشند و امتیاز كسب كنند.
پورحسن در ادامه با بیان اینكه قهرمان شدن یك بُعد و قهرمان ماندن بِعد بالاتر در این عرصه است، افزود: متأسفانه در هنگام مسابقات مسئولان هر گروه، تنها نگران افراد گروه خود هستند و موفقیت شهرستان هدف نیست، از همین رو از افرادی كه در مسابقات مقام كسب کردند، برای کسب رتبه در مرحله استانی حمایت نمیشوند لذا این اختلافات باعث دلسردی قرآنآموز میشود.
نبود همبستگی و همدلی بین فعالان قرآنی
محمدرضا علینیا، مسئول مرکز فرهنگی و قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه کاشمر نیز با انتقاد از اینكه فعالیت قرآنی نباید فقط در ماه مبارك رمضان پررنگ شود، بلکه در تمام سال باید مورد توجه قرار گیرد، گفت: متأسفانه در شهرستان كاشمر به عنوان دومین شهر زیارتی استان، همبستگی، همدلی و همسویی بین فعالان قرآنی وجود ندارد.
وی با اشاره به دعوت از اساتید مطرح قرآنی در سال 1392، ابراز کرد: متأسفانه استقبالی برای شركت در این كلاسها صورت نگرفت، این در حالی است که وظیفه اداره اوقاف، برگزاری كلاسهای آموزش قرآن نیست اما به جهت احساس وجود ضعف و کمبود در این زمینه در شهرستان، مركز دارالقرآن برای آموزش راهاندازی شد.
وی با تأكید بر اینكه گر چه در بخش آقایان مقامهای خوبی به دست نمیآوریم ولی در بخش حفظ بانوان، افراد مقامآور داریم که حتی به مسابقات كشوری هم راه یافتهاند، افزود: در قالب جلسات و محافل قرآنی كه توسط اساتید اداره میشود، باید همبستگی و همسویی بین فعالان قرآنی بیشتر شود تا به موفقیتهای بهتری دست یابیم.
علینیا با بیان اینکه گاهی شاهد تبحر و تسلط اساتید در یك رشته خاص هستیم ولی در همه رشتهها به آموزش قرآنیها میپردازند، تصریح كرد: آموزش و پرورش با در اختیار داشتن جمعیت دانشآموزی و مربیان خوب میتواند عملكرد بهتری ارائه کند.
وی با انتقاد از اینکه قرآنآموزان به مرحلهای از آموزش که میرسند، برای افزایش تجربه و یادگیری بیشتر اقدام نمیکنند، گفت: همه ما باید توجه داشته باشیم، کسانی که به مسابقات استانی و کشوری راه مییابند، تلاش مضاعفی دارند تا در مسابقات بینالمللی نیز امتیاز کسب کنند.
وی همچنین با تأکید بر اینکه اداره اوقاف هیچ اعتباری تحت عنوان اعتبار قرآنی ندارد و اعتبار دولتی در بخش قرآنی در سایر دستگاهها دریافت میشود، افزود: اوقاف فقط میتواند از محل موقوفاتی که قابلیت استفاده در بخش قرآن را دارد، استفاده کند که تعداد آنها بسیار کم است و بعضی موقوفات قرآنی نیز محل و طریقه هزینه آنها معلوم بوده که غیرقابل تغییر است.
وی در ادامه با بیان اینکه مرکز قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه زیر نظر وزارت ارشاد فعال است، افزود: اداره اوقاف و امور خیریه نیز یکی از سازمانهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است و بودجههای اداره اوقاف از وزارتخانه تأمین میشود.
مسئول مرکز فرهنگی و قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه کاشمر با اشاره به اینکه با توجه به دستور رهبر معظم انقلاب، بودجه برنامههای قرآنی در بخش حفظ قرآن هزینه میشود، افزود: هماکنون بیشتر هزینهها به سمت حفظ قرآن هدایت شده است که در تأمین هزینه در این زمینه نیز با مشکل مواجه هستیم.
و در پایان باید گفت، بیشک حوزه فعالیتهای قرآنی بسیار گسترده است و با ورود به هر دریچهای از معارف قرآنی دنیایی به روی انسان گشوده میشود. تدبر، ترجمه، مفاهیم، تفسیر، هنرهای قرآنی و پژوهش در حوزه قرآن از جمله بخشهایی است که علاقهمندان خاص خود را دارد.
