۶ نکته برای فهم عمیق معارف نهجالبلاغه
مسئول طرح «نهضت جهانی نهجالبلاغهخوانی» ضمن تشریح ویژگیهای این طرح، گفت: برای خواندن و فهم بهتر نهجالبلاغه بهتر است این کتاب را از قسمت مباحث انتهایی به سمت ابتدایی بخوانیم.
حجتالاسلام حمیدرضا مهدویارفع، مسئول طرح «نهضت جهانی نهجالبلاغهخوانی»، در گفتوگو با ایکنا به تشریح این طرح پرداخت و گفت: این حرکت، یک حرکت خودجوش مردمی است که از سال ۱۳۹۱ شروع شده و در حال حاضر در ۸۳ کشور شبکه دارد.
یک بار خوانش؛ ۸۰ درصد فهم محتوا
وی ادامه داد: در این نهضت با دو استراتژی آسانسازی محتوا و ارزانسازی عملیات، توفیق پیدا کردیم چند میلیون نفر را با نهجالبلاغه آشنا کنیم و چهار مرحله خواندن نهجالبلاغه، تدبر اجمالی نهجالبلاغه، تفسیر نهجالبلاغه و نظامسازی از طریق نهجالبلاغه را در سه لایه عموم، متخصصان و نخبگان به اجرا درآوریم. در لایه عموم که مرحلۀ قرائت و تدبر است، در آسانسازی روش بسیار آسانی را برای خوانش نهجالبلاغه ابداع کردیم که به کمک آن هر کسی با هر سن و سطح سوادی میتواند بدون کمک شرح و تفسیر اساتید، نهجالبلاغه را بخواند و حداقل در همان دور اول بیش از ۸۰ درصد آن را بفهمد.
حجتالاسلام مهدویارفع با اشاره به اینکه این روش ترکیبی از شش نکته بسیار ساده است، گفت: نکته اول اینکه به مردم میگویید در ابتدا ترجمه بخوانید؛ ما در هر کشوری که حضور داشتیم ابتدا به مردم میگوییم که ترجمه نهجالبلاغه را به زبان مادری خود بخوانید. خوشبختانه نهجالبلاغه به اکثر زبانها حتی زبان چینی ترجمه شده و امکان مطالعه آن برای بیشتر مردم دنیا وجود دارد.
۱۰ دقیقه در روز نهجالبلاغه بخوانید
این مدرس نهجالبلاغه ادامه داد: دوم اینکه در ایران بیش از ۷۰ ترجمه را بررسی کرده و به این نتیجه رسیدهایم که بهترین ترجمه برای عموم مردم، ترجمه استاد محمد دشتی است که در دسترس عموم قرار دارد. سوم به مردم میگوییم اگر هر روز ۱۰ دقیقه نهجالبلاغه بخوانید (با توجه به اینکه هر انسانی در شبانهروز هزار و ۴۴۰ دقیقه وقت دارد، ۱۰ دقیقه زمان زیادی نیست)، این کتاب در کمتر از شش ماه تمام میشود.
وی در تشریح نکته چهارم گفت: به مردم توصیه میکنیم در دور اول نهجالبلاغه را از آخر به اول بخوانید؛ چون وقتی از آخر به اول این کتاب را میخوانید، ابتدا حکمتهای کوتاه و آسان را مطالعه میکنید. در ادامه نامهها قرار دارد که از نامه آخر به اول و خطبهها را از خطبه آخر به اول مطالعه میکنید و اینگونه مطالب آسانتر را ابتدا میخوانید و برای درک مطالب بعدی آماده میشوید.
فهم نهجالبلاغه با نهجالبلاغه
حجتالاسلام مهدویارفع اضافه کرد: نکته پنجم اینکه به مردم میگوییم در دور اول هیچ نیازی نیست چیزی را یادداشت یا حفظ کنید. در روانشناسی مطالعه نیز گفته شده است کتاب خوب را در دور اول به صورت اجمالی بخوانید و در دفعات بعد با دقت بررسی کنید؛ و اینکه در دور اول به همان مقداری که با ترجمه میفهمید اکتفا کنید و اگر بخشی را با ترجمه متوجه نشدید، علامت بزنید و عبور کنید و به هیچ شرح و تفسیری مراجعه نکنید. این مسئله به دو دلیل است: اول اینکه به شما اثبات شود کتابی که به اشتباه القا شده بسیار سخت و ثقیل است، به همین راحتی حداقل ۸۰ درصد آن برای همه قابل فهم است و از سوی دیگر ما در تمام دنیا به صورت حضوری و مجازی استاد و تشکیلات داریم و در همان دور اول به شما یاد میدهیم که چطور در همان ابتدا نهجالبلاغه را با نهجالبلاغه بفهمید.
مسئول طرح «نهضت جهانی نهجالبلاغهخوانی» در ادامه گفت: اولین مجموعهای هستیم که شرح نهجالبلاغه با نهجالبلاغه را تولید کرده و به صورت رایگان در فضای مجازی در اختیار عموم قرار دادهایم.
