استفاده قرآن از تمثیل برای نزدیک شدن معنای معقول به ذهن مخاطب

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، محمدصادق علمی، عضو هیئت علمی دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی در جلسه قرآن هفتگی محبان امام رضا(ع) که در حسینیه قرآن و عترت مشهد، شب گذشته، ششم دی‌ماه، با حضور قاریان بین‌المللی و کشوری برگزار شد به چند نکته تفسیری اشاره کرد و با بیان اینکه آیات 24 و 25 سوره ابراهیم(ع)، «أَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ أَصْلُهَا ثَابِتٌ وَفَرْعُهَا فِي السَّمَاءِ، تُؤْتِي أُكُلَهَا كُلَّ حِينٍ بِإِذْنِ رَبِّهَا وَيَضْرِبُ اللَّهُ الْأَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ، آيا نديدى خدا چگونه مثل زده سخنى پاك كه مانند درختى پاك است كه ريشه‏ اش استوار و شاخه‏ اش در آسمان است، ميوه‏ اش را هر دم به اذن پروردگارش مى‏ دهد و خدا مثلها را براى مردم مى‏ زند شايد كه آنان پند گيرند»، تمثیل قرآن برای کلمه «طیبه» است، گفت: تمثیل برای نزدیک شدن یک معنای معقول به ذهن شنونده و مخاطب استفاده می‌شود.
وی اضافه کرد: در این آیات، شایسته بودن شجره طیبه از هر جهت تبیین می‌شود، در ابتدا ریشه‌دار بودن و پس از آن توصیف شاخ و برگ و ثمردهی همیشگی آن مورد نظر بوده و این درخت تمثیلی برای کلمه طیبه است.
علمی اظهار کرد: مفسران، اقوال مختلفی در توصیف کلمه طیبه دارند، عده‌ای آن را سخن پاک، برخی توحید و ایمان و گروهی آن را انسان‌های الهی دانسته‌اند و همه این تفاسیر می‌تواند صحیح باشد، چرا که همه این‌ها ویژگی‌ شجره طیبه را دارند.
وی ادامه داد: اگر کلمه «طیبه» را ایمان و توحید بدانیم، ایمانی می‌شود که در جان انسان ریشه داشته است و ثمرات آن در همه جا و در همه حال خود را نشان می‌دهد، اگر کلمه طیبه را انسان‌هایی الهی بدانیم، این‌ها همان انسان‌های اصیل و بااستقامتی هستند که شاخ و برگ آن‌ها در طول تاریخ و جغرافیا گسترش دارد، افرادی مثل امام خمینی(ره) که اندیشه‌هایشان دنیا را فراگیر می‌کند.
علمی ابراز کرد: خدا وعده همراهی و یاری این شجره طیبه را داده است و هرکس با سنت‌های الهی همراه شود، جاودانه خواهد بود، اگرچه دشمنان همیشه سعی در خوشکاندن ریشه این شجره طبیه داشته و دارند.