فضای مجازی؛ انزوای اجتماعی یا استفاده سودمند
گروه اجتماعی: کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه رضوی گفت: فضای مجازی همچون تیغ دو لبه است که اگر ناصحیح و بدون جهتدهی استفاده شود، زمینه انزوای اجتماعی فرد را فراهم میکند.
حجت رضازاده،کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، با بیان اینکه در خصوص فضای مجازی نظریات زیادی وجود دارد، اما آنچه اکثر کارشناسان حوزه فضای مجازی اتفاق نظر دارند، این است که اصل فضای مجازی مشکلی ندارد بلکه مشکل عمده در نحوه استفاده از این فضا است، ابراز کرد: فضای مجازی مصداق چاقوی دو لبه است که هم میتواند مفید و سودمند باشد و هم معایبی داشته باشد.
رضازاده بیان کرد: با توجه به زندگی در عصر مدرن که دامنه ارتباطات وسیع و گسترده است، به ناچار باید در این فضا ورود کنیم، اما برای استفاده بهینه از این فضا، باید از این ابزار به صورت کنترل شده و با برنامهریزی استفاده کرد.
انزوای اجتماعی در جامعه مدرن
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در خصوص آسیب اجتماعی وارده بر افراد در استفاده ناصحیح از فضای مجازی، عنوان کرد: فردی که از فضای مجازی به صورت نادرست استفاده کند، کمکم از واقعیتهای بیرونی دور شده و با استفاده از شبکههای اجتماعی انزواطلبی را در پیش میگیرد که در واقع یکی از عوامل کمرنگ شدن صله ارحام، همین استفاده ناصحیح از فضای مجازی است.
وی، آسیب روانی را از دیگر آسیبهای این فضا برشمرد و گفت: آماری که متأسفانه در بین جوانان در خصوص اعتیاد به فضای مجازی وجود دارد، از معضلات اصلی خانوادهها محسوب میشود که این آسیبها فقط تحت درمانهای درازمدت مشاورهای قابل حل است.
رضازاده، عوامل جسمانی از جمله نحوه نشستن نادرست و ضعف بینایی را از جمله مضرات دیگر استفاده بیرویه از فضای مجازی عنوان کرد.
سواد رسانهای والدین و مشاوره صحیح فرزندان
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در خصوص راهکارهای نظارت خانواده بر فرزندان در استفاده صحیح از فضای مجازی دو اصل را بیان و اظهار کرد: سبک فرزندپروری مقتدرانه و آگاهی والدین از فضای مجازی دو اصلی است که داروی تمام آسیبهای فضای مجازی است.
وی گفت: در سبک فرزندپروری به شیوه مستبدانه، به دلیل ایجاد ترس در فرزند، باعث پنهان کاری او میشود ولی در سبک فرزندپروری مهربانانه، فرزند از والدین نمیترسد ولی به شیوه ناصحیح نیز از فضای مجازی استفاده نمیکند.
رضازاده افزود: در سبک فرزندپروری به شیوه مقتدرانه فرزند از پدر و مادر حساب میبرد و اگر والدین از سواد رسانهای برخوردار نباشند، بدون شک نمیتوانند راهنمای خوبی برای فرزند خود در استفاده صحیح از این فضا باشند و قائدتاً در صورتی شیوه فرزندپروری مقتدرانه پاسخگو است که والدین از سواد رسانهای برخوردار باشند تا بهترین راهنماییها را به فرزندان خود در این زمینه بدهند.
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی، استفاده هدفمند از فضای مجازی و برنامهریزی در خصوص استفاده صحیح را از راهکارهای مقابله با آسیبهای فضای مجازی برشمرد و بیان کرد: اگر افراد برای اهداف از پیش تعیین شده و با برنامهریزی در ساعات معین از فضای مجازی استفاده کنند، مسلما از مضرات آن ایمن خواهند بود.
ضرورت وجود سیاست یکپارچه بین دستگاهها
رضازاده در خصوص نقش دولت و سایر دستگاههای تأثیرگذار، اظهار کرد: وظیفه اصلی دولت و دستگاههای تأثیرگذار مانند رسانهها و حوزههای علمیه و ... فرهنگسازی و ایجاد بستری مناسب در راستای استفاده صحیح جوانان و نوجوانان از فضای مجازی است.
وی اضافه کرد: متأسفانه عدم وجود سیاست یکپارچه بین دستگاهها، باعث تشویش افراد در استفاده از فضای مجازی شده است.
این کارشناس ارشد فضای مجازی با اشاره به تأکیدات رهبری در خصوص ایجاد شبکههای متناسب با فرهنگ اسلامی اظهار کرد: خوشبختانه در این راستا نیز اقداماتی صورت گرفته است، اما هنوز کافی نیست و لازمه این کار نیز حمایت از سوی دولت و سایر دستگاهها است تا این امر به حد اعلای خود برسد.
