آیتالله اعرافی:
حوزه پناهگاه مشکلات مردم باشد/ سرآمدی در علم و اخلاق؛ شرط مدیریت در حوزه
گروه حوزههای علمیه: مدیر حوزههای علمیه گفت: حوزه آنگاه حوزه است که خود را در خدمت جامعه و انقلاب و مردم بداند و حوزه در هر جا باید ملجایی باشد که دیگران به آن پناه ببرند و قشر جوان جامعه به آن استناد کند؛ حوزه باید مشکلات را بفهمد و با منطق درست در صدد حل آن باشد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) آیتالله علیرضا اعرافی، امروز 28 تیرماه در جمع مدیران استانی حوزههای علمیه سراسر کشور گفت: حوزه و روحانیت باید سرآمد اخلاق و ادب و ارزشهای اخلاقی باشد و راه آن این است که به آنچه میگوییم و میدانیم عمل کنیم.
وی افزود: مدیر حوزه باید اسوه و سرآمد باشد و چه عنوان مدیریت روی او باشد و یا نباشد سرآمد اخلاق و ادب باشد. مدیر واقعی حوزه کسی است که با آمدن و رفتن عنوان، شخصیت اجتماعی و اخلاقی او تغییری نمییابد.
مدیر حوزه علمیه بیان کرد: عمل به علم و اخلاص شرط این مسئله است که شهید اول در منیة المرید بر آن تاکید کرده است زیرا شرط مدیریت در حوزه، الگو بودن و سرآمدی در علم و اخلاق است.
وی افزود: مدیریت در حوزه باید همراه با تحقیق و تدریس و نوشتن مقاله و ... باشد، و حتما یک مدیر حوزه باید دست به قلم، اهل تحقیق و حداقل یک تدریس در روز داشته باشد البته نباید طوری باشد که به مدیریت فرد لطمه بزند.
اعرافی اظهار کرد: به بحث مشاوره در حوزه پرداخته شده و امروز مشاوره به مجموعهای از دانشها تبدیل شده است از این رو یک مدیر حوزه باید شان مشاورهای داشته باشد البته نه مشاوره به معنایی که گفته شد بلکه باید بهترین مشاور طلبه، خود مدیر باشد.
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی تصریح کرد: آگاهی به رموز و اسرار طلبگی و تاریخ روحانیت و حوزهها از دیگر لوازم برای یک مدیر در حوزه است؛ من 20 سال قبل در یکی از دانشگاههای سوئیس سخنرانی داشتم و از ما خواستند که راهی برای معرفی بیشتر حوزه به آنان معرفی کنیم البته ممکن است اغراض دوستان و دشمنان از شناخت حوزه متفاوت باشد ولی به هر حال دنیا آماده شناخت حوزه است بنابراین ما باید این بعد جهانی را معرفی کنیم.
حوزویان باید با تاریخ حوزه آشنا باشند
وی تاکید کرد: طلبه و مدیر اگر بخواهد هویت حوزوی خود را لمس و به آن افتخار کند باید تاریخ نورانی و بالنده حوزه را بشناسد از این رو اشنایی به تاریخ و تطور حوزه از امور لازم برای یک مدیر در حوزه است.
اعرافی عنوان کرد: رویکرد مدیر در حوزه باید رویکرد جامع و فراگیر در تربیت شخصیت طلبه باشد؛ باید از تربیت تک بعدی طلبه به شدت پرهیز کنیم که شرط آن جامعیت خود استاد و مدیر است تا بتواند توازن در تربیت را رعایت کند. اینکه استاد و مدیر بعد علمی را مورد توجه قرار دهد ولی بعد اخلاقی را فراموش کند و یا برعکس نمیتواند مفید باشد.
لزوم تربیت متوازن علمی اخلاقی طلاب
استاد حوزه علمیه اظهار کرد: دنیای امروز در عرصه تعلیم و تربیت کار زیادی کرده و نکته کلیدی که باید در این مسئله مورد توجه باشد رشد و تربیت متوازن و جامع است که این تربیت متوازن در دست مدیر است.
