دانستن‌های نادرست ما را به انحراف می کشاند نه ندانستن‌ها

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی و به‌نقل از مرکز ارتباطات و اطلاع رسانی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها، سید محمود انوشه، روانشناس و استاد دانشگاه، در جمع رتبه‌های برتر گروه علوم انسانی آزمون سراسری که در قالب رویداد «آینده روشن» در مجتمع سپید مشهد گرد هم آمده‌اند، اظهار کرد: دانشگاه، محل ارزشیابی است نه باشگاه سیاسی و بازاریابی، همچنین دانشگاه نه دانشجومحور است، نه استادمحور و نه مکان محور بلکه دانش محور است.

وی با اشاره به اهمیت تبدیل علم و دانش به معرفت، خطاب به دانشجویان نخبه، عنوان کرد: سعی کنید همیشه اندیشمند بوده و ضمن یادگیری علوم، آن‌ها را در متن اندیشه خود به معرفت تبدیل کنید، چرا که علم به خودی خود کاربرد و ارزشی ندارد، تا زمانی که به معرفت تبدیل نشود.

پذیرش؛ اولین رمز موفقیت در زندگی

انوشه تصریح کرد: خداوند انسان را با چهار مؤلفه نیت، میزان تلاش و میزان صبر نسبت به مصیبت و معصیت امتحان می‌کند، بنابراین باید در زندگی هشیار بوده و ضمن پرهیز از نیت‌های سوء، بدانیم هرگاه مشکل، فشار و سختی پیش می‌آید، فقط به خاطر این است که گرد و غبارهای وجودمان را بشوید و ما را پاک‌تر و قوی‌تر کند، اصولا مشکلات یا قابل حل هستند یا قابل تحمل و هیچ گاه مشکلی نخواهد بود که نه غیرقابل حل باشد و نه غیرقابل تحمل.

این روان درمانگر با بیان اینکه انسان به میزان مصیبت دیدگی‌اش شرح صدر پیدا می‌کند، افزود: ما از ابعاد مختلف به این مصیبت دیدگی نیاز داریم، مصیبت دیده‌ترین شخص عالم، پیامبراسلام(ص) است که نه تنها برای گذشتگان، بلکه برای آیندگان هم دل می‌سوزاند و دغدغه‌مند بود.

وی پذیرش را اولین رمز موفقیت در زندگی دانست و گفت: پذیرش به این معنا است که هر حادثه‌ای را که خارج از اراده و اختیارمان اتفاق افتاد، بپذیریم، به فرموده قرآن کریم چه بسیار چیزهایی که از آن‌ها بدمان می‌آید، اما خیر ما در آن است و چه بسیار چیزهایی که دوست داریم، اما برای ما شر است.

انوشه موفقیت برای انسان کم ظرفیت را مقدمه گستاخی او برشمرد و گفت: حواسمان باشد به خاطر قبولی در یک رشته خاص یا کسب یک رتبه خاص، دچار اظهارفضل و احساس دانایی نسبت به همه چیز نشویم، ندانستن تنها یک قدم و دانستن‌های نادرست، هزار قدم ما را به انحراف می کشاند، تا حدی که می‎توان آرزو کرد، کاش آنچه را می‎دانیم، نمی‎دانستیم. بحران جوانان ما نادانی نیست، بلکه توهم دانایی است، همه فکر می‌کنند عقل کل هستند و همه‌چیز را می‌دانند.

مدرس دانشگاه با بیان اینکه  لزوما همه جا قانون با اخلاق منطبق نیست، خاطرنشان کرد: ما در انتخاب‌هایمان آزاد هستیم، اما در عواقب حاصل از انتخاب‎ها نمی‎توانیم آزادانه عمل کنیم، ما هم محصول انتخاب‌های خودمان هستیم و هم مسئول آن‌ها، در واقع هرچه را پذیرفتیم، مسئولیتش را هم پذیرفته‌ایم.

لبخند، سکوت و تفکر را فراموش نکنید

وی تأکید کرد: لبخند و سکوت در کنار تفکر که نشانه‌های منتسب به پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع) هستند، بزرگترین ابزارهای ما در زندگی و گشاینده بسیاری از مشکلات هستند، سردار قاسم سلیمانی که کانون تفکر، بینش، بصیرت و روح بزرگ بود، به این ابزارها مسلح بود.