از طرفی با توجه به نظرات مختلف مسئولان و اساتید قرآنی کاشمر، لازم است با گسترش فعالیتهای قرآنی در حوزههای مختلف هنری و پژوهشی، جامعه هدف مخاطبان قرآنی را افزایش دهیم، برای ترویج معارف و مفاهیم بلند قرآنی فعالیتهای قرآنی را هنرمندانه به مخاطبان شهرستان نشان داده و با رفع کاستیهای موجود بتوانیم کاشمر را به عنوان دومین شهر زیارتی استان و چهارمین شهر زیارتی كشور به خوبی معرفی كنیم.
توجه بهتر و بیشتر و حمایتهای همه جانبه از فعالان قرآنی شهرستان، برنامهریزی دقیقتر مسئولان برای مسابقات، توجه به نیازهای آموزشی قشر نوجوان و جوان، وجود همدلی بیشتر میان دلسوزان قرآنی، ارائه آموزشهای مناسب و بهروز به مربیان و ... از ملزوماتی است که میتواند كاشمر را در عرصه فعالیتهای قرآنی به جایگاه واقعی خود برساند.
جواد افتخاری
تلاوت، ترتیل، تجوید و حفظ قرآن كریم، گرچه پیشترها به صورت سنتی و محلی برگزار میشد ولی در سالهای اخیر در راستای توجه بیشتر به فعالیتهای قرآنی به صورت کلاسیک و حتی در قالب مسابقات توسط ارگانهای مختلف در سطح شهرستان، استان، منطقه، کشور و حتی بینالمللی برگزار میشود.
شهرستان كاشمر به عنوان دومین شهر زیارتی استان با برپایی محافل قرآنی فراوان و وجود مؤسسات قرآنی در این عرصه پیشتاز بوده به طوریکه دارالقرآن وابسته به اداره اوقاف این شهرستان به تربیت و آموزش هنرجویان به صورت تدوین شده و اصولی پرداخته است.
برهمین اساس هر ساله شاهدیم که در این شهرستان، مسابقات اوقاف برگزار میشود و فعالان قرآنی در این رقابتها شركت کرده و در مرحله شهرستانی حائز رتبه میشوند، ولی متأسفانه فعالان قرآنی دومین شهر زیارتی خراسان و چهارمین شهر زیارتی كشور، در ردههای بالاتر استانی و كشوری به خوبی نتوانستهاند موفقیتی كسب كنند.
در همین راستا و در قالب این گزارش به واکاوی علل و عوامل این موضوع پرداختیم و از اساتید و مسئولان امر قرآنی شهرستان جویا شدیم.
میثم میری، فعال قرآنی شهرستان کاشمر كه در رشته ترتیل مقام اول را در مسابقات دانشجویان استان به دست آورده است در گفتوگو با ایکنا گفت: پس از کسب مقام در شهرستان باید خودمان برای مسابقات استانی آماده شده و برنامهریزی کنیم.
وی با بیان اینكه برای رقابت در مركز استان نیاز به اساتید دیگری داریم تا نواقص كار برطرف شود، افزود: طی چند سال اخیر، برنامهریزی مناسبی برای برگزاری مسابقات در شهرستان صورت نمیگیرد تا قرآنآموزان رغبت بیشتری برای شركت در مسابقات داشته باشند.
بیتفاوتی مسئولان، عامل ناامیدی متسابقان
میری با بیان اینكه در عرصه قرآن، جوانان تلاش میكنند، مقام كسب كنند و با پشتکار مشغول به فعالیت شوند، افزود: ولی متأسفانه بیتفاوتی مسئولان شهرستان و عدم همكاری و یاری آنها برای شركت در رقابتهای استانی و كشوری ما را ناامید كرده است.
دارنده مقام دوم مسابقات اذان دانش آموزی طی چند سال متوالی، اضافه کرد: برگزاری مسابقات، نیاز به برنامهریزی توسط فعالان قرآنی دارد تا بتوانیم خروجی بهتری از مسابقات داشته باشیم ولی در بیشتر جلسات برنامهریزی از فعالان این عرصه دعوت به عمل نمیآید.
اساتید قرآن مجرب در شهرستان نداریم
همچنین مرضیه عسكری، دارنده رتبه نخست رشته مفاهیم سال 93 در سطح استان خراسان رضوی نیز گفت: متأسفانه اساتید خوبی در شهرستان نداریم كه فراگیران قرآنی را بهتر آموزش دهند.