وی در خصوص ارزانسازی نیز گفت: در ارزانسازی نیز دو خدمت را توانستهایم انجام دهیم. اول اینکه در فضای مردمی، یعنی غیر از ادارات، دانشگاهها و نهادها، رایگان کار میکنیم و هر کسی بخواهد در خانه، باشگاه، حسینیه و ... نهجالبلاغهخوانی راهاندازی کند، استاد اعزام کرده و به تبیین و آموزش تدریس نهجالبلاغه به صورت رایگان میپردازیم. همچنین کتاب ترجمه نهجالبلاغه مرحوم دشتی را از نظر ظاهری و ویرایشی اصلاح و کتاب جذابی با کیفیت بالا چاپ کردیم.
مسئول طرح «نهضت جهانی نهجالبلاغهخوانی» در خصوص ویژگیهای این کتاب جدید گفت: در این کتاب جدول مطالعه روزانه ۱۰ دقیقه آورده شده، قیمت کتاب بسیار مناسب (۱۷۵ هزار تومان) است و کیفیت چاپ آن بسیار خوب بوده و بدون واسطه به دست مردم میرسد.
وی در خصوص سایر مراحل خوانش نهجالبلاغه در این طرح گفت: بعد از مرحله قرائت وارد مرحله تدبر میشویم که با روش جدیدی به مردم یاد میدهیم چطور در نهجالبلاغه تدبر کند و درسها و عبرتها را استخراج و در زندگی فردی و اجتماعی خود تطبیق دهند.
حجتالاسلام مهدویارفع افزود: مرحله بعدی تفسیر است که بخش تخصصی است. برای نظامسازی نیز یک اندیشکده راهبردی حکمرانی علوی در تهران تأسیس کردهایم و به دنبال این هستیم که در میزهای تخصصی با حضور متخصصان اندیشه و سیره حکمرانی علوی و متخصصان الگوهای سیستمسازی در اداره جامعه، نظامات اداره جامعه را با الگوی امیرالمؤمنین(ع) جایگزین کنیم.
وی در پاسخ به این سؤال که با توجه به کلمات قصار و مفاهیم بلند ادبی که در کلام حضرت علی(ع) وجود دارد، آیا ترجمه این مفاهیم با نکات ادبی آن امکانپذیر است؟ گفت: تا حدی این مشکل همچنان باقی است. اساساً این مسئله یک اصل در علم ترجمه است که هیچ زبانی را به زبان دیگر با همان ظرافتها نمیتوان ترجمه کرد، چه برسد به کلام عربی و چه برسد به کلام امیرالمؤمنین علی(ع). اما در خود نهجالبلاغه تعبیری است و حضرت میفرماید: أحَزُّ الْقَلِیلِ خَیْرٌ مِنْ تَرْکِ الْکَثِیر که معادل همان ضربالمثل فارسی است: آب دریا را اگر نتوان کشید، هم به قدر تشنگی باید چشید.
حجتالاسلام مهدویارفع ادامه داد: تلاشهای زیادی شده است، بهخصوص توسط کسانی که تسلط به ادبیات عرب پیدا کردند و بعد نهجالبلاغه را به زبان مادریشان ترجمه کردهاند، تا ترجم بهتری از نهجالبلاغه ارائه کنند. مثلاً اکنون به زبان روسی چند ترجمه بسیار خوب از نهجالبلاغه داریم که مترجمان سعی کردهاند تا جایی که مقدور بوده، ظرافتهای ادبی را ترجمه کنند. به زبان اردو و چینی نیز ترجمههای خوبی وجود دارد، اما واقعیت این است که لطافت و دقتهای ادبی که حضرت علی(ع) داشته، غیرقابل ترجمه است. سیدرضی در خصوص برخی از عبارتهای حضرت علی(ع) گفته است: اگر تمام اهل بلاغت عرب جمع میشدند، به ذهنشان چنین جملهای نمیرسید که میشود این مطلب را اینگونه بیان کرد.
وی در پاسخ به این سؤال که دنیا تشنه حقیقت است؛ چطور حقیقت نهجالبلاغه را به جهانیان عرضه کنیم؟ گفت: در حدیث مشهوری از امام رضا(ع) است که فرمودند: اگر مردم دنیا فقط سخنان ما را بشنوند، حتماً پیرو ما میشوند؛ چون انسان اگر تعصب جاهلی نداشته باشد و همه زندگی خود را بر اساس فطرت و عقلانیت اداره کند، میبیند که سخنان ائمه(ع) سرچشمه فطرت و عقلانیت است.»
این مدرس نهجالبلاغه تصریح کرد: هر کسی که سخنان حضرت علی(ع) را بشنود، چه به عنوان امام، چه به عنوان خلیفه، چه به عنوان یک دانشمند، از این سخنان لذت میبرد و میتواند از آنها استفاده کند. اول باید اجازه دهیم سخن اهل بیت(ع) به مردم برسد و بعد بگوییم که اهل بیت(ع) این سخنان را بیان فرمودهاند.
انتهای پیام
