گروه اجتماعی: امام جمعه بابلكنار يكی از آثار حضور در مسجد را آثار اجتماعی آن دانست و اظهار کرد: مسجد بهعنوان يك مركز دينی برای عموم نقش اساسی در شكلگيری اجتماع مسلمين دارد و از اين جهت بهطور طبيعی میتواند كاركرد اجتماعی داشته باشد.
حجتالاسلام و المسلمين عباس باباييان، امام جمعه بابلكنار در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه مازندران، نمايندگی بابل گفت: مسجد بهعنوان بزرگترين پايگاه تبلیغی ـ دينی مهمترين مكانی است كه از ابتدا اسلام تاكنون از جايگاه اساسی و مهمی برخودار است و برای پی بردن به قداست مسجد آياتی از كلامالله مجيد نازل شده است.
وی با اشاره به نبرد برای حفظ مسجد بهعنوان يك امر مهم، افزود: قرآن جايگاه مسجد و ديگر اماكن پرستش خدا را آنچنان مهم و عظيم میداند كه ثمره تلاش رزمندگان، جانفشانان و مجاهدان در راه خدا را حفظ اين اماكن معرفی میفرمايد و در آيه 40 سوره مباركه حج نيز آمده است؛ «الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِن دِیَارِهِمْ بِغَیْرِ حَقٍّ إِلَّا أَن یَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِیَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ یُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَیَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن یَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِیٌّ عَزِيزٌ» «همان كسانىكه بناحق از خانههايشان بيرون رانده شدند [آنها گناهى نداشتند] جز اينكه مىگفتند پروردگار ما خداست و اگر خدا بعضى از مردم را با بعض ديگر دفع نمىكرد صومعهها و كليساها و كنيسهها و مساجدى كه نام خدا در آنها بسيار برده مىشود سخت ويران مىشد و قطعاً خدا به كسىكه [دين] او را يارى مىكند يارى مىدهد چرا كه خدا سخت نيرومند شكستناپذير است.»
باباييان ضمن بيان اینکه اجازه عمران مسجد به مؤمنان بهعنوان يكی ديگر از عناصر قداست مسجد است، تصريح كرد: مسجد آنچنان از جايگاه رفيعی برخوردار است كه قرآن پرداختن به آبادانی مسجد را حق افراد باايمان و با ويژِگیهای خاص میداند كه در آيه 18 سوره مباركه توبه نيز به آن اشاره شده است؛ « إِنَّمَا یَعْمُرُ مَسَاجِدَ اللّهِ مَنْ آمَنَ بِاللّهِ وَالْیَوْمِ الآخِرِ وَأَقَامَ الصَّلاَةَ وَآتَى الزَّكَاةَ وَلَمْ یَخْشَ إِلاَّ اللّهَ فَعَسَى أُوْلَئِكَ أَن یَكُونُواْ مِنَ الْمُهْتَدِين» «مساجد خدا را تنها كسانى آباد مىكنند كه به خدا و روز بازپسين ايمان آورده و نماز برپا داشته و زكات داده و جز از خدا نترسيدهاند پس اميد است كه اينان از راهيافتگان باشند.»
مسجد مكانی نيست كه هركس با هر عقيدهای اجازه عمران آن را داشته باشد
امام جمعه بابلكنار با اشاره به عدم اجازه عمران مسجد به مشركين، اظهار كرد: مسجد مكانی نيست كه هركس با هر عقيدهای اجازه عمران آن را داشته باشد و اين دلالت بر اهميت اين مكان مقدس دارد كه در آيه 17 سوره مباركه توبه نيز آمده است؛ «مَا كَانَ لِلْمُشْرِكِينَ أَن یَعْمُرُواْ مَسَاجِدَ الله شَاهِدِينَ عَلَى أَنفُسِهِمْ بِالْكُفْرِ أُوْلَئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ وَفِی النَّارِ هُمْ خَالِدُونَ» «مشركان را نرسد كه مساجد خدا را آباد كنند در حالىكه به كفر خويش شهادت مىدهند آنانند كه اعمالشان به هدر رفته و خود در آتش جاودانند.»
بابيان ضمن اشاره به اینکه احترام به مسجد بهعنوان يك وظيفه مهم در اسلام مطرح است، بيان كرد: در معارف اسلامی احترام و بزرگداشت مسجد مورد توجه قرار گرفته و به پرهيز از كارهایی ماننند انداختن آب دهان، اخلاط بينی، بيرون كشيدن شمشير از غلاف، تراشيدن تير و ورود افراد جنوب سفارش شده است و در روايتی از حضرت علی(ع) آمده است؛ «كسیكه به مسجد احترام كند روزی كه خدا را ملاقات كند پروردگارش را خرسند میبيند كه به او بشارت داده و نامه اعملش را به دست راست او میدهد.»
با انجام همه فعاليتهای دينی در مسجد میتوان جاگاه بیبديل مسجد را احياء كرد
وی با اشاره به مسجد بهعنوان مركز فعاليتهای دينی، افزود: در زمان حضرت محمد(ص) و امامان معصوم(ع)، مسجد مركز كليه فعاليتهای اسلامی از جمله برگزاری نماز جماعت، آموزش قرآن، نشر معارف اسلامی بود و چه نيكو است كه امروزه نز تلاش شود تا تمام فعاليتهای دينی در مسجد انجام شود و هزينههايی كه برای ساخت كانونها و دارالقرآنها هزينه میشود در ساخت و آبادانی مساجد متمركز شود كه به سيره معصومين(ع) نزديكتر است و با انجام همه فعاليتهای دينی در مسجد میتوان جاگاه بیبديل مسجد را احيا کرد و حضرت محمد(ص) نيز فرمودند؛ نهر گاه كسی در مجلسی از مساجد كتاب خدا را تلاوت كند و آن را به يدگران آموزش دهد آمرزش به انان نازل و رحمت خدا آنها را فرا میگيرد و خدا آنان را در بين فرشتگان مقرب ياد میكند.»
