ایجاد خط هویتی با سلیقه نو برای جوانان برعهده تولیدکنندگان معرفت است

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، جعفر مروارید، مدیر کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، امروز 26 اسفندماه در آیین معرفی برگزیدگان هفدهمین دوره انتخاب کتاب سال خراسان رضوی که در هتل فرهنگ و هنر برگزار شد، ضمن تبریک اعیاد شعبانیه اظهار کرد: اهمیت و نقش کتاب به‌عنوان نهاد اجتماعی در دوران کنونی و در دهه آینده جمهوری اسلامی ارزنده و پررنگ است. ما تاکنون کتاب را به عنوان بستری برای انتقال دانش، دستمایه‌ای برای ایده‌های نو و انتقال تجارب داشته‌ایم و کماکان این نقش‌ها ادامه دارد، اما نقش جدیدی که کتاب در فضای جوانان که اکنون وارد دوران گام دوم انقلاب شده‌ایم و در فضای نخبگانی و به‌ویژه در مشهد که برخوردار از فضای نخبگانی است، مانند حوزه‌علمیه به‌عنوان دومین حوزه‌علمیه بزرگ شیعه در مشهد و دانشگاه فردوسی به عنوان دومین دانشگاه بزرگ ایران را شاهد هستیم، نقش کتاب به عنوان نهاد اجتماعی است.

وی عنوان کرد: خرید سبد فرهنگی خانواده‌ها در کنار سبد اقتصادی، حضور در پردیس‌های کتاب، حضور در کتابخانه‌ها و گفت‌وگوی عمومی و در عرصه‌هایی که ما شاهد ظهور نتایج فرهنگی چه در خانواده و محیط‌های آموزشی هستیم، نهاد کتابخانه به‌عنوان عنصر تاثیرگذار در تثبیت هویت جوانان نقش مهمی دارد که این نقش، نقش جدیدی است.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی بیان کرد: با توجه به اینکه ما در فضای مشهد شاهد کتابفروشی‌های قدیم، مولفان، پیشکسوتان و فضاهای نو که به عنوان فضای گفت‌وگوهای بین فرهنگی و بین‌نسلی با اتمسفر و فضای چینش کتاب مزین شده هستیم، از این رو این نهاد را یک نهاد اجتماعی می‌دانیم و یقینا سیاستگذاری، راهبری و جهت بخشی این نهاد به دست مولفان، ناشران و نهادهای تولید و توزیع فکر است که در حقیقت این‌ها می‌توانند سیاستگذاری کلان این نهاد جدید را انجام دهند.

مروارید گفت: در حقیقت موفقیت و توفیقات این نهاد در ارتباط با فضای مجازی تعریف می‌شود، هنگامیکه ما نرم‌افزارهای خوانش کتاب همانند فدیبیو و طاقچه را داریم که به‌خوبی، هم توزیع کتاب را انجام می‌دهند، از تخفیفات مناسبی برخوردار هستند و هم اینکه سلیقه سنجی مخاطب را مورد توجه قرار می‌دهند، یقینا باید در کنار بخش حضوری، بخش مجازی این نهاد اجتماعی را هم به‌عنوان یک جزء جداناپذیر در نظر بگیریم.

وی اظهار کرد: ما امروزه با نسلی مواجه هستیم که انتخاب‌ها و خوانش‌های خود را از طریق فضاهای رسمی و عمومی دنبال نمی‌کنند و نسلی هستند که اثبات خویش را در متفاوت دیدن و متنوع بودن می‌دانند و البته این تفاوت و تنوع هم در مقوله دینی ما به‌رسمیت شناخته شده، منتهی وظیفه مهم درخصوص اصالت بخشیدن، برای یک خط هویتی و برای مرزبندی خط هویتی با یک سلیقه نو، بر عهده افرادی است که در مشهد به تولید معرفت می‌کنند.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی تصریح کرد: در دوران کرونا تغییرات فرهنگی و شتاب تحولات قابل‎توجهی راشاهد بودیم، اینکه فرهنگ که مهم‌ترین بستر آن کتاب است و دین که مهم‎ترین راه تثبیت آن، فرآورده‌ها و صنایع خلاق فرهنگی از جمله کتاب است، می‌تواند در دوران کرونا نقش‌آفرینی کند.

