بیرق حسینیان همیشه اینجا برافراشته است/ 2 طبقه برای 12 میلیون نفر
گروه اجتماعی: قرار بود بورس موبایل شود، اما اکنون تنها مجتمع تجاری پایتخت است که تمام طول سال بیرق حسین(ع) در آن برافراشته و نوای مداحی به گوش میرسد.
سال 74 ساخته شد؛ در 9 طبقه که دو طبقه آن اختصاص به کالاهای مذهبی ـ فرهنگی دارد؛ البته نه فقط طی ماههای محرم و صفر که در طول سال.
تنها مجتمع تجاری کلان شهر تهران که اگر به دنبال کالای مذهبی و فرهنگی ــ از لیوان با نماد مذهبی گرفته تا تسبیح، مُهر، کتیبه، پوستر، تابلو، پرچم، زیارتنامه، لوحهای فشرده مداحی، بسته فرهنگی ویژه راهیان نور و ... ــ بگردید اولین آدرسی که دریافت میکنید همین جاست.
هیاهو و شلوغی کتاب فروشیهای میدان انقلاب را که به طرف خیابان کارگر جنوبی بروید پاساژ مهستان را میبینید. زیاد بزرگ نیست، حداقل نه به بزرگی بسیاری از مجتمعهای فروش کالای مصرفی و تجملی؛ 9 طبقه است اما فقط سه طبقه آن تجاری و از این سه طبقه دو طبقه آن به فروش کالای مذهبی ـ فرهنگی اختصاص دارد و سایر طبقات اداری است.
وقتی از کسبه در خصوص چرایی جمع شدن فروشندگان کالاهای مذهبی در یک پاساژ سؤال میشود میگویند: قرار بود اینجا بورس موبایل باشد، اما سال 82 مسعود ده نمکی دفتر هفتهنامههای «جبهه» و«صبح دوکوهه» را اینجا دایر کرد و کم کم از تهران و قم فروشندگان کالاهای مذهبی اینجا دور هم جمع شدند.
اینجا تنها جای پایتخت است که همیشه بوی محرم و صفر دارد
اینجا تنها جای پایتخت است که همیشه بوی محرم و صفر دارد؛ البته اکنون رنگ و بوی انقلاب هم گرفته چرا که از دم در پاساژ که وارد میشوید، پرچمها، پوسترها، حتی تصاویر روزنامههای روزهای پیروزی انقلاب که به شکل پوستر چاپ شدهاند را میبینید. بیرقهای عزای امام حسین(ع) همه سال اینجا برافراشته است و نوای مداحی و نوحه به گوش میرسد.
از کسب و کار و روزی فروشندگان که میپرسید راضی هستند به رضای خدا و البته شاکر. میگویند کسب و کار خوب است اگر چه ماههای محرم و صفر خیلی بیشتر میشود اما در طول سال هم همیشه مشتری هست. مناسبتهای ویژه مانند عید و بهمن ماه هم مشتریها بیشتر میآیند. حتی از شهرستانها هم مشتری داریم، ادارهها هم برای تجهیز نمازخانههایشان یا تهیه هدیههای مذهبی به اینجا مراجعه میکنند.
یکی از ریشسفیدان پاساژ مهستان که 15 سال است در این مکان مغازه دارد، در خصوص تفاوتهایی که طی 15 سال در اینجا رخ داده، میگوید: کالای مذهبی در گذشته به مُهر، تسبیح، سجاده و بیرق و تمثالها محدود بود اما اکنون تنوع بسیار بیشتر شده است ما حتی سنجاق سینههایی با محتوای مذهبی تولید و عرضه میکنیم.
وی ادامه میدهد: اکنون کالاها بیشتر فرهنگی ـ مذهبی شده است. مثل خودکارهایی که همه جا هست اما در این پاساژ به آرم و جمله دینی منقش شده یا لیوانهایی که روی آنها عکسهای مذهبی چاپ شده است. نمازآموز، قرآن آموز، نمادهای جبهه و جنگ، پیراهنهای مشکی، لباس احرام، لباسهای منقش به چهره شهدا، روسریهای با طرحهای جدید و ... .
فضای معنوی پاساژ/ آدمهایی که با وضو وارد میشوند
کاسب دیگری از فضای معنوی پاساژ میگوید و اینکه همه به روزی خود راضیاند و بحث و درگیری رخ نمیدهد، فضایی که هر لحظه تو را متذکر میکند و آدمهایی که با وضو وارد پاساژ میشوند و درب مغازه خود را باز میکنند.
چفیههای چینی!؟
حین گفتوگو بودیم که مشتری وارد شد و چفیه خواست؛ صاحب مغازه گفت فعلاً چفیه ایرانی داریم؛ سؤال کردم مگر چفیه در کشورهای دیگر هم تولید میشود که پاسخ داد: بله در کربلا که آن را از هند وارد میکنند و چفیههای تولید شده در چین!
نظارتی نیست
در پاساژ مهستان که قدم میزنید لوحهای فشرده مداحیهای مختلف نظرتان را جلب خواهد کرد. اما یکی از مداحیهای در حال پخش لوح تصویری مداحی نه چندان مناسبی است که نحوه عزاداری در آن حتی با نظر مراجع نیز مغایرت دارد و وقتی در خصوص نظارت بر محصولات ارائه شده سؤال میشود میگویند نظارتی نیست.
نگاه به محصولات مذهبی، تجاری شده است
پیشکسوتان این بازار از دل خوشیهای خود نیز میگویند، از ورود جوانان علاقهمند به این حوزه اما از نگرانیهایشان نیز میگویند؛ از اینکه نگاه به محصولات مذهبی تجاری شده است و بدون در نظر گرفتن اینکه کالایی مناسب هست یا نیست صرفاً به دلیل سوددهی توسط برخی کسبه ارائه میشود.
اما اگر کسی به دنبال کالای خاص مذهبی بگردد آیا میتواند آن را در اینجا پیدا کند؟ پاسخها قطعیتی در پی ندارد. کسبه عنوان میکنند محصولات مذهبی بسیار متنوع شده است و امکان ارائه همه محصولات نیست.
اما آیا تنها دو طبقه از یک پاساژ در قلب شهر تهران پاسخگوی نیاز مذهبی پایتخت ایران است؟ آیا اجتماع سایر مغازهدارانی که در سایر نقاط شهر هستند موجب نمیشود مردم محصولات مورد نیاز خود را راحتتر تهیه کنند؟ آیا بهتر نیست فعالان مذهبی شهرهای مختلف ایران نیز در این پاساژ شعبهای داشته باشند تا هم تنوع محصولات افزایش پیدا کند و هم ایدههای جدید امکانی برای جولان داشته باشند؟
نظارت، نظارت و نظارت مدبرانه
و مهمتر از همه آیا نباید نظارت درستی بر ارائه محصولات مذهبی وجود داشته باشد که هر محصولی به صرف وجود در بازار به مردم ارائه نشود؟ البته این مهم زمانی به معضل تبدیل میشود که در یک مکان تجاری با عنوان پاساژ فرهنگی و مذهبی با محصولات مذهبی غیرفاخر آشنا و بهدنبال دغدغههای دینی خود و جستجو برای محصولات آموزشی مذهبی دست خالی روانه منزل شوید.
