نقد و بررسی نظریات حجاب حداقلی در کتاب «حجاب در صدر اسلام»

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، محمدرضا شاه‌سنایی، نویسنده کتاب «حجاب در صدر اسلام» شامگاه گذشته، 21 تیرماه در مراسم رونمایی، نقد و بررسی این کتاب که در سالن اجتماعات روزنامه قدس برگزار شد، اظهار کرد: در مورد حجاب در اسلام کتاب‌های زیادی نوشته شده است، به ویژه از جنبه قرآنی، روایی و اخلاقی، اما درباره اینکه از نظر تاریخی در عصر جاهلیت چه وضعیتی حاکم بود و چه تغییراتی در صدر اسلام نسبت به وضعیتی که در عصر جاهلی بود صورت گرفته است، اثر جامعی نوشته نشده است مگر توسط طرفداران حجاب حداقلی.

وی ادامه داد: اصل، اساس و مبنای حجاب حداقلی این است که در عصر جاهلیت مردم دارای پوشش نبوده‌اند، لباس دوخته شده وجود نداشته است و عریان و برهنه بودن فرهنگ بوده و در این نظریه گفته شده است که چون این وضعیت رایج بود، پیامبر(ص) نمی‌توانست به فکر پوشش زنان باشد و این اصل ادعای حجاب حداقلی است که طرفداران آن با این پیش‌فرض آیات قرآن را تفسیر می‌کنند و حتی روایاتی را که با نظراتشان متفاوت است را به راحتی کنار می‌گذارند.

نویسنده کتاب «حجاب در صدر اسلام» در رابطه با این کتاب بیان کرد: این کتاب از چهار فصل تشکیل شده است که در فصل اول سعی شده است با مراجعه به منابع اصلی و کهن موجود بتوانیم یک تصویر نزدیک به واقعیت از وضعیت پوشش عصر جاهلی را ارائه دهیم.

شاه‎سنایی افزود: انعکاس‎دهنده فرهنگ جاهلی اشعار جاهلی است که از 150 سال قبل از بعثت به این سمت، به‌صورت مکتوب شده باقی‌مانده است که بنده حداقل به 22 دیوان مراجعه کرده‌ام و سعی کرده‌ام نام تمام البسه‌هایی که در اشعار جاهلی استفاده شده را از منابع اشعار جاهلی پیدا کنم‌ و با این بررسی متوجه شدم که برخلاف ادعای نظریه حجاب حداقلی، انواع و اقسام لباس‌ها در آن زمان وجود داشته است و مورد استفاده واقع می‌شده است.

وی تصریح کرد: در فصل نخست کتاب سعی شده است با استناد بر اشعار جاهلی فرضیه قائل به حجاب حداقلی که مطابق با فرهنگ برهنگی بوده است رد شود و در فصل دوم ادله‌ای که برای ترجمه و تفسیر آیات قرآن کریم آورده‌اند را بررسی کرده‌ایم که با توجه به آن به آیه 31 سوره نور، آیه 59 سوره احزاب و آیه 60 سوره نور پرداخته‌ایم.

نویسنده کتاب «حجاب در صدر اسلام» بیان کرد: در فصل سوم، هرچند تمرکز بر نقد کتاب «حجاب شرعی در عصر پیامبر(ص)» تألیف ترکاشوند است، اما به کتاب‌های نویسندگان دیگری مانند مرحوم فضل‌الله نیز پرداخته شده و همچنین ادله ارائه شده توسط طرفداران حجاب حداقلی درباره عدم رابطه بین حجاب و عفاف را نقد و بررسی کرده‌‌ایم و در فصل چهارم مبانی و اصول و روش‌های حاکم بر کتاب «حجاب شرعی در عصر پیامبر(ص) بررسی و نقد شده است.

شاه‌سنایی در رابطه با نقدهای دیگری که در این کتاب، بر کتاب «حجاب شرعی در عصر پیامبر(ص)» نوشته شده است، گفت: غلظت حجاب برهنگی در عصر جاهلیت نیز از موضوعات گفته شده در کتاب است که قابل تأکید است که در عصر جاهلیت هم برهنگی وجود داشته است و هم پوشش، اما پوشش اصل بوده و برهنگی‌های موردی نیز وجود داشته، اما نباید با دیدن چند نمونه برهنگی اعلام کرد که فرهنگ عمومی در عصر جاهلیت فرهنگ برهنگی بوده است و قباحتی نیز نداشته و پیامبر(ص) نیز کاری به آن نداشته است.

وی بیان کرد: مبنای دیگر نقد شده در کتاب این است که بر فرض اینکه ما قائل به صحت دیدگاه حجاب حداقلی باشیم و قبول کنیم که در زمان جاهلیت، برهنگی فرهنگ بوده است، نمی‌توانیم نتیجه بگیریم که پیامبر(ص) نتوانسته است فرهنگ برهنگی را به فرهنگ پوششی تبدیل کند.