انطباق علوم دانشگاهی با تفکر اسلامی؛ از الزامات تمدنساختی
مسئول مرکز نخبگان و استعدادهای برتر حوزه علمیه خراسان گفت: در الزامات تمدنساختی نیازمند برنامهریزی دقیق، ایجاد هستههای مؤثر، تعهد، مسئولیتپذیری، دغدغهمندی و هوشمندی هستیم که از جمله این الزامات انطباق علوم دانشگاهی با تفکر اسلامی است.
به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، حجتالاسلام والمسلمین علی اکبر نوایی، مسئول مرکز نخبگان و استعدادهای برتر حوزه علمیه خراسان، امروز دوم دی، در نشست «هماندیشی وحدت حوزه و دانشگاه انتظارات و راهکارها» که در دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، اظهار کرد: تعارفات مربوط به وحدت حوزه و دانشگاه را باید کنار بگذاریم، مقام معظم رهبری در بخشی از سخنان خود در بیانیه گام دوم انقلاب میفرمایند: «عصر جدیدی را آغاز کردهایم و بشریت در طلیعه عصر جدیدی قرار دارد، تمدن افسار گسیخته شیطانی ضربه خورده است، لیبرالیسم در حال فروپاشی است، کمونیسم از هم فروپاشیده است، ایسمها و مکتبهای شیطانی دورانشان سپری شده است، اما برخی با ترفند هنوز خودشان را روی پا نگه داشتهاند. عصر شیطانی در حال اتمام است. متولیان دین و سنگربانان شریعت و سنگربانان انقلاب مقدس اسلامی باید با عشق باور، ایمان و معرفتی نو و ایمانی استوار به راهی جدید که انقلاب اسلامی پیش روی ما گذاشته و با یک نظام معرفتی جامع و باید اراده پولادین و یک حرکت نظاممندانه عصر جدید را مدیریت کند».
وی ادامه داد: عصر جدید و نوین اسلامی الزاماتی دارد، این عصر همان طور که در بیانیه گام دوم انقلاب به آن اشاره شده است، نیازمند به «خودسازی»، «جامعهپردازی» و «تمدنسازی» است و ما باید با این سه مؤلفه یعنی خودسازی معرفتی، دینی و ایمانی، جامعه پردازی و دغدغه جامعه را داشتن، تمدنسازی نوین اسلامی ایجاد کنیم و آینده را از دست دشمن گرفت، زیرا دشمن بنیادی ندارد و ضربه خورده است، باید از این فرصت به خوبی استفاده کرد و تمدن نوین اسلامی را ساخت.
مسئول مرکز نخبگان و استعدادهای برتر حوزه علمیه خراسان با اشاره به آیاتی از سوره مبارکه توبه از جمله آیه 33 این سوره که خداوند میفرماید: «هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَىٰ وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ، اوست خدایی که رسول خود را به هدایت و دین حق فرستاد تا آن را بر همه ادیان عالم تسلط و برتری دهد هر چند مشرکان ناراضی و مخالف باشند»، بیان کرد: باید مفاهیم این آیات عالیه را عملاً در جامعه پیاده کرد، اگر این دو قشر یعنی حوزه و دانشگاه در تعامل علمی، معرفتی، هدفمندانه و به صورت هوشمندانه قرار بگیرند و تعارفات را کنار گذارند، مشکلات حل خواهد شد و انتظار از حوزه و دانشگاه این است که با هم وارد حوزه عملیاتی شوند و از برگزاری جلسات بیفایده بکاهند، چرا که از این جلسات تنها گفتمانی حاصل شده است و راهکارهای ساخت تمدن نوین اسلامی به دست توانمند دو کانون اثرگذار و تمدنساز یعنی حوزه علمیه و دانشگاه است.
نوایی با اشاره به اینکه در الزامات تمدنساختی نیازمند برنامهریزی دقیق، ایجاد هستههای مؤثر، تعهد، مسئولیتپذیری، دغدغهمندی و هوشمندی هستیم، تصریح کرد: این راهکارها شامل انطباق علوم دانشگاهی با تفکر اسلامی، که بنده از آن به عنوان «تئوری انطباق» یاد میکنم، این انطباق نقشه راه خود را نیاز دارد و هنوز رگههای سکولاریستی در علوم انسانی ما واضح دیده میشود. نظریهپردازی در عرصههای تأثیرگذار موجود در حوزه و دانشگاه ناقل به حرکتهای اجتماعی، انتقال و اشاعه دانش دینی در عصر تشنه معارف دینی به زبان دانشگاه و حوزه، و به زبان تلفیفی حوزه دانشگاه یا اشاعهگرایی اسلامی، تلطیف مبانی معرفت دینی، معرفت دینی باید عم و صلابت و گستره پهناور پیدا کند و پاسخگو باشد.
وی ادامه داد: زدودن موانع فکری و ساختاری اجتماعی و حل مشکلات جامعه با استفاده از استعدادهای درونی و ظرفیتهای درونی در کشور و پیرایش علوم از انگارههای سکولاریستی، باید گفت انگارههای سکولاریستی در دانشگاه وجود دارد اما در حوزه علمیه نیز میتواند وجود داشته باشد، در حوزه علمیه نیز فقه و کلام سکولاریستی میتواند وجود داشته باشد، به عنوان مثال فقهی که از حکومت بریده باشد، جامعهشناسی که جامعه را نشناسد و انگارههای سکولاریستی را حمل میکنند، باید کاری انجام شود و گروه تلفیقی حوزه و دانشگاه دو باره به زودی فعال و ظرفیتسازی انجام شود.
نوایی در پایان این نشست با اشاره به اینکه از چند سال گذشته شورای تلفیقی حوزه و دانشگاه را با نگاه به اسلامیسازی علوم انسانی ایجاد شده است، درخصوص محورهای نتیجهگیری این نشست، اظهار کرد: ضرورت انسجام تشکیلاتی بین حوزه و دانشگاه در ابعاد علمی و مطالعاتی، ضرورت جنبش راهبردی و نرمافزاری، درک حوزه و دانشگاه از زبان یکدیگر، دریافت چالشهای تمدنی معاصر و نویدهایی که فرآروی آن و در راستای آن قرار دارد، معیار عمل قراردادن بیانیه گام دوم انقلاب، کاهش برخی از ساختارها مانند جلساتی که دستاورد مبین و روشنی ندارد و مانع از رسیدن به حرکت علمی و متحد میشوند، ضرورت نظامسازی بنیادی به معنای تأسیس نظامات و ایجاد و تشکیل یک نهاد بین حوزه و دانشگاه، ضرورت آنالیز کردن بحثهای توسعهای در بخشهای اقتصادی، فرهنگی و سیاسی، حذف رویکردهای سیاسی و دخالت دادن جهتگیریهای سیاسی در بحثهای بنیادی، انجام نظریهپردازیهای میان رشتهای، تدریس جهتدار علوم پایه در ارتباط بین حوزه و دانشگاه، ضرورت برگزاری مناظرات علمی میان حوزه علمیه و دانشگاه، انتخاب امامان جماعت باسواد و آشنا با مسائل انقلاب و جامعه، تقویت حوزه علوم اسلامی در دانشگاه فردوسی که دانشگاهیان در آن تحصیل میکنند، تقویت مبانی معرفتی که علوم میان رشتهای بین حوزه و دانشگاه ایجاد میکند و تحقق مرجعیت علمی با نگاه به اندیشهها و مبانی فکری امام رضا(ع) از محورهای نتیجه گیری این جلسه بود.
انتهای پیام
