تأکید ملاصدرا بر تفکر انسان در اعمال خداپسندانه
عضو نخبگان دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم واحد خراسان رضوی با اشاره به سخن ملاصدرا که «اعمال انسان وقتی خداپسندانه است که همراه با تفکر باشد»، گفت: با توجه به اینکه تفکر باعث رشد کمال میشود، کمال هم باید باعث قرب شود، که این قرب به معنی جلب خوشنودی خداوند است.
حجتالاسلام والمسلمین ابوالحسن ایزدخواه، عضو نخبگان دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم واحد خراسان رضوی، در گفتوگو با ایکنا از استان، بهمناسبت روز بزرگداشت ملاصدرا، اظهار کرد: همانطور که امام رضا(ع) فرمودهاند: «عبادت به اندازه نماز و روزه نیست، بلکه عبادت تفکر در کار خداست» و همچنین این سخن ملاصدرا «اعمال انسان وقتی خداپسندانه است که همراه با تفکر باشد»، حاکی از این است که انسان برای هر کاری، هر نظری و هر عقیدهای که دارد باید یک دلیل منطقی و عقلی برای آن داشته باشد. منظور از تفکر این است که بدانیم چگونه تسلیم امر خداوند باشیم که دیگران را با غرور نادیده نگیریم.
وی افزود: همه ما انسانها در زندگی، از دو ساحت بعد فردی و بعد اجتماعی برخوردار هستیم. این تفکر کردن برای هر دو آنها لازم و ضروری است، زیرا بعد اجتماعی به انسانها هویت اجتماعی میدهد و بعد فردی هم در به کمال رسیدن انسان بسیار مؤثر است. همانطور که ملاصدرا گفته است این تفکر کردن حاکی از این است که عبادات و اعمالی که روزانه در زندگی انجام میدهیم چه دلیل عقلی دارد.
ایزدخواه تصریح کرد: مبنای این تفکر بر این است که در مرحله اول هدف کارهایی که انجام میدهیم را برای خود مشخص کنیم، در مرحله دوم فایده و ضرر اعمالمان را برای رسیدن به کمال بسنجیم و در مرحله آخر طبق آیه شریفه «وَلا تَهِنوا وَلا تَحزَنوا وَأَنتُمُ الأَعلَونَ إِن كُنتُم مُؤمِنينَ»، اعمالمان را به بهترین نحو ممکن انجام دهیم.
عضو نخبگان دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم واحد خراسان رضوی در مورد دومین مرحله مبنای تفکر که بررسی فایده و ضرر در رسیدن به کمال است، بیان کرد: کمال باید باعث قرب شود، که این قرب به معنی جلب خوشنودی خداوند است، زیرا خداوند از رگ گردن به ما نزدیکتر است و این قرب صرفاً به معنی نزدیکی نیست، بلکه به این معنی است که انسان با عملی که انجام میدهد باعث خوشنودی و جلب رضایت خداوند شود. انسان باید در تمام اعمال خود به این نکته توجه کند که چگونه در کارهای روزمره میتواند به قرب خداوند برسد.
وی در مورد تفکر کردن در اعمال نماز، گفت: همانطور که آیتالله جوادی آملی در مورد آیات سلام در انتهای نماز و در کتاب «اسرار عبادات» به آیه «السَّلامُ عَلَیْنا وَ عَلى عِبادِ اللّهِ الصّالِحینَ» اشاره میکند، به این منظور است که انسان نباید فقط خود را ببیند و باید دریابد که با امت اسلام پیوند دارد و هرکار خیر و شری که انجام دهد در این امت اسلامی تأثیرگذار است.
ایزدخواه با اشاره به این سخن علامه مطهری «هر طلبه برای یک ساعت سخنرانی باید 30 ساعت مطالعه داشته باشد»، گفت: همه انسانها بهویژه طلاب برای صحبت کردن و انجام دادن کارهایشان باید بسیار تفکر کنند. اگر هر انسان در هر حرفه و شغلی که قرار دارد، به همنوعان و کیفیت کار خود فکر کند و آنرا به بهترین نحو ممکن انجام دهد، آنگاه آن فرد عملی خداپسندانه انجام داده است.
عضو نخبگان دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم واحد خراسان رضوی اظهار کرد: با توجه به اینکه معنی عبادت هموار کردن مسیر ارتباطی بین بنده و خدا هست، یکی دیگر از جنبههای تفکر در اعمال این است که انسان متوجه شود که این اعمال و عباداتی که انجام میدهد، تا چه اندازه او را از بدیها دور خواهد کرد.
ایزدخواه در مورد ملاصدرا گفت: یکی از تأثیرگذارترین کتابهایی که برای من بسیار ارزشمند است، کتاب ملاصدرا نوشته هانری کربن ترجمه ذبیح الله منصوری است که شامل زندگینامه، اندیشههای ملاصدرا، مناظرات وی با سایر علما و تمامی زوایای زندگی ملاصدرا است که در شکلگیری اندیشه انسان بسیار تأثیرگذار است.
انتهای پیام