وی ادامه داد: از همین رو ضروری است اوقاف به جای صرف هزینههای بسیار برای برگزاری مراسم اختتامیه مسابقات و ... با دعوت از اساتید كشوری و استانی نسبت به آموزش در رشتههای مختلف برنامهریزی كند.
وی كه سابقه حضور در مسابقات كشوری را دارد، افزود: بیشتر امتیازآوران رشتههای مختلف از مركز كشور هستند، چون اساتید ماهر و توانمندی دارند، به عنوان نمونه متسابق رشته مفاهیم مسابقات قرآن باید سخنران و سخنور خوبی باشد، اما ما در شهرستان به خوبی آموزش نمیبینیم.
مدرس مرکز قرآنی و مؤسسه پردیس کاشمر بیبرنامگی در اوقاف استان را یكی از ضعفهای مسابقات دانست و گفت: سال قبل پس از وقت گذاشتن دو ماهه و تلاش فراوان متأسفانه در مسابقات استانی به خاطر اعلام منابع اشتباه، نتوانستم امتیاز كسب كنم.
وی در ادامه با انتقاد از اینكه در بعضی از رشتهها پس از برگزاری آزمون، در مراسم اختتامیه مسابقات دعوت نمیشویم، افزود: اعتماد بین فراگیران قرآنی از بین رفته است، بهگونهای كه مطمئن نیستیم که اگر وقت برای مسابقات بگذاریم مشكلی پیش نمیآید.
این حافظ 20 جزء قرآن کریم ابراز کرد: باید مسئولان شهرستان و استان، به برنامههای قرآنی بیشتر اهمیت دهند و با برنامهریزی بهتری فعالیت كنند، همچنین از مركز كشور بر نوع فعالیت و شیوه برگزاری مسابقات نظارت بیشتری صورت گیرد.
عدم كسب نتایج؛ نشانه کم بودن تمرین فراگیران قرآنی
در همین خصوص حجتالاسلام جواد نیكبین، رئیس حوزه علمیه کاشمر با تأكید بر اینكه عدم كسب نتایج در مسابقات قرآنی، نشانگر عدم تمرین و نبود پشتكار قوی در فراگیران قرآنی است، گفت: موازیکاریها در جلسات قرآن باعث میشود، وقت قرآنآموز هدر برود لذا اگر جلسات قرآن را براساس برخی شاخصها از جمله سن و تخصص و در رشتههای مختلف به صورت مجزا برپا کنیم، بسیار موفقتر خواهیم بود.
وی دریافت گواهی معتبر در هر رشته توسط مربیان از انجمن قاریان استان را در امر آموزش بسیار مفید دانست و ادامه داد: انجمن قاریان قرآن باید فاكتورهایی داشته باشند تا كسانیكه درخواست مربیگری یا مسئولیت جلسه را دارند، حداقل شرایط مورد نیاز آن انجمن را كسب كرده و سپس به صورت حرفهای مجاز به برگزاری جلسه شوند تا خروجی بهتری را در جلسات و ارائه آموزش شاهد باشیم.
وی با بیان اینکه کاشمر، چهارمین شهر زیارتی كشور است لذا باید به تناسب این وضعیت رتبههای برتر قرآنی را در سطح كشور کسب کند، گفت: یكی از مشكلات ما این است كه با توجه به درخواست مسئولان استانی، كیفیت را فدای كمیت كردهایم و فقط به فكر ارائه گزارش و اعلام اعداد و ارقام هستیم، حال آنکه باید به سمت كیفیت برای کسب نتیجه مناسبتر حرکت كنیم.
نیكبین تصریح کرد: حمایت مالی و معنوی از جلسات قرآن و برگزاری مراسم باشکوه تجلیل و بزرگداشت فعالان قرآنی دارای رتبه در مسابقات، باعث رغبت بیشتر جوانان به قرآنآموزی میشود.
اساتید قرآنی شهرستانها باید بهروزتر شوند
سیدمجتبی ساداتفاطمی، قاری، داور و استاد قرآن کریم نیز در این زمینه گفت: اساتید مختلفی در شهرها به آموزش قرآن میپردازند، مسابقات مختلفی نیز در سطوح متفاوت برگزار میشود اما به دلیل اینکه اساتید بهروز نبوده و آموزههای لازم را فرا نگرفتهاند، قرآنآموزان آنها نمیتوانند در مراحل بالاتر به موفقیت دست یابند.