مروارید عنوان کرد: از این رو این سوال مطرح می‌شود که نقش دین، الهیات و اندیشه در دوران کرونا چیست؟ در حقیقت این اندیشه‌ای است که باید در سالیان آینده بر روی این موضوع سرمایه گذاری شود و نهضت تولید کتاب برای نشان دادن نقش‌های تنوع دین و فرهنگ در دوران کرونا را نیز بازسازی شود.

چاپ کتاب جدید در سال 99 قابل توجه بوده است

وی بیان کرد: با توجه به بازدیدهایی که از کتابفروشی‌ها داشتیم، برخلاف اینکه تصور می‌کردیم در سال 99 چاپ کتاب جدید کم خواهد بود، اما خوشبختانه شاهد چاپ کتاب‌های خوبی در این سال بودم، البته که به‌دلیل مسائلی که در حوزه کاغذ وجود دارد، تیراژ کتاب‌ها کاهش پیدا کرده است، اما با این وجود ایده‌های جذابی در حوزه‌های جامعه شناسی، روانشناسی، دین‌شناسی، الهیات، گفت‌وگوها و تبادلات فرهنگی در سال 99 وجود داشت.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی ادامه داد: در حقیقت این امر نشان می‌دهد که کرونا علی‌رغم اینکه محدودیت‌های بزرگ و آسیب‌های جدی را به اصحاب فرهنگ و هنر وارد کرد، اما بستری برای خوآگاهی مجدد، تامل جدید، مقایسه تجارب و تحول فرهنگی در فضای متفکر جامعه ایران اسلامی ایجاد کرد که این امر را می‌توان در کتاب‌های چاپ اول سال 99 مشاهده کرد.

مروارید خاطرنشان کرد: همچنین فرصت و بستری که در سال 1400 داریم این است که سیاستگذاران فرهنگی در این خصوص باید اندیشه و تامل داشته باشند و در فضاهای مختلف، مخاطبان خود را شناسایی کنند، همچنین فراموش نشدن و تاکید بر سهم و نقش فرهنگ و توسعه نشر و کتاب در گفتمان‌ها و انتخاب‌هایی است که ما در انتخابات 1400 خواهیم داشت.

وی با بیان اینکه ما هیچگاه نباید در چالش‌هایی که در خصوص مسائل سیاسی و اقتصادی مطرح می‌شود نقش فرهنگ را فراموش کنیم، تاکید کرد: در حقیقت منادیان فرهنگ و تولید کنندگان منابع فرهنگی و هنری چه در فضای نشر و کتاب و چه در فضای هنرهایی که مشهد و مشهدالرضا(ع) به‌عنوان پیشکسوتِ اغلب این هنرها شناخته شده است، باید مطالبه عمومی نسبت به انتخاب‌های سال آینده داشته باشند.

مدیر کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی بیان کرد: امیدواریم که انتخابات سال آینده یک انتخابات فرهنگی باشد و مطالبات فرهنگی و سهمی که مشهد در این زمینه دارد، به‌عنوان یک خط فرهنگی به‌عنوان مطالبه اجتماعی و فرهنگی در انتخابات سال آینده از طریق رسانه‌ها پیگیری و مطرح شود.

