
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا)، در سرپژوهه این فصلنامه که توسط امید نیکداد نوشته شده است، به مباحتی همچون تعریف تربیت دینی و اصول و فضاهای مورد نیاز برای تربیت دینی کودک پرداخته شده است.
بررسی شیوههای کاربردیسازی امر به معروف و نهی از منکر در تعلیم و تربیت دانشآموزان
بنا بر این گزارش، «بررسی شیوههای کاربردیسازی امر به معروف و نهی از منکر در تعلیم و تربیت دانشآموزان» که توسط علینقی فقیهی و حسن نجفی نوشته شده است از جمله مقالات این شماره است. از نتایج این پژوهش میتوان به این مطلب اشاره کرد که نهادینه شدن و اشاعه امر به معروف و نهی از منکر در تعلیم و تربیت، مستلزم شناخت کامل مصادیق معروف و منکر، شرایط و مراتب آنها و از همه مهمتر گزینش روشهای مناسب با توجه به شرایط اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و روانی دانشآموزان است. همچنین برترین روش، تلفیق روشهای مستقیم و غیرمستقیم است که باید توسط دستاندرکاران نظام آموزشی، طی فرایند طراحی، تدوین و اجرای برنامههای درسی اتخاذ شده تا بروندادههای نظام تربیتی طبق ضوابط الهی تربیت شوند.
تربیت تحقیقی، روشی مؤثر در تبلیغ دینی
«تربیت تحقیقی، روشی مؤثر در تبلیغ دینی» دومین مقاله این شماره، نوشته شده توسط رحیم دهقان سیمکانی است. این مقاله بیان میدارد که به هنگامی که میخواهیم فردی را برای قبول حقیقت آماده سازیم، باید با کاوش در اعماق وجودیش، ریشههای آن را بیدار کنیم. برای این امر باید تربیت و شیوه تربیتی حاکم بر جامعهای که فرد در آن زندگی میکند را بازنگری کرده و با دوری گزیدن از تربیتهای تلقینی و تحمیلی، شیوهای در پیش گیریم که اعماق وجودی فرد را با حقیقت مرتبط سازد. شیوه پیشنهاد شده جهت تربیتِ مؤثر در این مقاله، شیوه تربیت تحقیقی است. این مقاله ضمن تبیین دو شیوه تربیت تلقینی و تحقیقی، بهترین شیوه تبلیغ دینی را تربیت تحقیقی دانسته و معتقد است که تربیتِ مورد لحاظ در حوزه تبلیغ، باید از سنخ تربیت فعال و نه منفعل باشد که از طریق تربیت تحقیقی محقق میشود.
مطالعه تأثیر سبک فرزندپروری والدین بر سبک جهتگیری مذهبی
مقاله دیگر این شماره با عنوان «مطالعه تأثیر سبک فرزندپروری والدین بر سبک جهتگیری مذهبی در دانشآموزان پایه سوم دوره متوسطه شهر شیراز» نوشته شده توسط مینا خلیلیفر، سلطانعلی کاظمی و حجتالله جاویدی است. بررسی این موضوع نشان داده است که سبک فرزندپروری منطقی، بر جهتگیری مذهبی همانندسازی شده، تأثیر مستقیم و بر جهتگیری مذهبی درونفکنی شده، تأثیر عکس داشته و همچنین سبک فرزندپروری آسانگیر بر جهتگیری مذهبی درونفکنی شده، تأثیر منفی دارد؛ اما بر جهتگیری مذهبی همانندسازی شده، تأثیر خاصی مشاهده نشده است. همچنین سبک فرزندپروری مستبدانه بر جهتگیری مذهبی درونفکنی شده، تأثیر مثبت داشته؛ اما بر جهتگیری مذهبی همانندسازی شده، تأثیر خاصی مشاهده نمیشود.