اهمیت درک مفاهیم عمیق قرآن

انوشه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به سیر تحقیقات میدانی خود پیرامون ادیان و مذاهب مختلف در جهان، بیان کرد: امروز قاطعانه می‌گویم اگر در دنیا از ابتدای آفرینش آن تاکنون یک معجزه اتفاق افتاده باشد، قرآن است، البته ترجمه‌های قرآن آنگونه که باید رسایی ندارد و تا به زبان عربی مسلط نباشیم، نمی‌توانیم به عمق مفاهیم قرآن پی ببریم.

وی با بیان اینکه حقایق در اعماق تفکر نهفته است، ادامه داد: مطابق آیات سوره مبارکه حمد، در این جهان تنها سه راه پاکی، پلیدی و پوجی(گمراهی) پیش روی ما قرار دارد و پس از مرگ به این نگاه می‌کنند که ما چقدر از عمران را در هریک از این‌ها سپری کرده‌ایم، عمق و شدت عذاب جهنم در دَرَک، هنگامی است که آنچه در دنیا شده‌ایم و آنچه می‌توانستیم بشویم را به ما نشان بدهند.

این روانشناس با اشاره به این مصرع از اقبال لاهوری که «جان چو دیگر شد/جهان دیگر شود»، اضافه کرد: جهان و اتفاقات پیرامون ما وابسته به حال ما است، پس مراقب باشیم به امور با انرژی‌های منفی که مهمترین آن‌ها نبخشیدن است، نزدیک نشویمف اگر به مدت طولانی از کسی کینه داشته باشیم به نقطه ضعف ما تبدیل می‌شود.

انوشه ادامه داد: هر گرهی به ابرو، صد گره به کارمان می‌اندازد، اگر از کسی نفرت دارید، در واقع از قسمتی از خودتان در او متنفر هستید، پس ببخشید تا خدا به شما انرژی مثبت هدیه دهدف در قرآن آمده است که مردم از پیامبر(ص) می‌پرسند، چه چیز را انفاق کنیم؟ خداوند به پیامبر(ص) می‌فرماید بگو عفو را انفاق کنند(که در هیچ دینی چنین آموزه ای وجود ندارد). در واقع وجود انسان منشأ برکت می‌شود اگر از طریق مبارزه با نادانی، نگرانی، ناتوانی و نیازمندی، دیوارهای علاقه، عناد و عادت را فرو بریزد.

وی افزود: قیمت هر چیزی مقدار پولی نیست که برای آن می‌پردازیم، بلکه میزان عمر ما است که صرف توجه به آن می‌شود، پول رایج کائنات، انرژی است، بنابراین به هر چه توجه کنیم، در واقع آن را به سمت خود کشانده و خریده‌ایم، دقت کنیم آیا ارزش دارد که لحظات عمر و انرژی مان به آن مشغول باشد؟.

ویژگی‌های انسان عزتمند

 به گفته این محقق و مشاور، مسئولیت‌پذیری، خطرپذیری، شکست پذیری، عبرت پذیری، استقلال و تأثیرگذاری، 6ویژگی بارز انسان عزتمند است و باید تلاش کنیم، مانند اسنپ زندگی کنیم، یعنی ابتدا از خود بپرسیم کجا هستیم و ویژگی‌هایمان چیست؟ سپس مشخص کنیم، می‌خواهیم به کجا برویم و اینکه عجله داریم یا می‌خواهیم ضمن زندگی(به صورت اقتصادی) به مقصدمان برسیم.

انوشه ضمن توصیه جوانان به زندگی ماتریسی در تشریح آن، گفت: زندگی ماتریسی یعنی امورات زندگی را در چهار گروه «مهم و فوری»، «مهم و غیرفوری»، «غیرمهم و غیرفوری» و «فوری و غیرمهم» دسته بندی و سپس اولویت بندی کنیم، عرصه مهم و فوری، حوزه عقلانیت و بدیهیات بوده و مسلم است که اولویت دارد، عرصه فوری و غیرمهم، عرصه بطالت است و کسی که به آن اولویت دهد، وارد حوزه پوچی و گمراهی شده است، عرصه غیرفوری و غیرمهم، عرصه حماقت است و عرصه مهم و غیرفوری، عرصه ذکاوت بوده و تمام تولید محتوا، پژوهش‌ها، برنامه ریزی‌ها و بصیرت‌ها در این عرصه بروز و ظهور می‌یابد.