وی با بیان اینکه مدیر باید هر روز تولید فکر داشته باشد تصریح کرد: ایجاد ارتباطات عاطفی و روحی با طلبه و استاد از لوازم اصلی کار مدیر در حوزه است زیرا این نوع تعامل هنری است که مدیر بدون آن نمیتواند موفق باشد و باید رمز و هنر این تعامل و نفوذ در دلها را بداند و کسب کند از این رو مطالعات تربیتی و مدیریتی برای مدیران حوزه ضروری است و یک مدیر باید با آن انس داشته باشد.
مدیران نگاه کلان داشته باشند
وی با بیان اینکه توجه به معیشت طلبه با رعایت ارزشهای حوزه و سنتهای حوزوی که مهمترین آن قناعت و مناعت و عزت نفس است از لوازم اصلی دیگر برای مدیر حوزه است گفت: داشتن نگاه کلان و راهبردی به حوزه بسیار مهم است ولی ما در این زمینه کاستیهایی داریم، یعنی از خرده ریزها بیرون برویم و از منظر کلان به مجموعه حوزه و جایگاه آن در کشور، منطقه و دنیا بیندیشد زیرا این نگاه کلان در پذیرش، تربیت طلبه و آموزش و ... موثر است.
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی بیان کرد: مشارکت دادن استاد و طلبه در پیشبرد مسایل مدارس یکی دیگر از نکات کلیدی برای مدیر است و باید ساز و کار این امر در مدارس فراهم شود که ما در المصطفی انجمنهای علمی و فرهنگی را با این هدف ایجاد کردیم زیرا حضور طلبه در مسایل باعث ایجاد انگیزه و احساس شخصیت دادن به طلبه میشود.
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی تصریح کرد: هر قدر مشارکت سنجیده طلبه و استاد بالاتر برود کاروان حوزه سریعتر به مقصد میرسد، مسئله دیگر ایجاد شوراهای تهذیبی و علمی است که باید به صورت هفتگی و یا دو مرتبه در ماه برگزار شود البته تاکید ما بر این است که این شوراها نباید جنبه شکلی و ظاهری پیدا کند بلکه محتوا بسیار مهم است.
وی افزود: موضوع دیگر تاکید بر رشد اجتماعی، سیاسی و رشد انقلابی در طلاب است زیرا طلبه در تراز انقلاب کسی است که جریانات سیاسی و اجتماعی را خوب بشناسد و هوشمندانه بتواند در انقلاب نقش ایفا کند البته بخشی از انقلابی بودن حضور در شعائر و مناسک انقلابی است اما بخش مهمتر تامین نیاز تئوریک و علمی انقلاب در زمینههای مختلف مورد نیاز است.
اعرافی اظهار کرد: مدیران مخصوصا در شهرستانها نباید منتظر دستورالعمل از مدیریت مرکزی قم باشند البته ما خود را خادم میدانیم ولی نباید ابتکار در مدیریتها نباشد.
سنتهای حوزه احیاء شود
وی با تاکید بر احیای اخلاقی و ارزشهای سنتی حوزه در کنار ایجاد تحول در حوزه عنوان کرد: حوزه های ما سنت های مهمی در تحقیق و پژوهش و تهذیب و اخلاق و تربیت، در مدیریت، معیشت و اقتصاد و ... داشته است و این ارزشها تابع زمان نیست که باید این سنت ها تقویت شود.
اعرافی گفت: فضایی برای گردش افکار و مشورت با طلاب ایجاد شود همچنین تقاضا دارم که در هیچ کاری به خاطر تغییر و تحول، سستی ایجاد نشود.
حوزه پناهگاه مردم باشد
مدیر حوزه تاکید کرد: سخن آخر این است که حوزه آنگاه حوزه است که خود را در خدمت جامعه و انقلاب و مردم بداند و حوزه در هر جا باید ملجایی باشد که دیگران به آن پناه ببرند و قشر جوان جامعه به آن استناد کند؛ حوزه باید مشکلات را بفهمد و با منطق درست در صدد حل آن باشد.
مدیر حوزههای علمیه گفت: ما یک مرکز بریده از جامعه و سکولار نیستیم و علمای گذشته ما همه وصل به جامعه بودند و هر جا ستمی بود انقلابی بر پا میکردند و از مردم حمایت داشتند و حوزه باید در این تراز حضور داشته باشد.