وی با بیان اینکه قرآنآموزان برای رسیدن به موفقیت باید از اساتید مختلف استفاده کنند، افزود: قرآنآموزان برای افزایش تجربه و فراگیری بیشتر و کسب موفقیت در عرصه قرآن باید تلاش خود را مضاعف کنند که در این راستا بالا بردن و گسترش ارتباط با اساتید مراکز استانها، کشور و استفاده از تجربیات آنها ضروری است.
ضرورت فعالتر شدن بخش مردمی در عرصه قرآن
وی با بیان اینکه متأسفانه مسئولان به خوبی به فعالیتهای قرآنی اهمیت نمیدهند، گفت: امیدی به بخش دولتی نیست و باید بخش خصوصی و مردم برای فعالتر شدن عرصه قرآنی کمک کنند.
این استاد برجسته قرآن با اشاره به بحث داوری در مسابقات استانی ابراز کرد: داوران مسابقات قرآن استان، شناخت کاملی از همه شرکتکنندگان در مسابقات را ندارند و نسبت به شخص خاصی نمیتوانند نظر داشته باشند.
ساداتفاطمی با اشاره به اینکه همه داوران برای اینکه استان مورد نظرشان در مسابقات کشوری و بینالمللی امتیازات خوبی کسب کنند، در تلاش هستند تا بهترین افراد را برای این مسابقات انتخاب کنند، افزود: افرادی که آموزشهای خوبی دیده باشند و همچنین تلاش خودشان برای افزایش فراگیری بیشتر باشد، همیشه در مسابقات موفق میشوند و این امر مختص افراد خاص مرکز استان نیست و گاهی افرادی از شهرستانها نیز امتیازات خوبی کسب کردهاند.
عملكرد نامناسب مسئولان، عامل بیانگیزگی فعالان قرآنی
در همین خصوص محمد ناظمی، یكی از اساتید قرآن كاشمر معتقد است؛ برنامهها و فعالیتهای قرآنی متناسب و هماهنگ انجام نمیگیرد و این امر هم به خاطر عملكرد نامناسب مسئولان شهرستان است که انگیزه فعالیت گستردهتر را از فعالان قرآنی گرفته است.
وی گفت: علیرغم بودجه مناسبی که اداره اوقاف شهرستان کاشمر برای انجام فعالیتهای قرآنی دارد، اما عملكرد نامناسبی را در برگزاری مسابقات قرآنی شاهدیم بهطوریکه عدم برنامهریزی مناسب، موجب نارضایتی قرآنآموزان شده و جذب نوجوانان و جوانان به سختی صورت میگیرد.
وی که سابقه 29 سال فعالیت در عرصه برگزاری جلسات قرآن را دارد، گفت: برای انجام فعالیتهای آموزشی تاكنون هیچ كمك مادی از سوی اداره اوقاف و هیچ نهاد دیگری نداشتهام، بهگونهای که برنامه تقدیر و تجلیل از فعالان قرآنی کاشمر از محل كمك خیران مردمی صورت گرفت.
ناظمی با اشاره به اینکه عدم حمایت و تشویق قرآنآموزان، آنها را برای حضور در جلسات قرآن بیانگیزه کرده است، افزود: وقتی قرآنآموز به خاطر عدم تأمین وسیله نقلیه جهت حضور در مرحله استانی مسابقات قرآن با مشكل مواجه است، چگونه میتوانیم امید و تلاش را در این فرد زنده نگه داریم. مثلا با وجود اعزام 20 نفر به مسابقات قرآنی استان و ظرفیت 15 نفره مینیبوس، پنج نفر از متسابقان از شركت در مسابقات قرآن محروم شدند.
وی با این پرسش که چگونه با تأمین نشدن حتی حداقل امكانات، میخواهیم عناوین بهتری در مسابقات قرآن كسب كنیم، گفت: در مسابقات اخیر قرآن استان به دلیل عدم برنامهریزی صحیح مسئولان، پس از 15 سال شهرستان كاشمر نمایندهای در بخش اذان نداشت، این در حالی است که پنج نفر از جوانان این شهر در بخش اذان دارای مقامهای كشوری هستند.