وی گفت: اگر افراد از چرایی یک امر آگاهی پیدا کنند، آنگاه در مقابل چگونگی آن خواهند ایستاد، بر همین اساس اگر چرایی ورود به فضای مجازی را بدانیم، چگونگی استفاده صحیح آن را نیز در مییابیم.
رضازاده بیان کرد: با توجه به زندگی در عصر مدرن که دامنه ارتباطات وسیع و گسترده است، به ناچار باید در این فضا ورود کنیم، اما برای استفاده بهینه از این فضا، باید از این ابزار به صورت کنترل شده و با برنامهریزی استفاده کرد.
انزوای اجتماعی در جامعه مدرن
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در خصوص آسیب اجتماعی وارده بر افراد در استفاده ناصحیح از فضای مجازی، عنوان کرد: فردی که از فضای مجازی به صورت نادرست استفاده کند، کمکم از واقعیتهای بیرونی دور شده و با استفاده از شبکههای اجتماعی انزواطلبی را در پیش میگیرد که در واقع یکی از عوامل کمرنگ شدن صله ارحام، همین استفاده ناصحیح از فضای مجازی است.
وی، آسیب روانی را از دیگر آسیبهای این فضا برشمرد و گفت: آماری که متأسفانه در بین جوانان در خصوص اعتیاد به فضای مجازی وجود دارد، از معضلات اصلی خانوادهها محسوب میشود که این آسیبها فقط تحت درمانهای درازمدت مشاورهای قابل حل است.
رضازاده، عوامل جسمانی از جمله نحوه نشستن نادرست و ضعف بینایی را از جمله مضرات دیگر استفاده بیرویه از فضای مجازی عنوان کرد.
سواد رسانهای والدین و مشاوره صحیح فرزندان
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی در خصوص راهکارهای نظارت خانواده بر فرزندان در استفاده صحیح از فضای مجازی دو اصل را بیان و اظهار کرد: سبک فرزندپروری مقتدرانه و آگاهی والدین از فضای مجازی دو اصلی است که داروی تمام آسیبهای فضای مجازی است.
وی گفت: در سبک فرزندپروری به شیوه مستبدانه، به دلیل ایجاد ترس در فرزند، باعث پنهان کاری او میشود ولی در سبک فرزندپروری مهربانانه، فرزند از والدین نمیترسد ولی به شیوه ناصحیح نیز از فضای مجازی استفاده نمیکند.
رضازاده افزود: در سبک فرزندپروری به شیوه مقتدرانه فرزند از پدر و مادر حساب میبرد و اگر والدین از سواد رسانهای برخوردار نباشند، بدون شک نمیتوانند راهنمای خوبی برای فرزند خود در استفاده صحیح از این فضا باشند و قائدتاً در صورتی شیوه فرزندپروری مقتدرانه پاسخگو است که والدین از سواد رسانهای برخوردار باشند تا بهترین راهنماییها را به فرزندان خود در این زمینه بدهند.
کارشناس پژوهشکده مطالعات علوم اسلامی دانشگاه علوم اسلامی رضوی، استفاده هدفمند از فضای مجازی و برنامهریزی در خصوص استفاده صحیح را از راهکارهای مقابله با آسیبهای فضای مجازی برشمرد و بیان کرد: اگر افراد برای اهداف از پیش تعیین شده و با برنامهریزی در ساعات معین از فضای مجازی استفاده کنند، مسلما از مضرات آن ایمن خواهند بود.
ضرورت وجود سیاست یکپارچه بین دستگاهها
رضازاده در خصوص نقش دولت و سایر دستگاههای تأثیرگذار، اظهار کرد: وظیفه اصلی دولت و دستگاههای تأثیرگذار مانند رسانهها و حوزههای علمیه و ... فرهنگسازی و ایجاد بستری مناسب در راستای استفاده صحیح جوانان و نوجوانان از فضای مجازی است.
وی اضافه کرد: متأسفانه عدم وجود سیاست یکپارچه بین دستگاهها، باعث تشویش افراد در استفاده از فضای مجازی شده است.
این کارشناس ارشد فضای مجازی با اشاره به تأکیدات رهبری در خصوص ایجاد شبکههای متناسب با فرهنگ اسلامی اظهار کرد: خوشبختانه در این راستا نیز اقداماتی صورت گرفته است، اما هنوز کافی نیست و لازمه این کار نیز حمایت از سوی دولت و سایر دستگاهها است تا این امر به حد اعلای خود برسد.
وی گفت: اگر افراد از چرایی یک امر آگاهی پیدا کنند، آنگاه در مقابل چگونگی آن خواهند ایستاد، بر همین اساس اگر چرایی ورود به فضای مجازی را بدانیم، چگونگی استفاده صحیح آن را نیز در مییابیم.
