ترس نویسندگان مذهبی از نوشتن، خروجی نواندیشانه‌ای نخواهد داشت

حجت‌الاسلام و المسلمین ابراهیم سعدی، پژوهشگر حوزه دین و مدرس حوزه علمیه خراسان و دانشگاه در گفت‌وگو با ایکنا از خراسان رضوی، اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که در ادبیات نوشتاری وجود دارد، ترس است. در حقیقت نویسندگان ما ترس از نوشتن دارند که این امر دو دلیل عمده دارد؛ اول اینکه افراد بسیاری هستند که توانایی نوشتن را دارند، اما به دلیل هزینه‌های گزافی که در راستای چاپ کتاب وجود دارد، آن را چاپ نمی‌کنند، دلیل دوم اینکه برخی از افراد هم هستند که می‌نویسند و کتاب خود را چاپ می‌کنند، اما این‌ها افراد محافظه‌کاری هستند و می‌ترسند که هر موضوعی را عنوان کنند.

وی ادامه داد: در واقع هنگامی‌که ترس در سیستم‌های علمی ما نهادینه شود نواندیشی هم وجود نخواهد داشت و در نهایت به عوام‌فریبی منجر می‌شود. دلیل وجود چنین موضوعی این است که میان نخبگان علمی و هنرمندان ما پیوند و ارتباطی وجود ندارد، چرا که اگر این ارتباط برقرار باشد قطعا می‌توان شاهد نتایج خوبی در حوزه نشر کتب بود.

این استاد حوزه و دانشگاه، تاکید کرد: از این رو نباید انتظار داشت که کتاب‌های خوب و اثر بخشی در جامعه وجود داشته باشد، زیرا این هنرمند است که ادبیات مفاهمه را ایجاد می‌کند و زمانی‌که هنرمندی نباشد تا این مفاهمه را ایجاد کند، میان یک کتاب و مخاطب نیز نمی‌توان شاهد یک ارتباط خوب بود.

سعدی با بیان اینکه شجاعت نیز در نویسندگان مذهبی نهادینه نشده است، اظهار کرد: هنگامی‌که کتب مذهبی را می‌خوانیم نویسنده این آثار هیچگونه روحیه پرسشگری را در فرد ایجاد نمی‌کند و فراز و فرودی هم در آثار آن‌ها دیده نمی‌شود.

وی با تاکید بر اینکه در جهان اندیشه هیچکس رقیب کسی نیست، بیان کرد: نویسندگان مذهبی باید بدانند که امروزه کتاب‌های متفاوتی در حوزه‌های متنوع نوشته می‌شود و از این هنر خود در راستای انتقال این مفاهیم استفاده می‌کنند و این افراد به نوعی برای نویسندگان مذهبی ما رقیب محسوب می‌شوند.

این مدرس حوزه علمیه خراسان، اضافه کرد: از این‌رو نویسندگان مذهبی باید بدانند که اگر آن‌ها این شجاعت را نداشته باشند که در حوزه‌های مختلف تمام آنچه را که باید، بنویسند و چاپ نکنند دیگرانی در غرب هستند که دست به این اقدام می‌زنند و مفاهیمی را که باید، از طریق زبان نوشتاری که یکی از مهم‌ترین راه‌های انتقال است به مخاطبان خود منتقل می‌کنند و چه بسا که می‌توانند موفق عمل کنند و تاثیر خود را بر مخاطب بگذارند.

ضرورت نیازمندسازی کتب مذهبی متناسب با نسل جوان 

سعدی بیان کرد: وقتی انسان آنچه را که در فضای اجتماعی اما به غلط، به عنوان یک هنجار شناخته شده می‌پذیرد از آن به عنوان عوام‌زدگی یاد می‌‌‍شود، اما در این میان باید گفت که عواملی از جمله کتب مذهبی که چاپ می‌شود می‌تواند تاثیر به‌سزایی داشته باشد.

وی افزود: همواره باید گفت با وجود اینکه وزارت ارشاد بر کتاب‌هایی که بناست به چاپ برسند نظارت دارد، اما در حقیقت نظارت جامعی در حوزه نشر کتب مذهبی وجود ندارد تا این کتاب‌ها نیازمندسازی، شناسایی و طبقه‌بندی شوند. در حقیقت اگر کتاب‌های مذهبی منتشر شده را بررسی کنیم شاهد این موضوع هستیم که اکثر این کتاب‌ها برای سنین بزرگسال نوشته شده و ادبیات کهنه‌ای در این آثار است.

مدرس حوزه علمیه خراسان، تصریح کرد: از این رو ما کتابی را شاهد نیستیم که متناسب با نوجوانان و نیازهایی که در این سن وجود دارد منتشر شود و متاسفانه از ادبیاتی که متناسب با نسل فرهیخته، پویا و جوان باشد استفاه نمی‌شود و همین امر باعث شده که در این آثار ایجاد انگیزه برای قشر نوجوان و جوان و همچنین جهت‌دهی فکری نیز دیده نشود.