کتاب «وجوه تمایز مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی» روانه بازار نشر شد

به گزارش ایکنا از قم، کتاب «وجوه تمایز مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی» به نویسندگی مرتضی یوسفی‌راد است که در پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی تهیه و به همت نشر این پژوهشگاه در ۳۶۲ صفحه به چاپ رسید.

مکاتب سیاسی اسلامی و فلاسفه آن به نحو سلبی و ایجابی با محیط فکری - فرهنگی و سیاسی - اجتماعی خود ارتباط برقرار کرده و در مسئله ذهنی خود از آنها متأثر بوده‌اند و متناسب با نوع مسائل زمانه خود با محیط بیرون تعاملات مستقیم و غیرمستقیم داشته و به ازای نوع اقتضائات محیط بیرونی و به میزان تأثیرپذیری از مبانی دینی و از مکاتب فلسفی پیشین(فلسفه یونانی، نوافلاطونی، ایران قدیم و مشرق زمین) ماهیت متفاوت یافته و از یکدیگر متمایز شده‌اند.

در این اثر نشان داده شده است که در حوزه عمل و زندگی سیاسی می‌توان از مکاتب چهارگانه فلسفه سیاسی اسلامی (فلسفه سیاسی مشاء، فلسفه سیاسی اشراق، فلسفه سیاسی تقریبی و فلسفه سیاسی متعالیه) سخن گفت. البته در حوزه نظر مکاتبه شکل گرفته شامل مکاتب سه‌گانه فلسفه مشاء، فلسفه اشراق و فلسفه متعالیه هستند.

این کتاب در چهار فصل تألیف شده است؛ فصل اول با عنوان «مشترکات مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی» به بیان مشترکات معرفت‌شناسانه و روشی (منشأ، منابع و انواع معرفت ها و رویکردهای معرفتی در فهم هستی و انسان) پرداخته و مشترکات هستی‌شناسانه (اصل هستی‌بخشی حق تعالی و عوالم هستی و کیفیت ارتباط آنها) و مشترکات انسان‌شناسانه (مدنیت طبیعی انسان و اصل اراده و اختیار انسان) را مورد بررسی قرار داده و مشترکات در مسائل (سیاست فاضله، سعادت، اعتدال و عدالت) را مورد تأکید قرار داده است.

فصل دوم با عنوان «تمایزات محیطی مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی» به رشته تحریر درآمده و در آن نویسنده زمینه‌های تاریخی مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی از جمله زمینه‌های داخلی جهان اسلام نقش شرایط و موانع بیرونی و حوادث و اوضاع فکری ـ فرهنگی اعصار و قرون گوناگون را مورد بررسی قرار داده است.

«تمایزات مبنایی مکاتب سه‌گانه»، عنوان سومین فصل از کتاب حاضر است که در آن نویسنده تمایزات معرفت‌شناسانه (چیستی معرفت، مکاتب و تمایز منابع معرفت‌شناسانه) و تمایزات روش‌شناسانه (روش عقلی، روش شهودی، ذوقی و دلی، روش ممزوج برهانی، کلامی، استنادی و صدرایی) را بیان کرده، تمایزات هستی‌شناسانه (هستی‌شناسی مشائی، اشراقی و حکمت متعالیه) را شرح داده و تمایزات انسان‌شناسانه، کمال نفس و دیدگاه‌ها (مشاء و فضایل چهارگانه، حکمت اشراق و کمال انسان، حکمت متعالیه و کمال انسان و فلاسفه تقریبی و کمال انسان) را مورد تأکید قرار داده است.

نویسنده در چهارمین و آخرین فصل این کتاب که با عنوان «تمایزات مکاتب فلسفه سیاسی اسلامی» تألیف شده، در مسائلی به بیان نبی و نبوت، ریاست و حکمرانی نبی و انسان کامل پرداخته و سعادت، اعتدال و فضیلت را مورد بررسی قرار داده و شریعت/ قانون و محبت را به رشته تحریر درآورده است.

در بخشی از این کتاب آمده است: «اصل هستی بخشی حق تعالی؛ طبق این اصل، خداوند هم خالق هستی بوده و هم استمرار هستی از آن اوست و به عبارتی هستی فیض وجود خداوند است. فلاسفه اسلامی معتقدند هستی، فیض وجود حق تعالی است و ضروری است انسان در زندگی خود از این فیض بهره ببرد و نیازمند آن است که در تدبیر امور اختیاری حیات سیاسی از الگوی حاکمیت الهی بر کائنات در عالم زمینی بهره‌گیری کند.

حق تعالی از یک‌سو ائتلاف، ارتباط و انتظام میان موجودات برحسب مرتبه وجودی آنها ایجاد کرده و خود مبدأ وحدت آنهاست و از سوی دیگر به حسب اختلاف در مرتبه وجودی آنها، موجودات متفاوت‌اند؛ به‌طوری که موجوداتی که در آنها کون و فساد راه ندارد (عقول و اجسام فلکی)، نسبت به آنها که کون و فساد دارند، تقدم شرفی و رتبی دارند.»

یادآور می‌شود، علاقه‌مندان برای خرید اینترنتی این کتاب می‌توانند به نشانی اینترنتیhttp://shop.isca.ac.ir/ مراجعه کنند.