این استاد قرآن كاشمر با ابراز تأسف از اینكه نبود حمایت از فعالان قرآنی و عدم جذب جوانان به این عرصه برای كسب امتیازات بالا سبب شده است تا موقعیت شهرستان در رتبهبندی از دسته اول مسابقات قرآنی به دسته دو نزول یابد، افزود: نه تنها شهرستان در كسب مقام موفق نبوده، بلکه از حد معمول هم كمتر است، بهطوری که طی 29 سال گذشته، در سال جاری برای دومین بار به دسته دو مسابقات سقوط کرد.
وی با تأكید بر اینكه تاكنون آموزش و پرورش و فعالان قرآنی در رده دانشآموزی علیرغم كمبود اعتبارات، بیشترین فعالیت و مقامآوری را در مسابقات قرآنی داشتهاند، گفت: متأسفانه اداره اوقاف به عنوان متولی اصلی، عملكرد خوبی به تناسب اعتباراتی که در دست دارد، نداشته است، حتی شهرستان کاشمر از برگزاری جلسه باشكوه هفتگی قرآن در بقاع متبركه محروم است.
ناظمی با انتقاد از اینكه برای انجام فعالیتهای قرآنی از صاحبنظران و اساتید قرآنی مشاوره گرفته نمیشود تا در مسابقات خروجی بهتری را شاهد باشیم، ابراز کرد: امیدواریم با راهاندازی انجمن قاریان قرآن در کاشمر فعالیتهای قرآنی در این شهرستان بهتر از گذشته نمود پیدا كند و بتوانیم در مسابقات استانی و كشوری رتبههای بهتری را به دست آوریم.
گروهبندی فعالان قرآنی، كاشمر را با مشكل مواجه كرده است
محمدکاظم پورحسن، یكی از داوران مسابقات قرآنی كاشمر نیز با بیان اینكه بزرگترین مشكل فعالیتهای قرآنی این شهرستان، عدم هماهنگی بین مسئولان جلسات و مؤسسات قرآن است، اظهار کرد: گروهبندی و دستهبندی، فعالان قرآنی كاشمر را به عقب رانده است.
وی با بیان اینكه همیشه كاشمر در مسابقات قرآنی حرف اول را در استان میزده است، گفت: متأسفانه اختلاف میان مسئولان جلسات و مؤسسات قرآنی، بر روی قرآنآموزان نیز تأثیر گذاشته است بهگونهای که آنها نیز برای بهروز كردن خود تلاش نمیکنند.
وی با ابراز اینكه هماکنون نوجوانانی كه آموزش میبینند، بهتر پیشرفت میکنند زیرا توانستهایم آموزشهای لازم را ارائه دهیم، افزود: تلاشی كه نوجوانان قرآنی شهرستان دارند، بین قشر جوان فعال قرآنی نیست.
پورحسن در ادامه افزود: همه شهرستانها از داوران بومی در مسابقات استفاده میکنند و به جرأت میتوان گفت، عملكرد اداره اوقاف در برگزاری مسابقات قرآن قابل تقدیر است.
وی با تأکید بر اینكه متأسفانه با توجه به حضور داوران بومی در مسابقات شهرستان، داوران را متهم به حقخوری میکنند، گفت: ملاك داوران، حضور شخص در همین مسابقات است، زیرا قرار نیست افرادی كه سال گذشته مقامی كسب كرده ولی خود را بهروز نكردند، در مسابقات امسال هم به خوبی بدرخشند و امتیاز كسب كنند.
پورحسن در ادامه با بیان اینكه قهرمان شدن یك بُعد و قهرمان ماندن بِعد بالاتر در این عرصه است، افزود: متأسفانه در هنگام مسابقات مسئولان هر گروه، تنها نگران افراد گروه خود هستند و موفقیت شهرستان هدف نیست، از همین رو از افرادی كه در مسابقات مقام كسب کردند، برای کسب رتبه در مرحله استانی حمایت نمیشوند لذا این اختلافات باعث دلسردی قرآنآموز میشود.
نبود همبستگی و همدلی بین فعالان قرآنی
محمدرضا علینیا، مسئول مرکز فرهنگی و قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه کاشمر نیز با انتقاد از اینكه فعالیت قرآنی نباید فقط در ماه مبارك رمضان پررنگ شود، بلکه در تمام سال باید مورد توجه قرار گیرد، گفت: متأسفانه در شهرستان كاشمر به عنوان دومین شهر زیارتی استان، همبستگی، همدلی و همسویی بین فعالان قرآنی وجود ندارد.
