نيل به مقام «افتقار إلیالله» يكی از افتخارات بندگی خداست
سومين نوع فقر و مسكنت، «افتقار الیالله» بوده و رسيدن به اين مقام، يكی از افتخارات بندگی بهشمار میرود؛ از اينرو انسان مسكين به درگاه خداوند متعال، محتاج غير او نبوده و هر اندازه كه از نظر معنوی به رشد رسيده باشد، همچنان خود را فقير درگاه الهی میداند.
گروه انديشه: سومين نوع فقر و مسكنت، «افتقار الیالله» بوده و رسيدن به اين مقام، يكی از افتخارات بندگی بهشمار میرود؛ از اينرو انسان مسكين به درگاه خداوند متعال، محتاج غير او نبوده و هر اندازه كه از نظر معنوی به رشد رسيده باشد، همچنان خود را فقير درگاه الهی میداند.
 |
محمد اجلی، پژوهشگر علوم قرآنی در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه زنجان، با اشاره به اينكه روز سيزدهم ماه مبارك رمضان بر طبق دعای اين روز، زمان مسكنت و افتقار به درگاه الهی است، گفت: با توجه به اينكه طی روزهای گذشته در وجود بنده خدا شوق عبادت پديد آمده است، در فراز نخست دعای روز سيزدهم با بيان اين جمله كه: «اللَّهُمَّ طَهِّرْنِی فِيهِ مِنَ الدَّنَسِ وَالْأَقْذَارِ»، از خداوند متعال درخواست میكند تا وجود او را از پليدیها و كثافات پاك كند.
وی افزود: برخی ناپاكیها در وجود انسان همچون كدورتهايی باقی مانده و در فراز نخست اين دعا، برطرف تقاضای برطرف شدن اين كدورتها از سوی بنده خدا مطرح میشود.
اين پژوهشگر علوم قرآنی با اشاره به فراز دوم دعای روز سيزدهم ماه مبارك رمضان كه در آن آمده است؛ «صَبِّرْنِی فِيهِ عَلَى كَائِنَاتِ الْأَقْدَارِ»، ابراز كرد: كائنات در اين جمله بهمعنای رخدادهای طبيعی و مقدراتی است كه خداوند متعال برای انسان درنظر گرفته است و از آنجايی كه صبر در مقابل اين مقدرات الهی بسيار ارزشمند است، نگرانی از بروز بیطاقتی در مقابل اين حوادث در وجود بنده پديد آمده و برای جلوگيری از كمرنگ شدن معنويت و در وجود خود، از خدا طلب صبر میكند.
اجلی اظهار كرد: بنده خدا آگاه است كه در مقابل حوادث طبيعی و مقدرات خداوند متعال ممكن است برخلاف مصلحت خود، تحمل را از دست بدهد؛ بنابراين با بيان جمله «وَفِّقْنِی فِيهِ لِلتُّقَى وَصُحْبَةِ الْأَبْرَار» در فراز سوم اين دعا از خداوند متعال مصاحبت با ابرار و تقی را درخواست میكند تا بتواند با بهرهمندی از اين دو فضيلت، به تكامل و كمال وجودی برسد.
وی ادامه داد: گاهی قرارگيری در معرض مقدرات الهی و همچنين ضعف و آلودگیهای نفسانی در انسان سبب میشود تا انسان تحمل خود را از دست بدهد، از اينرو در دعالی روز سيزدهم ماه مبارك رمضان از خداوند متعال، «تُّقَى» يا خودنگهداری را طلب میكند.
اين مدرس حوزه و دانشگاههای زنجان با اشاره به جمله «بِعَوْنِكَ يا قُرَّةَ عَينِ الْمَسَاكِين» در فراز پايانی دعای روز سيزدهم ماه رمضان، عنوان كرد: لغت «مسكين» از نظر معنايی با «فقير» تفاوت جدی دارد اما قفر و مسكنت بهصورت مترادف نيز بهكار میروند.
وی با تأكيد بر اينكه سه نوع فقر و مسكنت وجود دارد، تصريح كرد: فقر به ديگران، نخستين نوع فقر بوده و در اين نوع، انسان نسبت به ديگران در فقر بهسر برده و محتاج غير خداست و همچنين اين نوع فقر، ارتباطی با دارا يا ندار بودن فرد ندارد.
اين پژوهشگر علوم قرآنی با بيان اينكه انسان در نوع دوم فقر، از نظر امكانات دنيوی ندار است، خاطرنشان كرد: سومين نوع فقر و مسكنت، «افتقار الیالله» بوده و رسيدن به اين مقام، يكی از افتخارات بندگی بهشمار میرود؛ از اينرو انسان مسكين به درگاه خداوند متعال، محتاج غير او نبوده و هر اندازه كه از نظر معنوی به رشد رسيده باشد، همچنان خود را فقير درگاه الهی میداند.
اجلی تأكيد كرد: پيامبر اكرم(ص) در حديثی اشاره فرمودند كه: «يكادَ الفَقرُ أَن یَكُونَ كُفرًا» و بر اين مهم تأكيد كردهاند كه فقر، همرديف كفر است؛ در اين حديث نبوی(ص) فقر نوع اول مدنظر بوده و انسانی كه محتاج غيرخدا باشد، فقير و كافر برشمرده شده است.
وی افزود: همچنين در حديث ديگری از رسول اكرم(ص) آمده است: «الفقر فخری» و در آن فقر رسول خدا، افتخار ايشان برشمرده شده است كه با دقت در اين حديث، به اين باور میرسيم كه فقر مورد توجه پيامبر اكرم(ص) فقر نوع سوم و مسكين بودن به درگاه خداوند سبحان است.
اين مدرس حوزه و دانشگاههای زنجان در پايان، يادآور شد: كسب معرفت، تزكيه نفس، مصاحبت با ابرار و توفيق خودنگهداری، از جمله زمينههايی است كه سبب رسيدن انسان به مقام «افتقار الیالله» میشود.