باباييان ضمن اشاره به آثار و بركات حضور در مسجد، تصريح كرد: خانه خدا در زمين و مركز وحی، منبع فيوضات معنوی و بركات متعدد برای نمازگران و جامعه است و بیگمان مكانی كه دارای چنين جايگاهی نزد خداوند است حضور در آن آثار فراوانی را در خود دارد و در حديثی از حضرت علی(ع) آمده است؛ «برای حضور در مسجد آثار فراوانی مترتب است برادری خير و با ارزش در راه خدا میيابد، علم و دانش میآموزد، با دليل و برهان برای تثبيت عقايد آشنا میگردد، رحمت مرود انتظار شامل او میشود، موانعی كه او را از گناه و فساد باز میدارد میشنود، به خاطر ترس و حيا گناه را ترك میكند، كلماتی را كه موجب هدايت او میشود را میشنود.»
اصلیترين اثر حضور در مسجد در بعد عبادی آن محسور میشود
امام جمعه بابلكنار با بيان آثار عبادی حضور در مسجد، اظهار كرد: مسجد برای ايجاد ارتباط بين بنده و معبود و اعلام بندگی مردم برای خدا بنا نهاده شده است و اصلیترين اثر حضور در مسجد در بعد عبادی آن محسور میشود كه در آيه 29 سوره مباركه اعراف نيز آمده است؛ «قُلْ أَمَرَ رَبِّی بِالْقِسْطِ وَأَقِيمُواْ وُجُوهَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَادْعُوهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ كَمَا بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ» «بگو پروردگارم به دادگرى فرمان داده است و [اينكه] در هر مسجدى روى خود را مستقيم [به سوى قبله] كنيد و در حالى كه دين خود را براى او خالص گردانيدهايد وى را بخوانيد همان گونه كه شما را پديد آورد [به سوى او] برمىگرديد.»
باباييان ضمن اشاره به آثار علمی مسجد، بيان كرد: كاركرد علمی مسجد در عصر رسول الله(ص) و توصيه ائمه معصومين(ع) در اين باره ما را با يكی ديگر از آثار مسجد آشنا میسازد و حضرت محمد(ص) نيز فرمودند؛ «هر نشستنی در مسجد بيهوده است مگر برای خواندن قرآن، ذكر خدا و پرسش از علم.»
وی يكی ديگر از آثار حضور در مسجد را آثار اجتماعی آن دانست و افزود: مسجد بهعنوان يك مركز دينی برای عموم نقش اساسی در شكلگيری اجتماع مسلمين دارد و از اين جهت بهطور طبيعی میتواند كاركرد اجتماعی داشته باشد و حضور زنان و مردان، تبادل اخبار اجتماعی، جوياشدن از احوال هم تنها بخشی از اين ظرفيت بزرگ مسجد است و امام صادق(ع) فرمودند؛ «اهل مسجد به كمتر از يكی از سه چيز از مسجد برنمیگردد كه يكی از آن دوستی است كه در راه و مسير خدا از او استفاده میكند.»
مسجد همواره در كنار كاركردهای اجتماعی، عبادی و معنوی كانون سياسی در جوامع مذهبی بوده است
امام جمعه بابلكنار با اشاره به آثار سياسی مسجد، تصريح كرد: مسجد همواره در كنار كاركردهای اجتماعی، عبادی و معنوی كانون سياسی در جوامع مذهبی بوده است و اين موضوع در زمان حضرت محمد(ص)، خلفا و حضرت علی(ع) نيز وجود داشت و نه تنها آثار سياسی آثار حضور مردان در مسجد بلكه آثار حضور زنان در مسجد مشهود است كه نمونه آن حضور حضرت فاطمه(س) و دفاع از حق ولايت حضرت علی(ع) و سخنرانی حضرت زينب(س) كه يكی از مسمات تاريخی است.
باباييان ضمن اشاره به آثار روحی و اخلاقی حضور در مسجد، اظهار كرد: رسول خدا(ص) فرمودند؛ «هر كس مساجد خانهاش باشد خدا آسايش و عبور از پل صراط را برای او ضمانت میكند و اين گونه است كه مومن در مسجد همانند ماهی در دريا میماند.»
امام جمعه بابلكنار با اشاره به اينكه آثار معنوی و اخروی بهعنوان ديگر بركات حضور در مسجد مطرح است، بيان كرد: در روايتی از حضرت محمد(ص) آمده است؛ «مساجد بازاری از بازارهای آخرت هستند و آمرزش و بخشش از وسايل پذيرايی آن است و هديه آنها بهشت است.» و در روايتی ديگر از ايشان نيز آمده است؛ «هفت گروه در قيمت مورد توجه خدا هستند از جمله شخصيكه از مسجد خارج میشود و تا زمكان برگشت توجهاش به مسجد است.» و امام صادق نيز فرمودند؛ «اهل مسجد به كمتر ازسه ويژگی باز نمیگردد؛ دعايی كه خدا به برگت آن او را به بهشت میبرد يا دعايی میكند كه به سبب آن بلای دنيايی را از او دور میكند.»