گروه انديشه: مدرس حوزه علميه ايلام، با تأكيد بر رعايت حقوق ديگران، تصريح كرد: پيشفرض رعايت حقالله رعايت كردن حقالناس است و رعايت نكردن حقوق ديگران باعث گرفتاری انسان در قيامت میشود حتی اگر انسان صالحترين انسانها باشد باز اين گرفتاری وجود دارد.
حجتالاسلام علی اصغر بسطامی، مدرس حوزه علميه ايلام در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه ايلام، با بيان اينكه 3 نوع حق با عناوين حقالناس، حقالله و حقالنفس وجود دارد، تصريح كرد: حقالناس، حقوقی است كه انسان در رابطه با ديگران بايد رعايت كند، حقالله، حقوقی است كه انسان در رابطه با خداوند بايد رعايت كند، مانند انجام عبادات و برخی از مسائل كه خداوند ما را از آن نهی كرده است، مثلاً خداوند امر فرموده كه ما نماز بخوانيم و اين جزء حقوق خداوند است و حقالنفس، هر چيزی كه به نفس انسان ضرر برساند ظلم بر نفس است، مثلاً استعمال دخانيات كه برای سلامتی ضرر دارد.
مدرس حوزه علميه صاحبالزمان(ع) ايلام با بيان اينكه در ميان اين سه حقوق بنابر آيات و روايات، حقالناس مهمتر است، تصريح كرد: پيشفرض رعايت حقالله رعايت كردن حقالناس است و رعايت نكردن حقوق ديگران باعث گرفتاری انسان در قيامت میشود حتی اگر انسان صالحترين انسانها باشد باز اين گرفتاری وجود دارد؛ امام علی(ع) میفرمايند: «خداوند حقوق بندگانش را مقدم بر حقوق خود قرار داد و كسی كه حقوق بندگان را رعايت كند حقوق خدا را نيز رعايت خواهد كرد».
حجتالاسلام بسطامی در ادامه با اشاره به اينكه موارد زيادی در مورد حقالناس بيان شده، مانند احترام به جان و مال مردم به اين معنا كه به جان و مال مردم ضرر نرسانيم و اينكه كاری نكنيم كه ضرری به جان مردم وارد شود يا ديگران از رفتار ما آسيب ببينند مثلاً سيگار كشيدن در محيطهای عمومی ضرر رساندن به جان مردم است، گفت: احترام به آبروی مردم هم از موارد حقالناس است، يعنی انسان به گونهای رفتار كند كه آبروی ديگران از دست و زبان انسان محفوظ بماند، كاری نكنيم كه حرمت ديگران شكسته شود و آبروی ديگران نزد مردم پايين بيايد.
اين كارشناس دينی، افزود: بنابراين بايد از هر كاری كه باعث هتك حرمت ديگران میشود پرهيز كرد، مانند پرهيز از غيبت كردن، پرهيز از دروغ بستن به ديگران يعنی كسی كاری را انجام نداده، گناهی نكرده اما ما به دروغ او را متهم به آن كار كنيم، تهمت زدن به ديگران، افشاگری اسرار ديگران چون به هر صورت ممكن است انسان مسائل مخفی و اسرار گونهای داشته باشد كه نمیخواهد كسی از آنها با خبر شود و برملا كردن اين اسرار سبب ريختن آبروی آنها میشود.
وی در ادامه، گفت: از موارد ديگر حقالناس احترام به حق بهرهمندی مردم است، يعنی به گونهای رفتار كنيم كه همه انسانها به آن حقوق مشتركشان برسند و رفتار ما به گونهای نباشد كه بعضی از انسانها از حقوق خودشان باز بمانند، يعنی مانع ايجاد كنيم برای آنها در رسيدن به حقشان، به طور مثال در مسائل استخدامی مثلاً برای يك شغل پنج نفر نياز هست و صد نفر ثبت نام كردهاند در اينجا اعمال نفوذ و به تعبير امروزی، پارتیبازی سبب ضايع شدن حقی از افراد میشود و اين از مصاديق ظلم بر ديگران حساب میشود و رعايت نكردن حقالناس.
مدرس حوزه علميه صاحبالزمان(عج) ايلام در رابطه با آثار مفيد رعايت كردن حقالناس، تصريح كرد: رعايت كردن حقالناس آثار و طبعاتی برای انسان دارد، در حديث آمده است: تمام گناهان انسان با توبه بخشيده میشوند غير از حقالناس، يعنی كسانی كه حق ديگران برگردن آنها مانده است جز با ادای حق ديگران يا رضايت گرفتن از آن اشخاص گناهان آنها بخشوده نمیشود، حتی اگر انسان روزههای زيادی بگيرد يا تمام عمرش نماز شب بخواند هيچ تأثيری در گناه ظلم بر ديگران ندارد.
وی با بيان اينكه در روايات بيان شده است كه با ريخته شدن اولين قطره خون شهيد، همه گناهانش بخشيده میشود غير از حقوق مردم و اين نشان دهنده اهميت حق ديگران است كه حتی با شهادت كه بالاترين فضيلت ممكن هست گناه ظلم بر حق ديگران بخشيده نمیشود، اظهار كرد: ظلم در حق مردم از مواردی است كه انسان در همين دنيا آثار شومش را در قالب انواع بلاها و بيماریها و گرفتاریهای زندگی خواهد ديد و در واقع ظلم به ديگران و رعايت نكردن حقوق مردم، هم در اين دنيا ما را گرفتار بلا خواهد كرد و هم در آخرت به عذاب الهی دچار خواهد نمود.