عکاسان مستند اجتماعی در ایران بهصورت انگیزهمحور رشد کردهاند
گروه فرهنگی: یک عکاس مستند اجتماعی گفت: عکاسان مستند اجتماعی در حال حاضر، انگیزهمحور به کار خود ادامه میدهند و اگر حمایتی از نهادی به آنان شود، مطمئناً کار این نوع عکاسی در جامعه مؤثرتر خواهد بود.
مجتبی حیدری، عکاس مستند اجتماعی، در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، با اشاره به اینکه عکاسان مستند اجتماعی در حال حاضر انگیزهمحور به کار خود ادامه میدهند، اظهار کرد: اگر حمایتی از نهادی به آنان شود، مطمئناً کار عکاسی مستند اجتماعی در جامعه مؤثرتر خواهد بود.
وی با بیان اینکه خاستگاه عکاسی مستند اجتماعی به آمریکا در سال 1980 برمیگردد، ادامه داد: هنرمندان در این حرفه مشکلات جامعه را به صورت واقعیگرا بررسی میکنند، یکی از معروفترین شخصیتهای صاحب سبک و صاحبنظر در اروپا در حوزه عکاسی مستند اجتماعی، هانری کارتیه برسون با مقاله لحظه قطعی است.
حیدری افزود: در حال حاضر کشورهای اروپایی کارهای بسیاری با مضمون عکاسی مستند اجتماعی کردهاند و حمایتهای خوبی هم از این حوزه در آن کشورها میشود، ولی در کشور ما، این حوزه از عکاسی آنقدر که باید و شاید شناخته نشده است.
قصهگویی و داستان محور؛ موضوع عکاسی مستند اجتماعی
این عکاس مستند اجتماعی با اشاره به اینکه امروزه قصهگویی و داستان محور بودن عکسها موضوع جذابی است، ابراز کرد: در حوزه مستند، خیلی بر روی قصهگویی و داستان محوری عکسها کار میشود و من نیز این شیوه را دنبال میکنم و تمرکز کاریام را بر روی این شیوه از عکاسی گذاشتهام.
وی بیان کرد: کار عکاسی مستند همانند فیلمی مستند دراز مدت نتایج خود را نشان میدهد و این مجموعه برای نسلهای بعدی، جامعهشناسان و... جذاب خواهد بود. عکاسی مستند بدون هیچ دخل و تصرفی واقعیتهای جامعه را نشان میدهد.
عکاسان مستند اجتماعی در ایران به صورت انگیزه محور رشد کردهاند
حیدری با تأکید بر اینکه عکاسی مستند در کشور ما به صورت انگیزه محور رشد کرده است، بیان کرد: هیچ گروه و نهادی این حوزه از عکاسی را حمایت نمیکند و همه دوستان من و حتی خود من به صورت انگیزه محور کار خود را ادامه میدهیم.
وی ادامه داد: در صورتی که در دنیا چندین آژانس معتبر در این زمینه کار میکنند، افراد را جذب و حمایت میکنند، حتی به آنها دوربین هدیه میدهند تا کار مستند انجام دهند، هزینههای بسیاری پرداخت میکنند، وقت میگذارند، برخی اوقات دیده میشود برای یک اثر سالها تلاش میشود تا نتیجه دهد ولی در کشور ما کسی حوصله برنامههای دراز مدت را ندارد.
این عکاس مستند اجتماعی با اشاره به عدم وجود قانون کپی رایت در کشور، افزود: در کشور دو یا سه آژانس عکاسی مستند بیشتر نیست که آن هم به دلیل عدم قانون کپی رایت لطمههای زیادی به عکاسان وارد کرده است، عکاسی که دو سه سال از عمر خود را صرف تکمیل پروژهاش کرده، ولی هرکسی بدون اجازه، بدون اسم، اثر را از روی سایت هر خبرگزاری برمیدارد لطمههای جبرانناپذیری به آن عکاس میزند.
عدم حمایت دولت از عکاسی مستند اجتماعی
حیدری ادامه داد: مشکلات در حوزه عکاسی مستند بسیار است، اولین مشکل مباحث اعتباری و مالی است، کلا به این نوع از عکاسی بیتوجهی شدیدی شده است، در کنار این موارد بیمسئولیتی و عدم حمایت دولت را نیز میتوان اضافه کرد. بسیاری از دوستان من به خاطر مشکلات مالی این حوزه را رها کرده و به کار دیگری مشغول هستند.
وی با اشاره به اینکه من دو پروژه مستند در خصوص محرومیتزدایی و اقتصاد مقاومتی، کار آفرینی و ایجاد شغل کار کردهام، عنوان کرد: با استفاده از منویات رهبری این کار را آغاز کردیم، نگذاشتیم فرموده رهبر معظم انقلاب در حد الفاظ باقی بماند.