وی به نقل از شهید تهرانی مقدم تأکید کرد: برنامه‌ریزی و کار براساس امکانات، تنها کار انسان‌های بسیار ضعیف است، بنابراین هنر ما این است که بدون امکانات نشان بدهیم، چه کار می‌توانیم انجام دهیم.

این روانشناس در بخش دیگری از سخنان خود، به اهمیت ازدواج بهنگام و آگاهانه اشاره و به جوانان خاطرنشان کرد: پنج عامل اصلی ازدواج، انگیزه، تعهد، توانایی در ابعاد مختلف، امکانات و دانش ازدواج است، هر رابطه‌ای باید سه ویژگی داشته باشد تا تبدیل به ارتباط(رابطه دوسویه) شود، نخست آنکه به نفع شما باشد، دوم اینکه به ضرر هیچ کس نباشد و سوم اینکه مبتنی بر واقعیت باشد نه خیال‌پردازی و توهم.

انوشه، بالانس و تحلیل «رابطه دختر و پسر»، «رابطه دختر با خانواده پسر»، «رابطه پسر با خانواده دختر» و «رابطه خانواده‌ها با یکدیگر» را چهار شرط ازدواج موفق دانست و گفت: این روابط با ابزارهای مشاهده(رفت و آمد)، مصاحبه(گفت‌و‌گو)، مکاشفه(تحقیق) و مشاوره(از متخصصان) قابل حصول است.

لبخند، ایمان، امید و ادب؛ لازمه رستگاری انسان

وی به نقل از امام رضا(ع)، لبخند، ایمان، امید و ادب را لازمه رستگاری انسان برشمرد و ضمن توصیه به پرهیز جدی از قضاوت کردن دیگران، عنوان کرد: هرگز در موقعیتی که خود در آن نبوده‌اید یا صرف اینکه نوع گناه فردی با شما متفاوت است، او را قضاوت یا سرزنش نکنید. همچنین به یاد داشته باشید که هرگز از کسی که همیشه موافق شما است، چیزی یاد نمی‌گیرید، موافقت، محصول آرامش دیگران و مخالفت، محصول دانش دیگران است و ما هم به آرامش و هم به دانش در کنار هم نیاز داریم.

این مدرس دانشگاه به نقل از امیرمؤمنان علی(ع) تأکید کرد: هرگز نگذارید آگاهی از عیب‌هایتان شما را بترساند و بدانید هرگز زندگی، دشمن شما نیست، اما طرز تفکر شما می‌تواند دشمنتان باشد. همچنین اگر کسی می‌خندد، لزوما بی غم نیست و اگر کسی می‌گرید لزوما افسرده نیست، هر کسی درس نخوانده است، حتما جاهل و کم هوش نیست، هرکسی ماشین مدل بالا دارد، حتما دزد نیست، هرکس معلول است، لزوما ناتوان نیست، هرکس فقیر است، لزوما گدا نیست و هرکس متهم است، حتما محکوم نیست.

وی عنوان کرد: باید از کودکی بیاموزیم که آدرس موفقیت، بزرگراه توکل، بلوار آرامش، خیابان صبوری، میدان عمل، مجتمع انگیزه، واحد پشتکار، پ114، منزل صداقت و آدرس شکست، بزرگراه بدبینی، بلوار حقارت، خیابان توهم، میدان شعار، بن بست چه کنم، مجتمع یأس، واحد بیکاری، طبقه زیرزمین، منزل فلاکت است. جاده موفقیت، هیچ گاه سر راست نیست، بلکه پیچی به نام شکست، دوربرگردانی به نام سردرگمی، سرعت‌گیری به نام دوستان، چراغ قرمزی به نام دشمن و چراغ احتیاطی به نام خانواده دارد.