تحلیل روانشناختی تحولات صدر اسلام توسط آیتالله مصباح یزدی
گروه حوزههای علمیه: نخستین جلسه از سلسله جلسات سخنرانی آیتالله محمدتقی مصباح یزدی که با موضوع تحلیل روانشناختی از تحولات صدر اسلام در طول ماه مبارک رمضان در دفتر مقام معظم رهبری در قم برگزار میشود، روز گذشته با محوریت بالاترین لذات مومن برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) آیتالله مصباح یزدی، شب گذشته 21 خردادماه در اولین جلسه از مباحث تحلیل روانشناختی از تحولات صدر اسلام در دفتر مقام معظم رهبری گفت: انسان به حسب فطرت خدادادی طالب لذت و خوشی است و از درد و رنج فرار میکند و انگیزه او برای حرکت رسیدن به یک لذت تمام و کمترین رنج است البته تدریجا میفهمد که همه لذات یا قابل دسترسی و یا قابل جمع نیست و اگر بخواهد به برخی برسد باید سختیهایی را تحمل کند.
وی افزود: به تدریج انسان رشد میکند و میفهمد چیزی به نام روح دارد که مایه حیات اوست و مسایلی که مربوط به بدن نیست لذات مربوط به روح است و زمینه رشد عقلانی او میشود و انسان میفهمد لذات معرفتی و روحی دارد که او را از حیوان متمایز میکند.
آیتالله مصباح یزدی بیان کرد: اگر انسان برای لذات روحی و جسمی خود تحلیل درستی نداشته باشد نمیتواند ریشه درستی برای خلقیات و ملکات نفسانی پیدا کند.
این استاد حوزه با اشاره به لزوم اعتقاد به اصول دین عنوان کرد: در مدرسه و مکتبخانه قدیم، اصول دین را یاد بچه ها می دهند ولی ریشه ترقی و تکامل بدون شناخت نمی شود و انسان باید واقعیاتی که صددرصد در زندگی او موثر است بشناسد مثلا اعتقاد به خدا، قیامت و نبوت و ... داشته باشد زمین تا آسمان زندگی، اهداف و ارزشهای انسان فرق می کند.
رئیس موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) اظهار کرد: آنچه محرک ما در رفتارهای اختیاری است امید به نفع و ترس از ضرری است و هیچ کاری نیست که یکی از این دو عامل نباشد ولی نوع نفع و ترس و لذت و رنج متفاوت است.
قرب الهی؛ بالاترین لذت مومن
آیتالله مصباح یزدی بیان کرد: بالاترین لذات را بندگان مومن خدا در قرب به او دارند که ما از آنها سر در نمیآوریم. یا گاهی انسان از ملاقات و انس با کسی لذتی می برد بدون اینکه چیزی به او بدهند و یا بگیرند و ارزش این لذت می تواند از همه لذات بیشتر باشد یا بچه از در کنار مادر بودن بیشترین لذت را می برد یعنی لذت فقط منحصر در خوراک و پوشش نیست لذاتی است که «فی مقعد صدق» و «رضوان من الله اکبر»، انسان میتواند باورش شود که لذایذی فوق این لذات وجود دارد.
استاد برجسته حوزه بیان کرد: فرموده «رضوان من الله اکبر»، که اکبر به صورت مطلق است و نسبی نیست مانند خود تعبیر الله اکبر که ما قدرت فهم آن را نداریم. پس ما اگر بخواهیم در دایره محیط زندگی خودمان با کسانی که ارتباط داریم چگونه می توانیم بر هوسهای نفس غلبه کنیم که راهش باور به خدا و قیامت است و صرف یک باور هم نباشد که در گوشه ذهن باشد بلکه باوری که در زندگی ما ساری و جاری باشد و یاد خدا در قیام و قعود و حتی در رختخواب هم باید وجود داشته باشد زیرا انسان اگر خدا را فراموش کرد مصالح خودش را هم فراموش میکند.
