نبود مدیریت دلسوزانه و مادرانه؛ مشکل اساسی نهادهای فرهنگی کشور

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، محمد هادی همایون، عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع)، در اختتامیه علمی ـ پژوهشی مدیریت اسلامی در فرهنگ رضوی از سری برنامه‌‌های دوازدهمین جشنواره بین‌المللی امام رضا(ع) که پنجشنبه، 13 شهریورماه در دانشکده علوم پایه دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، با بیان اینکه هر کس در عرصه فرهنگ کار می‌کند باید بداند که چگونه باید دست این انسان را گرفته و او را از اسفل السافلین به درجات بالا برساند، اظهار کرد: بعد از این مرحله است که می‌تواند بگوید، مدیریت فرهنگی باید چگونه انجام شود.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه یکی از استعاره‌هایی که برای مدیر اسلامی بیان شد، عنوان پدری بود، یعنی باید برای جامعه پدری کند، ابراز کرد: از طرفی ما در برنامه‌های فرهنگی چیزی به نام سازمان درست کردیم که اگر این سازمان با بنیان خانواده مشابه‌سازی شود، متوجه می‌شویم مادر ندارد.

وی بر وجود مدیریت مادرانه در نهادها و سازمان‌ها تأکید و اظهار کرد: خانواده از آن جهت که مادر دارد درست می‌چرخد، لذا نبود یک مدیریت مادرانه در سازمان‌ها و نهادهای فرهنگی یک ضرورت به شمار می‌رود.

وی با اشاره به مدیریت فرهنگی ابراز کرد: روزگاری در دل سرزمین‌های اروپایی از حدود 1453 میلادی و فتح قسطنطنیه به این طرف جریاناتی رخ داد که آرام آرام شکل مشخصی به خود گرفت و افرادی با مراقبت از این جریانات متوجه شدند این وضعیت با قبل متفاوت است، این اتفاقات در نقاط مختلف دنیا را جمع کردند و بر روی این جریانات نام تمدن گذاشتند، در واقع گفتند این اتفاقاتی که رخ می‌دهد تمدن است و تمدن جدیدی در حال شکل‌گیری است و برای آن ادبیاتی تعریف کردند، البته عده‌ دیگری هم گفتند این تغییرات و اتفاقات فرهنگ نام دارد.

وی اضافه کرد: هنوز هم در میان اهل فرهنگ و تمدن در مورد تفاوت و چیستی این دو تعریف اختلاف نظر وجود دارد و ما هم که تعریفی از این دو مقوله ارائه می‌دهیم در این جریان نقش ایفا می‌کنیم، به طور کلی می‌توان گفت برای آن تعریف مشخصی ارائه نشده است.

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع)، اظهار کرد: ما هم بر روی تاریخ اسلامی خودمان مطالعه کردیم و فهمیدیم یک سری تحولات مشابه آنچه که غربی‌ها در سرزمین‌های اروپایی تعریف می‌کنند و اسمش را تمدن می‌گذارند، داریم و ما هم به این تغییرات گفتیم تمدن اسلامی.

وی ادامه داد: بعد متاسفانه وقتی می‌خواستیم برای آن ریشه‌های قرآنی پیدا کنیم گفتیم، تمدن از ریشه مدینه می‌آید و مدینه هم یعنی شهر و شهرنشینی، پس هر جا در قرآن مدینه به کار رفته است یعنی تمدن و هر جا که به عنوان قریحه آمده چون به معنای روستا است یعنی غیر تمدن.

همایون با بیان اینکه ما اسیر تحولاتی شده‌ایم که هیچ بنایی ندارد، افزود: بعد از مدتی اروپا کم کم متوجه شد خودش دارای ویژگی‌هایی است که دیگران ندارند از همین رو به کشورهای مختلف وارد شد که همان آغاز جریان استعمار است، اگر چه خودشان آن را کنجکاوی و بررسی فرهنگ‌های دیگر می‌دانند.

وی ابراز کرد: آنها با این حضور در کشورهای مختلف موارد اختلافی میان خود و دیگر کشورها را از جهت فرهنگی یعنی آداب و رسوم و تفاوت‌های ظاهری به دست آوردند و مجموعه‌ای را به نام فرهنگ درست کردند و چنین گفتند که آنچه ما می‌گوییم و داریم، فرهنگ برتر است و بقیه فرهنگ‌ها و داشته‌ها در حاشیه قرار می‌گیرد.

همایون یادآور شد: از یک مرحله‌ای ماجرای فرهنگ را با یک نظام استقرایی پایین تعریف کردند و گفتند که این موارد فرهنگ است، البته ادامه جریان خطرناک‌تر بود چون از انسان گذشتند و به حیوان رسیدند و به وجه ممیزه میان انسان و حیوان فرهنگ گفتند، یعنی انسان، حیوانی فرهنگی است و وجود ما در حیوانیت اسیر است.

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق(ع)، اظهار کرد: در نگاه اسلامی این گونه نیست، اگر از سطح بالا شروع کنیم انسان خلیفه‌الله است و به پیغمبر(ص) و امام(ع) که راهنمای این امت هستند، می‌رسیم، لذا حیوان بعد از ما قرار می‌گیرد و تعریف فرهنگ چیز دیگری می‌شود.

وی با بیان اینکه آن روزی که ماجرای فرهنگ راه افتاد همه این نوع جریان‌ها خودش فرهنگ بود، اضافه کرد: در ادامه حوزه‌هایی مانند اقتصاد و سیاست خود را از کلیت فرهنگ خارج کردند و بخش مستقلی شدند و مردانه از فرهنگ جدا شدند.

همایون در مورد مدیریت اقتصادی با بیان اینکه در واقع مدیریت اقتصادی جامعه را باید به این سمت تنظیم کنیم که آنجا که حق حاکم است مال دیگری در مال تو قرار دارد، اظهار کرد: ویژگی مومنان این است که به راحتی از مال خود برداشته و نیاز یکدیگر را رفع می‌کنند.