حیدری ادامه داد: تمام عمر خود را در راه عکاسی مستند گذاشتم در بسیاری از شهرها و روستاها رفته و از نزدیک با مسائل و مشکلات آنها آشنا هستم، حال نتیجه این مجموعه باید به صورت کتابی منتشر شود تا برای آیندگان مفید باشد، ولی مجموعههای فرهنگی کشور ما علاقهای به این حوزه نشان نمیدهند.
چاپ کتاب مستند اجتماعی عکاسی اربعین
این عکاس مستند اجتماعی بیان کرد: در حال حاضر قصد دارم از مجموعه اربعین و نگاه اجتماعی به آن، کتابی به چاپ برسانم.
وی گفت: حوزه مستند اجتماعی به چندین بخش تقسیم میشود، شما جامعه را تصور کنید چقدر میتوان شاخصههای مختلفی را تعریف و بررسی کرد. در حوزه عکاسی مستند اجتماعی عکاس باید زمان و وقت بیشتری را بابت تحقیق در مورد سوژه مورد نظرش بگذارد، او باید با اساتید جامعهشناس نیز مرتبط باشد ولی عکاسان خبری اینطور نیستند و فقط برنامهای را پوشش میدهند و سختی آنچنانی در کارشان دیده نمیشود، این را میتوان از تفاوتهای عکاسی مستند با عکاسی خبری دانست.
حیدری ابراز کرد: عکاس مستند باید با ارائه و انتشار کار خود پیامی نو به بیننده بدهد تا عکس او زنده و تأثیرگذار باشد.
عکاسان مستند اجتماعی مشکلات جامعه را بررسی میکنند
این عکاس مستند اجتماعی مهمترین دغدغه عکاسان در این حوزه را رفع مشکلات دانست و بیان کرد: با رفع مشکلات و حمایت از عکاسان مستند اجتماعی میتوانیم آینده خوبی را برای این حوزه از عکاسی رقم بزنیم چراکه عکاسان مستند اجتماعی به نوعی مشکلات جامعه را بررسی میکنند.
حیدری در پایان به گروه جهادی «وارثین» اشاره کرد و گفت: ما بنا را بر این گذاشتیم که هیچ کس کمک نمیکند و خودمان حرکتی را آغاز کردیم، من و دوستانم گروه جهادی عکاسی با عنوان عکاسان جهادی «وارثین» را تشکیل دادهایم که در منطق محروم عکاسی میکنیم و مشکلات مردم آن منطقه را بررسی میکنیم و برای رفع این مشکلات از مردم و خیران هزینهای جمعآوری و بعد در آن منطقه صرف میکنیم.
وی با بیان اینکه خاستگاه عکاسی مستند اجتماعی به آمریکا در سال 1980 برمیگردد، ادامه داد: هنرمندان در این حرفه مشکلات جامعه را به صورت واقعیگرا بررسی میکنند، یکی از معروفترین شخصیتهای صاحب سبک و صاحبنظر در اروپا در حوزه عکاسی مستند اجتماعی، هانری کارتیه برسون با مقاله لحظه قطعی است.
حیدری افزود: در حال حاضر کشورهای اروپایی کارهای بسیاری با مضمون عکاسی مستند اجتماعی کردهاند و حمایتهای خوبی هم از این حوزه در آن کشورها میشود، ولی در کشور ما، این حوزه از عکاسی آنقدر که باید و شاید شناخته نشده است.
قصهگویی و داستان محور؛ موضوع عکاسی مستند اجتماعی
این عکاس مستند اجتماعی با اشاره به اینکه امروزه قصهگویی و داستان محور بودن عکسها موضوع جذابی است، ابراز کرد: در حوزه مستند، خیلی بر روی قصهگویی و داستان محوری عکسها کار میشود و من نیز این شیوه را دنبال میکنم و تمرکز کاریام را بر روی این شیوه از عکاسی گذاشتهام.
وی بیان کرد: کار عکاسی مستند همانند فیلمی مستند دراز مدت نتایج خود را نشان میدهد و این مجموعه برای نسلهای بعدی، جامعهشناسان و... جذاب خواهد بود. عکاسی مستند بدون هیچ دخل و تصرفی واقعیتهای جامعه را نشان میدهد.
عکاسان مستند اجتماعی در ایران به صورت انگیزه محور رشد کردهاند
حیدری با تأکید بر اینکه عکاسی مستند در کشور ما به صورت انگیزه محور رشد کرده است، بیان کرد: هیچ گروه و نهادی این حوزه از عکاسی را حمایت نمیکند و همه دوستان من و حتی خود من به صورت انگیزه محور کار خود را ادامه میدهیم.