وی ادامه داد: در داستانهای انبیاء بر ترک هوای نفس تاکید زیادی دارد زیرا نتیجه آن را گمراهی از راه خدا شمرده است. ممکن است کسی بپرسد دنبال هوای نفس رفتن چه مشکلی دارد که قرآن فرموده است که سرانجام آن«عذاب شدید» است زیرا لذت موقت نیست و بعد از آن عذاب دائمی شدید خواهد بود و آنچه باعث رفتن دنبال هوای نفس است فراموش کردن روز حساب است فراموش میکند روزی هست که باید برای اعمالش حساب و کتاب پس بدهد.
وی افزود: به تدریج انسان رشد میکند و میفهمد چیزی به نام روح دارد که مایه حیات اوست و مسایلی که مربوط به بدن نیست لذات مربوط به روح است و زمینه رشد عقلانی او میشود و انسان میفهمد لذات معرفتی و روحی دارد که او را از حیوان متمایز میکند.
آیتالله مصباح یزدی بیان کرد: اگر انسان برای لذات روحی و جسمی خود تحلیل درستی نداشته باشد نمیتواند ریشه درستی برای خلقیات و ملکات نفسانی پیدا کند.
این استاد حوزه با اشاره به لزوم اعتقاد به اصول دین عنوان کرد: در مدرسه و مکتبخانه قدیم، اصول دین را یاد بچه ها می دهند ولی ریشه ترقی و تکامل بدون شناخت نمی شود و انسان باید واقعیاتی که صددرصد در زندگی او موثر است بشناسد مثلا اعتقاد به خدا، قیامت و نبوت و ... داشته باشد زمین تا آسمان زندگی، اهداف و ارزشهای انسان فرق می کند.
رئیس موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) اظهار کرد: آنچه محرک ما در رفتارهای اختیاری است امید به نفع و ترس از ضرری است و هیچ کاری نیست که یکی از این دو عامل نباشد ولی نوع نفع و ترس و لذت و رنج متفاوت است.
قرب الهی؛ بالاترین لذت مومن
آیتالله مصباح یزدی بیان کرد: بالاترین لذات را بندگان مومن خدا در قرب به او دارند که ما از آنها سر در نمیآوریم. یا گاهی انسان از ملاقات و انس با کسی لذتی می برد بدون اینکه چیزی به او بدهند و یا بگیرند و ارزش این لذت می تواند از همه لذات بیشتر باشد یا بچه از در کنار مادر بودن بیشترین لذت را می برد یعنی لذت فقط منحصر در خوراک و پوشش نیست لذاتی است که «فی مقعد صدق» و «رضوان من الله اکبر»، انسان میتواند باورش شود که لذایذی فوق این لذات وجود دارد.
استاد برجسته حوزه بیان کرد: فرموده «رضوان من الله اکبر»، که اکبر به صورت مطلق است و نسبی نیست مانند خود تعبیر الله اکبر که ما قدرت فهم آن را نداریم. پس ما اگر بخواهیم در دایره محیط زندگی خودمان با کسانی که ارتباط داریم چگونه می توانیم بر هوسهای نفس غلبه کنیم که راهش باور به خدا و قیامت است و صرف یک باور هم نباشد که در گوشه ذهن باشد بلکه باوری که در زندگی ما ساری و جاری باشد و یاد خدا در قیام و قعود و حتی در رختخواب هم باید وجود داشته باشد زیرا انسان اگر خدا را فراموش کرد مصالح خودش را هم فراموش میکند.
وی ادامه داد: در داستانهای انبیاء بر ترک هوای نفس تاکید زیادی دارد زیرا نتیجه آن را گمراهی از راه خدا شمرده است. ممکن است کسی بپرسد دنبال هوای نفس رفتن چه مشکلی دارد که قرآن فرموده است که سرانجام آن«عذاب شدید» است زیرا لذت موقت نیست و بعد از آن عذاب دائمی شدید خواهد بود و آنچه باعث رفتن دنبال هوای نفس است فراموش کردن روز حساب است فراموش میکند روزی هست که باید برای اعمالش حساب و کتاب پس بدهد.