وی با اشاره به دعوت از اساتید مطرح قرآنی در سال 1392، ابراز کرد: متأسفانه استقبالی برای شركت در این كلاسها صورت نگرفت، این در حالی است که وظیفه اداره اوقاف، برگزاری كلاسهای آموزش قرآن نیست اما به جهت احساس وجود ضعف و کمبود در این زمینه در شهرستان، مركز دارالقرآن برای آموزش راهاندازی شد.
وی با تأكید بر اینكه گر چه در بخش آقایان مقامهای خوبی به دست نمیآوریم ولی در بخش حفظ بانوان، افراد مقامآور داریم که حتی به مسابقات كشوری هم راه یافتهاند، افزود: در قالب جلسات و محافل قرآنی كه توسط اساتید اداره میشود، باید همبستگی و همسویی بین فعالان قرآنی بیشتر شود تا به موفقیتهای بهتری دست یابیم.
علینیا با بیان اینکه گاهی شاهد تبحر و تسلط اساتید در یك رشته خاص هستیم ولی در همه رشتهها به آموزش قرآنیها میپردازند، تصریح كرد: آموزش و پرورش با در اختیار داشتن جمعیت دانشآموزی و مربیان خوب میتواند عملكرد بهتری ارائه کند.
وی با انتقاد از اینکه قرآنآموزان به مرحلهای از آموزش که میرسند، برای افزایش تجربه و یادگیری بیشتر اقدام نمیکنند، گفت: همه ما باید توجه داشته باشیم، کسانی که به مسابقات استانی و کشوری راه مییابند، تلاش مضاعفی دارند تا در مسابقات بینالمللی نیز امتیاز کسب کنند.
وی همچنین با تأکید بر اینکه اداره اوقاف هیچ اعتباری تحت عنوان اعتبار قرآنی ندارد و اعتبار دولتی در بخش قرآنی در سایر دستگاهها دریافت میشود، افزود: اوقاف فقط میتواند از محل موقوفاتی که قابلیت استفاده در بخش قرآن را دارد، استفاده کند که تعداد آنها بسیار کم است و بعضی موقوفات قرآنی نیز محل و طریقه هزینه آنها معلوم بوده که غیرقابل تغییر است.
وی در ادامه با بیان اینکه مرکز قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه زیر نظر وزارت ارشاد فعال است، افزود: اداره اوقاف و امور خیریه نیز یکی از سازمانهای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است و بودجههای اداره اوقاف از وزارتخانه تأمین میشود.
مسئول مرکز فرهنگی و قرآنی اداره اوقاف و امور خیریه کاشمر با اشاره به اینکه با توجه به دستور رهبر معظم انقلاب، بودجه برنامههای قرآنی در بخش حفظ قرآن هزینه میشود، افزود: هماکنون بیشتر هزینهها به سمت حفظ قرآن هدایت شده است که در تأمین هزینه در این زمینه نیز با مشکل مواجه هستیم.
و در پایان باید گفت، بیشک حوزه فعالیتهای قرآنی بسیار گسترده است و با ورود به هر دریچهای از معارف قرآنی دنیایی به روی انسان گشوده میشود. تدبر، ترجمه، مفاهیم، تفسیر، هنرهای قرآنی و پژوهش در حوزه قرآن از جمله بخشهایی است که علاقهمندان خاص خود را دارد.
از طرفی با توجه به نظرات مختلف مسئولان و اساتید قرآنی کاشمر، لازم است با گسترش فعالیتهای قرآنی در حوزههای مختلف هنری و پژوهشی، جامعه هدف مخاطبان قرآنی را افزایش دهیم، برای ترویج معارف و مفاهیم بلند قرآنی فعالیتهای قرآنی را هنرمندانه به مخاطبان شهرستان نشان داده و با رفع کاستیهای موجود بتوانیم کاشمر را به عنوان دومین شهر زیارتی استان و چهارمین شهر زیارتی كشور به خوبی معرفی كنیم.
توجه بهتر و بیشتر و حمایتهای همه جانبه از فعالان قرآنی شهرستان، برنامهریزی دقیقتر مسئولان برای مسابقات، توجه به نیازهای آموزشی قشر نوجوان و جوان، وجود همدلی بیشتر میان دلسوزان قرآنی، ارائه آموزشهای مناسب و بهروز به مربیان و ... از ملزوماتی است که میتواند كاشمر را در عرصه فعالیتهای قرآنی به جایگاه واقعی خود برساند.
جواد افتخاری
