اوج رونق تذهیبهای قرآنی در دوره صفوی/ ایران یکی از مراکز گسترش این هنر
گروه فرهنگی: هنرمند تذهیب و خوشنویسی با اشاره به اینکه ورود اسلام در هنر کتابآرایی نقش زیادی داشته است، افزود: به دلیل آن که قرآن کتاب مقدس مسلمانان است به همین خاطر از تزئینات اشکال انسان و حیوان اطراف قرآن استفاده نمیکردند و این باعث شد که از هنر تذهیب در اطراف قرآن استفاده کنند.
رویا شهرکی، هنرمند تذهیب و خوشنویسی در گفتو گو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، افزود: کتابآرایی به زمان ساسانی بر میگردد از نقاشی چیره دست که در آن زمان مرسوم بوده است ولی در زمان پادشاهان، اربابان کلیه این آثار را محو کردهاند.
هنر کتابآرایی با نفوذ اسلام رونق پیدا کرده است
وی با اشاره به اینکه هنر کتابآرایی با نفوذ اسلام رونق پیدا کرده است، عنوان کرد: به خصوص در دوره سلجوقی که تذهیب با نقش هندسی و تحریری رواج پیدا کرده است.
شهرکی ادامه داد: هنر تذهیب از اشکال هندسی تشکیل شده و همانطور که از اسمش هم معلوم است از طلا کاری گرفته شده است و مجموعهای از نقشهای بدیع و زیبا است که اشکال هندسی مثل مربع، مستطیل، در آن کاربرد دارد.
رنگ لاجوری و طلایی مهمترین رنگ در تذهیبهای قرآنی
این هنرمند تذهیبکار بیان کرد: رنگ لاجوردی که در کنار طلا استفاده میشود جزو خاصههای این هنر است که معمولا در تزئینات قرآن از آن استفاده میشود.
اوج رونق تذهیبهای قرآنی در دوره صفوی
وی در پاسخ به این سوال که تأثیر ورود اسلام در هنر کتابآرایی چه نقشی داشته است، عنوان کرد: نقش به سزایی داشته است به دلیل آن که آن زمان قرآن کتاب مقدس مسلمانان بوده به همین خاطر از تزئینات اشکال انسان و حیوان اطراف قرآن استفاده نمیکردند و این باعث شد که از هنر تذهیب در اطراف قرآن استفاده کنند این رونق بسیاری به قرآن به خصوص زمان تیموی داد و این هنر در دوره صفوی به اوج خود رسید.
ایران یکی از مراکز گسترش هنر تذهیب
شهرکی یکی از مراکز گسترش هنر تذهیب را ایران دانست و بیان کرد: تذهیب گذشته تنها مختص کتابها بوده است اما اکنون گستردگی آن زیاد شده، اگر به هنر پوستر و تبلیغات نگاهی بیاندازید در اطراف آن از نقوش تذهیب مثل گل و مرغ و... استفاده شده است شاید فردی که از این طرح و نقوش استفاده کرده نداند این هنر تذهیب است گسترش این هنر نسبت به گذشته به وضوح دیده میشود دلیل آن هم خارج شدن هنر تذهیب از کتاب است.
این هنرمند تذهیب تصریح کرد: در هنر تذهیب سنتی از رنگ خاصی مثل لاجورد و فیروزه استفاده میشد. اکنون از همه رنگی در طرحهای تذهیب به خصوص خط و خوشنویسی استفاده میشود.
هنر خوشنویسی و تذهیب هنرهای خاموشی است
وی عنوان کرد: هنر خوشنویسی و تذهیب هنرهای خاموشی است و مظلوم واقع شدهاند. در سطح جامعه اگر از عوام بپرسید از طرح تذهیب در اطراف پوستر استفاده میکنند اما نمیدانند چیست و این به دلیل گسترده نبودن این هنر در جامعه است و بر میگردد به رادیو و تلویزیون که باید در امر گسترش هنر اصیل ایرانی تلاش کنند.
شهرکی بزرگترین مشکل هنرمندان تذهیب را اقتصادی دانست و افزود: من به صورت مستقل کار میکنم و هیچ حمایتی از ارشاد و جای دیگر به من نشده است. هنر خوشنویسی و تذهیب علیرغم اینکه هنر سنتی کشور به شمار میرود و مربوط به فرهنگ ما است به آن توجه نمیشود این هنرها مظلوم هستند.
نبود مردم در برگزاری جشنوارههای هنری تذهیب و خوشنویسی
این هنرمند تذهیب با اشاره به اینکه جشنوارههایی که در این زمینه برگزار میشود به صورت عمومی نیست و تنها هنرمندان به آن جشنواره میروند، اظهار کرد: عوام باید به جشنوارههای تذهیب و خوشنویسی کشیده شوند چراکه این هنر سنتی، بومی و اصیل کشور محسوب میشود.
شهرکی ادامه داد: جشنوارهها اگر هدفمند برگزار شود خیلی میتوانند به رشد هنرمندان کمک کنند و اگر هر ساله دید نسبت به سال قبل عوض شود و جشنواره تکراری نباشد به رشد هنر خوشنویسی و تذهیب بلکه به هنرهای دیگر هم کمک میکند.
وی بیان کرد: هنر تذهیب از طبیعت گرفته شده است به خصوص برگ، گل و حرکات اسلیمی و خطوط منحنی که هنرمندان از طبیعت دیدهاند و به تدریج تغییرش دادهاند.