مروارید تصریح کرد: گفتنی است که در سالیان گذشته این تکریم و معرفی همزمان با برگزار نمایشگاه کتاب بود و در دوران کنونی که با شرایط کرونایی مواجه هستیم، به دلیل محدودیت‌ها و لزوم پروتکل‌های بهداشتی این نمایشگاه به صورت مجازی برگزار شد که سهم خراسان رضوی چه در حضور ناشران و چه در خریدی که علاقه‌مندان در استان داشتند، سهم خوبی بود و مفتخریم که این بخش از معرفی آثار برگزیده را به‌شکل حضوری و با رعایت محدودیت‌ها برگزار می‌کنیم.

افزایش تعداد درخواست‌ها برای صدور مجوز کتاب در سال 99

افشین تحفه‌گر، معاون فرهنگی و رسانه‌ای اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، در ادامه این آیین اظهار کرد: امروز که هفدهمین دوره انتخاب کتاب سال در استان، برگزیدگان خود را معرفی می‌کند، با توجه به شرایط کرونایی که در کشور وجود داشت، فرصت‌هایی را نیز برای خواندن کتاب بیشتر فراهم کرد و این اتفاق باعث شد که بسیاری از نویسندگان، ناشرین و فعالان این حوزه بستر را برای علاقه‌مندان به مطالعه کتاب فراهم کند و از همین رو است که ما شاهد افزایش تعداد درخواست‌ها برای صدور مجوز در استان بودیم.

وی اضافه کرد: این در حالی است که در ایام کرونا با توجه به شرایطی که وجود داشت، خراسان رضوی چهار فصل بهاره، تابستانه، پاییزه و زمستانه فروش کتاب را پشت سر گذاشت و زمستانه کتاب امسال نیز جزو فصل‌های فروش کتاب کشور بود که بالاترین رقم فروش را، هم از حیث مبلغ و هم از حیث تعداد نسخی که مردم فرهنگ‌مدار خراسان رضوی خریداری کردند، برخوردار بود و بعد از تهران دومین استان کشور در این حوزه بودیم و این امر نشان می‌دهد که بسترها در حوزه فرهنگی فراهم است و می‌طلبد که مدیران و متولیان امر توجه بیشتری به این حوزه داشته باشند.

معاون فرهنگی و رسانه‌ای اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان ر ضوی تصریح کرد: البته که کار انتخاب در حوزه کتاب، کار بسیار سختی است اما، ۱۹۵۷عنوان کتاب به دبیرخانه این جشنواره رسید و اعلام آمادگی کردند تا در این جشنواره حضور پیدا کنند و هیئت داوران طی چند مرحله آثار ارسالی را که در خصوص موضوعات ادبیات، روانشناسی، علوم تربیتی، ادبیات پایداری، سیاسی، دین فرهنگ و هویت ایرانی بودند، بررسی کردند.

رشد صادرات کتاب و محصولات چاپی فرهنگی به کشورهای همسایه

تحفه‌گر بیان کرد: در سال ۹۹، خراسان رضوی ۱۹ میلیارد و ۶۱۹ میلیون ریال به کشورهایی چون پاکستان، افغانستان، عراق و کشورهای حوزه خلیج فارس صادرات کتاب داشته است که در حقیقت این اتفاق، اتفاق خوبی است، در حقیقت اینکه ما بتوانیم انتقال فرهنگ ایرانی اسلامی را از طریق کتاب و این رسانه پایدار انجام دهیم، می‌تواند اتفاق تاثیرگذاری باشد و البته در حوزه محصولات چاپی فرهنگی که صادر شده نیز نسبت به سال‌های گذشته شاهد رشد خوبی بوده‌ایم، به گونه‌ای که امسال رقمی حدود ۱۴ هزار میلیارد ریال صادرات محصولات چاپی فرهنگی را داشته‌ایم.

وی خاطرنشان کرد: در واقع حرکت‌های خوبی در بستر حوزه اقتصاد فرهنگ و هنر در استان به‌همت تلاش‌های مدیریت این اداره‌کل رخ داده است و امیدواریم که در حوزه صنعت کتاب در سال‌های آینده بتوانیم شاهد اقدامات پیشران‌تری در این زمینه باشیم.