
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از قم حجتالاسلام والمسلمین احمد مبلغی دیشب 29 آذر در نشست مربوط به حقوق بشر دوستانه در مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) اظهار داشت: اگر تلاش سه لایه ای تحقیق، تنقیح و تکمیل روش استنباط شکل نگیرد، یکی از سه مشکل ذیر در مواجهه با موضوعات جدید پیش میآید.
وی ادامه داد: یا صورت مسئله را پاک میکنیم یعنی به استنباط نسبت به احکام مسائل نوپیدا نمیپردازیم، یا به استنباط شتاب زدهِ منتهی به فتواهای کلیِ غیر قابل اجرا؛ یعنی فتواهای همراه با اگر و اما و شاید، روی میآوریم و یا این که بسیاری از موضوعات جدید را به رغم داشتن ماهیت و هویت متفاوت با وضع گذشته، عطف به موضوع قدیم میکنیم و حکم آن را بر این نیز شکل میدهیم.
مبلغی تاکید کرد: اصولا منطق دقیق فقهی این است که حدود و مرزهای موضوعات را پاس داریم و آنها را از حیث مرزهای فیما بین در هم نیامیزیم و اساسا عدم پذیرش قیاس در امامیه هم از همین خاستگاه بروز یافته است که حکم یک موضوع را به موضوع دیگر سرایت ندهیم.
وی ادامه داد: با فعال کردن یکی از چهار عنصر استنباطی قیاس اولویت، قواعد فقهی، نظریه فقهی و تحقیق در حدود موضوع از شرع به دست میآید که تعرض به تیمهای امدادی و پزشکی در جنگ که به کمک آسیبدیدگان و مجروحان میشتابند، ممنوع است.
وی با اشاره به اینکه نگاه اسلام به جنگ حداقلی و به سلم حداکثری است، گفت: نه تنها در این زمینه (یعنی تعرض به تیم های پزشکی) که در زمینه های بسیاری می توان از چهار عنصر استنباطی فوق، استفاده روشی برای دستیابی به احکام بسیاری از موضوعات جدید به عمل آورد.
وی با بیان افتراق ها و اشتراکهای سه واژه موضوع، مناط و علت در ادبیات اصولی بیان کرد: بر اساس برخی نصوص اسلامی، کسی که ازجنگ میگریزد نباید آن را کشت و اگر مناط این نکشتن را خروج او از دایره مواجهه جنگی دانست به رغم آن که تا قبل از این در جنگ شرکت داشته است، این مناط در تیم پزشکی و خبرنگار که از اول در دایره جنگ نبوده است، به صورت قوی تری وجود دارد؛ بنابر این به طریق اولی حرمت جان او را باید نگاه داشت.
رئیس دانشگاه مذاهب اسلامی با اشاره به قابلیتهای تعبیه شده در قواعد فقهی جهت پوشش دهی به مسائل جدید به قاعده احتیاط در دماء و قاعده وزر اشاره کرد و با تطبیق این دو بر تعرض جنگی بر تیمهای پزشکی و خبرنگاری ، ممنوعیت این تعرض را نتیجه گرفت.
مبلغی با اشاره به این که نظریه فقهی شاخهای از فعالیت فقهی است و در صورت استقامت و اثبات، میتواند ما را در راهیابی صحیح به نصوص، تفسیر نصوص مددی قوی و جدی برساند، عنوان کرد: در صورت اثبات نظریه سلم در اسلام باید تصریح کرد: اصل در اسلام سلم است که طبق آن در کمترین سطح، تنگ ترین دایره و به صورت حداقلی ترین وضعیت، باید در میان بشر قتل صورت گیرد و این نظریه، نصوص را چنان مقید، کانالیزه و در مسیر قتل حداقلی قرار می دهد که اجازه نمیدهد کسی که خبرنگار، تیم امدادی و پزشکی را بی پروا بکشد.
مبلغی گفت: در جنگهایی که در گوشه و کنار جهان رخ میدهد برخی که خبرنگارن و تیمهای پزشکی را که در جنگ هستند میکشتند از ناحیه همین نگاه بیرحمانه است که معقتد است هر که در جنگ و هر چه در جنگ است باید نابود شود، ولی اسلام با این دیدگاه مخالف است.
وی با اشاره به اینکه در اسلام تیم پزشکی، امدادی و پرستاران مقاتل نیستند، اظهار کرد: پیامبر (ص) هنگامی که غنیمت جنگی را تقسیم میکرد بعد از اتمام جنگ، به پرستاران غنایم نمیداد چون مقاتل نبودند. بنابراین عنوان مقاتل بر هر کس اطلاق نمیشود.