وی ادامه داد: در صورتی که در دنیا چندین آژانس معتبر در این زمینه کار میکنند، افراد را جذب و حمایت میکنند، حتی به آنها دوربین هدیه میدهند تا کار مستند انجام دهند، هزینههای بسیاری پرداخت میکنند، وقت میگذارند، برخی اوقات دیده میشود برای یک اثر سالها تلاش میشود تا نتیجه دهد ولی در کشور ما کسی حوصله برنامههای دراز مدت را ندارد.
این عکاس مستند اجتماعی با اشاره به عدم وجود قانون کپی رایت در کشور، افزود: در کشور دو یا سه آژانس عکاسی مستند بیشتر نیست که آن هم به دلیل عدم قانون کپی رایت لطمههای زیادی به عکاسان وارد کرده است، عکاسی که دو سه سال از عمر خود را صرف تکمیل پروژهاش کرده، ولی هرکسی بدون اجازه، بدون اسم، اثر را از روی سایت هر خبرگزاری برمیدارد لطمههای جبرانناپذیری به آن عکاس میزند.
عدم حمایت دولت از عکاسی مستند اجتماعی
حیدری ادامه داد: مشکلات در حوزه عکاسی مستند بسیار است، اولین مشکل مباحث اعتباری و مالی است، کلا به این نوع از عکاسی بیتوجهی شدیدی شده است، در کنار این موارد بیمسئولیتی و عدم حمایت دولت را نیز میتوان اضافه کرد. بسیاری از دوستان من به خاطر مشکلات مالی این حوزه را رها کرده و به کار دیگری مشغول هستند.
وی با اشاره به اینکه من دو پروژه مستند در خصوص محرومیتزدایی و اقتصاد مقاومتی، کار آفرینی و ایجاد شغل کار کردهام، عنوان کرد: با استفاده از منویات رهبری این کار را آغاز کردیم، نگذاشتیم فرموده رهبر معظم انقلاب در حد الفاظ باقی بماند.
حیدری ادامه داد: تمام عمر خود را در راه عکاسی مستند گذاشتم در بسیاری از شهرها و روستاها رفته و از نزدیک با مسائل و مشکلات آنها آشنا هستم، حال نتیجه این مجموعه باید به صورت کتابی منتشر شود تا برای آیندگان مفید باشد، ولی مجموعههای فرهنگی کشور ما علاقهای به این حوزه نشان نمیدهند.
چاپ کتاب مستند اجتماعی عکاسی اربعین
این عکاس مستند اجتماعی بیان کرد: در حال حاضر قصد دارم از مجموعه اربعین و نگاه اجتماعی به آن، کتابی به چاپ برسانم.
وی گفت: حوزه مستند اجتماعی به چندین بخش تقسیم میشود، شما جامعه را تصور کنید چقدر میتوان شاخصههای مختلفی را تعریف و بررسی کرد. در حوزه عکاسی مستند اجتماعی عکاس باید زمان و وقت بیشتری را بابت تحقیق در مورد سوژه مورد نظرش بگذارد، او باید با اساتید جامعهشناس نیز مرتبط باشد ولی عکاسان خبری اینطور نیستند و فقط برنامهای را پوشش میدهند و سختی آنچنانی در کارشان دیده نمیشود، این را میتوان از تفاوتهای عکاسی مستند با عکاسی خبری دانست.
حیدری ابراز کرد: عکاس مستند باید با ارائه و انتشار کار خود پیامی نو به بیننده بدهد تا عکس او زنده و تأثیرگذار باشد.
عکاسان مستند اجتماعی مشکلات جامعه را بررسی میکنند
این عکاس مستند اجتماعی مهمترین دغدغه عکاسان در این حوزه را رفع مشکلات دانست و بیان کرد: با رفع مشکلات و حمایت از عکاسان مستند اجتماعی میتوانیم آینده خوبی را برای این حوزه از عکاسی رقم بزنیم چراکه عکاسان مستند اجتماعی به نوعی مشکلات جامعه را بررسی میکنند.
حیدری در پایان به گروه جهادی «وارثین» اشاره کرد و گفت: ما بنا را بر این گذاشتیم که هیچ کس کمک نمیکند و خودمان حرکتی را آغاز کردیم، من و دوستانم گروه جهادی عکاسی با عنوان عکاسان جهادی «وارثین» را تشکیل دادهایم که در منطق محروم عکاسی میکنیم و مشکلات مردم آن منطقه را بررسی میکنیم و برای رفع این مشکلات از مردم و خیران هزینهای جمعآوری و بعد در آن منطقه صرف میکنیم.
