جانمایی ضریحپوش دوره قاجار بر ضریح رضوی پس از یک قرن
همزمان با ایام دهه کرامت ضریحپوش و دورهپوش نفیس دوره قاجار با قدمت ۱۰۹ سال پس از رونمایی بر روی ضریح فولادی امام رضا(ع) در موزه رضوی قرار گفت.
به گزارش ایکنا از خراسان رضوی و به نقل از گنجینه رضوی، همزمان با دهه کرامت از یکی از نفیسترین ضریحپوشهای حرم مطهر امامرضا(ع) متعلق به دوره قاجار رونمایی شد.
این ضریحپوش پس از 100 سال دوباره بر روی ضریح فولادی مرقد امام رضا(ع) در موزه قرار گرفت.
زهرا محسنی، کارشناس و پژوهشگر صنایع دستی و منسوجات، در خصوص ویژگیهای این ضریحپوش گفت: این ضریحپوش به ابعاد سه متر و 29 سانتیمتر در چهار متر و 56 سانتیمتر در سال 1333 هجری قمری قمری برابر با 1294 شمسی دوخته و وقف روضه منور رضوی شده و به عنوان شیروانیپوش در دوره قاجار برای ضریح فولادی حرم مطهر استفاده شده است.
وی یکی از دلایل نفاست این اثر کمنظیر را حفظ کیفیت کار همراه با وسعت و نقشه پرکار آن دانست و بیان کرد: ظرافت و مهارت در اجرای قلابدوزی نقوش زیبای سنتی و هماهنگی در انتخاب رنگ زمینه و دوختهای این اثر بسیار قابل توجه است.
محسنی با اشاره به اینکه وجود شناسنامه خوب و کامل این اثر بر نفاست آن میافزاید، گفت: شناسنامه واقف و دوزنده در کتیبه شماره 10 و تاریخ در کتیبه شماره هشت قلابدوزی شده است.
این کارشناس و پژوهشگر صنایع دستی، منسوجات مواد تشکیلدهنده این ضریحپوش را بسیار باکیفیت و ارزشمند خواند و تأکید کرد: حتی یک سانتیمتر این کار قابل تکرار نیست. این اثر جهت سهولت قرارگیری بر روی ضریح متشکل از چهار قطعه شامل دو ذوزنقه و دو مثلث است، به طوری که سه طرف قطعات به هم متصلند و طرف چهارم با دکمه و بندینک به هم وصل شده است.
وی در تشریح زیباییهای به کار رفته در این اثر نفیس گفت: این اثر نفیس توسط شیخ علی گلدوز رشتی با ابریشم تابیده کرم رنگ قلابدوزی شده است و طرح آن به صورت حاشیه دار قاب قابی همراه با نقوش گیاهی است؛ به طوریکه یک قاب با قوسهایی مزین به نقوش گل و غنچه، برگ و ساقه و پیچک، دور این اثر را به صورت حاشیهای زیبا تزیین کرده و قاب دیگر در متن اثر و دارای ترنجهای لوزی در ردیفهای پشت سرهم است که نقش قاب قابی ایجاد کرده و درون ترنجها، گل و برگ و پیچک دوخته شده است.
محسنی یادآور شد: همراه این اثر، یک دورهپوش از جنس ماهوت مرغوب یشمی رنگ و مزین به قلابدوزی نیز وجود دارد که طول آن 14 متر و عرض آن 70سانتیمتر است که در سال 1333 هجری قمری به صورت یک قطعه دوخته شده و دور شبکه ضریح مطهر را میپوشاند.
وی تصریح کرد: این اثر در ردیف دورهپوشهای کوتاه و به همراه شیروانیپوش بر روی ضریح فولادی استفاده شده است و تزئینات آن شامل حاشیه کتیبهدار و نقوش گیاهی است که دو حاشیه آن با نقوش گیاهی در بالا و پایین اثر و در تمام طول دورهپوش ادامه مییابد که با نقوش حاشیه شیروانیپوش یکسان است.
این چهره ماندگار صنایع دستی ایران در بیان دیگر ویژگیهای این دورهپوش اضافه کرد: فضای بین دو حاشیه، به دوازده قاب پهن و یک قاب باریک سراسری در بالای آنها تقسیم میشود. در قسمت باریک بالای قابها، آیه الکرسی با خط نسخ قلابدوزی شده و در قسمت پهن نیز در هر قاب روایات و احادیثی در فضیلت زیارت امام رضا (ع) و ترجمه آنها دوخته شده است. همچنین در 6 قاب باقیمانده سورههای حمد، قدر و چهارقل با ابریشم قلابدوزی شده است.
محسنی بارگاه منور حضرت رضا(ع) را تجلیگاه هنر دینی و ارادت هنرمندان مسلمان دانست و بیان کرد: تهیه ضریحپوشها و صندوقپوشهای مختلف برای ضریح مطهر علیبنموسیالرضا(ع) در اعصار مختلف تاریخی و نگهداری آنها در خزانه رضوی گواه این مهم است.
این ضریحپوش به مدت یک ماه بر روی ضریح فولادی مرقد امام رضا(ع) در موزه رضوی قرار دارد و علاقهمندان همهروزه از ساعت هشت تا 18 با حضور در موزه رضوی واقع در صحن کوثر حرم مطهر میتوانند از آن بازدید کنند.
انتهای پیام