نقش آزمایشهای الهی در تربیت انسان
«نقش آزمایشهای الهی در تربیت انسان»، مقاله دیگر این فصلنامه است که توسط اکبر صالحی نوشته شده و به بررسی نقش آزمایشهای الهی در تربیت انسان پرداخته است. آزمایشهای الهی بر مبنای قرآن، اهدافی نظیرِ تمییز مؤمنان و تمحیص اعمال آنها، شناسایی مجاهدان و صابران، تعیین بهترین سرنوشت برای انسانها و تقویت صبر آنها را دارد. همچنین آزمایشهای الهی، ویژگیهایی نظیرِ تفاوت در سطح دشواری آزمایشها، فراگیر بودن آزمایشها در زندگی، برخورداری از مدت زمان معین و تناسب داشتن آزمایش با سطوح رشد اجتماعی و فردی انسانها و اجتماع دارد. بخش بعدی مقاله، کارکردها و آثار تربیتی آزمایشهای الهی را در مواردی همچون ایجاد آگاهی، ارتقاء انسان، استحقاق پاداش و کیفر و ایجاد انگیزه و اراده، بررسی و تحلیل میکند.
چالش تربیت اسلامی
در مقاله دیگر این فصلنامه که با عنوان «چالش تربیت اسلامی (در باب تقابل جدید، اما وثیق اسلام و مدرنیته)» نوشته شده توسط محمدحسین کیانی، نگارنده میکوشد تا ماهیت تئوریک مدرنیته را به مثابه چالش بنیادین تربیت اسلامی قلمداد کند. البته به عقیده وی در جهت تحقق تربیت اسلامی در جامعه ایرانی با آسیبهای دیگری نیز مواجه خواهیم شد اما مدرنیته به واسطه عمق و ژرفای متقابلی که با اساس مؤلفههای تربیت اسلامی دارد، در تضاد آشکار با تحقق تربیت اسلامی است. این نکته مهم را میتوان در پس تشریح اصول، مبانی و اهداف «تربیت اسلامی» و «مدرنیته» روشن ساخت؛ چرا که تربیت اسلامی مهمترین دغدغه ما است که بر مبنای ایده «تعالی و صیرورت» بنا شده است و مدرنیته که بیمحابا به فرهنگ اسلامی ـ ایرانی هجوم برده و مبتنی بر ایده «حلولی و اینجهانی» است.
بررسی راهکارهای کاربردیسازی سبک زندگی اسلامی در نهاد خانواده، برگرفته از احادیث
مقاله آخر اولین شماره «تربیت تبلیغی» نیز مقالهای با عنوان «بررسی راهکارهای کاربردیسازی سبک زندگی اسلامی در نهاد خانواده، برگرفته از احادیث» از حسن نجفی، اکبر راهنما و محسن فرمهینی فراهانی است. از راهکارهای کاربردیسازی مورد تأکید در این پژوهش، میتوان به تغییر عوامل آسیبزا، تمهید شرایط رشد شخصیت افراد، فراهمسازی تجربه عملی سبک زندگی اسلامی و عوامل محیطی ـ اجتماعی اشاره کرد. نتایج پژوهش بیانگر آن است که یکی از مهمترین محیطهایی که میتواند به صورت منظم «سبک زندگی اسلامی» را در درون افراد نهادینه کند و به جامعه رسوخ کند، خانواده است؛ خانوادهای که سرشار از جاذبه الهی، یعنی مودّت، محبّت، رحمت، شفقت و آرامش روانی است.
رابطه تربیت دینی کودک با سبک زندگی اسلامی
درگفتوگوی این شماره نیز که با موضوع «رابطه تربیت دینی کودک با سبک زندگی اسلامی» صورت گرفته، علینقی فقیهی به پاسخ به پرسش از امکان تعریف دقیق تربیت دینی، تعریف سبک زندگی، بهویژه سبک زندگی اسلامی و رابطه میان سبک زندگی و تربیت پرداخته است.
علاقهمندان میتوانند جهت دریافت اولین شماره از فصلنامه «پژوهشنامه تربیت تبلیغی» که به صاحبامتیازی پژوهشکده باقرالعلوم(ع) مدیرمسئولی حسین قشقایی و سردبیری امید نیکداد منتشر شده است، با شماره تلفن 02537740355 داخلی 135 یا نشانی الکترونیکی tarbiyate.tablighi@gmail.com تماس بگیرند.