تحقق جامعه دینی نیازمند وحدت واقعی حوزه و دانشگاه است
گروه اندیشه: مدیر مدرسه علمیه اهل البیت(ع) سبزوار گفت: اگر ایجاد یک جامعه دینی خوب را آرزو داریم، باید به دنبال تحقق وحدت واقعی حوزه و دانشگاه باشیم که این تحقق نیازمند تلاش فراگیر و مستمر است.
حجتالاسلام محمد علیمحمدی، در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، در بیان تاریخچه و چرایی طرح موضوع وحدت حوزه و دانشگاه، اشارهای به سابقه ایجاد این مراکز در کشور و نیز مسئله ایجاد چالش بین آنها در دوران پیش از انقلاب کرد و ادامه داد: حوزه علمیه در کشور ما سابقهای هزار ساله و دانشگاه سابقهای تقریبا یکصد ساله دارد.
مدیر مدرسه علمیه اهل البیت(ع) سبزوار افزود: با یک بازنگری ژرف در این تاریخچه درمییابیم که حوزههای علمیه در ایران پرچمدار فرهنگ هزار و 400 ساله اسلامی بوده و دانشگاه مظهر فرهنگ مدرنیته است.
وی با اظهار اینکه رویکرد به دانش جدید مغرب زمین از اوایل دوران قاجار و زمان فتحعلی شاه بین رجال سیاسی و حکومتی احساس میشد، افزود: نخستین گروه از محصلان ایرانی را عباس میرزا، ولیعهد فتحعلی شاه قاجار با هدف کسب دانش صنعتی غرب و دانش نوین در رشتههای مختلف به اروپا اعزام کرد.
حجتالاسلام علیمحمدی ادامه داد: اینگونه رویکرد به معنای عاریه گرفتن مراکز علمی و آموزشی از غرب است که انتقال آن به نظام سنتی مکتبی و حوزهای ایران با سوء تفاهمات زیادی مواجه شد و زمینهای را برای فرصتطلبان فراهم کرد تا زمزمه جداسازی و حتی حذف دین از زندگی سیاسی و اجتماعی بشر بهویژه ایرانیان را مطرح کنند.
امیرکبیر؛ بنیانگذار دانشهای نوین در ایران
مدیر مدرسه علمیه اهل البیت(ع) سبزوار با بیان اینکه در همان زمان افرادی همچون امیرکبیر در مقابله با این فرصتطلبی خوش درخشیدند، گفت: وی با پیبردن به معایب و زیانهای اینگونه اعزام با اهدافی که ذکر شد، در سال 1228 دارالفنون را تاسیس کرد تا دانشهای جدید در کشور بومی و ریشهدار شود.
وی با اشاره به قتل امیرکبیر، آشفته شدن اوضاع و نیز روی کار آمدن فردی همچون رضاخان در کشور گفت: با به قدرت رسیدن رضاخان، علاوه بر اعزام دانشجو به خارج از کشور در ابعاد گستردهتر، تمامی دانشآموختگان غرب در قالب دانشگاه و مراکز آموزش عالی سازماندهی شدند.
حجتالاسلام علیمحمدی افزود: آنان همه تلاش خود را به کار بردند تا تضادی بین حوزه با دانشگاه در حد ستیزهگری به وجود آورند و همین امر موجب چالشهایی بین این دو دسته شد.
وی با بیان اینکه در برههای از زمان نیز عدهای دانشگاه را در نظر علما بد جلوه دادند، افزود: این افراد، تحصیل علوم جدید را روی گرداندن از دین دانسته و رفتن به دانشگاه را برای همه ننگ میدانستند.
مدیر مدرسه علمیه اهل البیت(ع) سبزوار، سابقه طرح موضوع وحدت حوزه و دانشگاه را مربوط به قبل از انقلاب عنوان کرد و گفت: در شرایطی که یکی از اهداف رژیم پهلوی ایجاد شکاف و فاصله بین حوزه و دانشگاه و کمرنگ کردن حوزه در اذهان مردم برای رسیدن به اهداف ضد دینی خود بود، وحدت حوزه و دانشگاه مطرح شد.
حوزه و دانشگاه به عنوان دو نهاد تاثیرگذار در جامعه
وی با بیان اینکه حوزه و دانشگاه به عنوان دو نهاد علمی تاثیرگذار در جامعه مطرح هستند، افزود: در آن دوران ضرورت وحدت حوزه و دانشگاه را امثال مفتحها و مطهریها دریافته بودند و به خوبی میدانستند تکامل و پیشرفت جامعه در گرو این وحدت، به معنای عمیق آن است نه دریافت سطحی از معنای وحدت.
حجتالاسلام علیمحمدی، امام خمینی(ره) را طرح کننده وحدت حوزه و دانشگاه معرفی کرد و گفت: امام(ره) شاهد بودند زمانی که کارشناسان حوزوی و دانشگاهی نسبت به مسائل اجتماعی نظر میدهند، تعارضات بین حوزه و دانشگاه ظاهر شده و استعمارگران از این تعارضات داخلی، سوءاستفادههای فراوانی میکنند از همین رو وحدت حوزه و دانشگاه را مطرح کردند.
وی ادامه داد: هدف امام (ره) از طرح وحدت حوزه و دانشگاه آن بود که حوزویان و دانشگاهیان به گونهای در عرصه جهادی وارد شوند که دست استعمار و استبداد را از جامعه کوتاه کنند.
اتحاد حوزه و دانشگاه؛ یکی از عوامل پیروزی انقلاب اسلامی
مدیر مدرسه علمیه اهل البیت(ع) سبزوار با بیان اینکه اگر نبود مسئله نابودی رژیم شاهنشاهی به پیروزی انقلاب اسلامی ختم نمیشد، اظهار کرد: اگر ایجاد یک جامعه دینی خوب را آرزو داریم باید به دنبال تحقق وحدت واقعی حوزه و دانشگاه باشیم که این تحقق نیازمند تلاش فراگیر و مستمر است.
وی با بیان اینکه وحدت بین حوزه و دانشگاه در دو موضوع مبادی و غایات باید مورد توجه باشد، افزود: مبادی همان پیشفرضهای علوم و پژوهشهای حوزوی و دانشگاهی هستند که هر چه این پیشفرضها به هم نزدیک باشند دستیابی به وحدت حوزه و دانشگاه نیز سهلتر خواهد بود.
حجتالاسلام علیمحمدی اظهار کرد: بنابراین هر چه جهان بینی ما نسبت به انسان، دنیا و معرفت، مبادی هستی شناختی، معرفت شناختی و انسان شناختی در حوزه و دانشگاه با هم همسوتر و هماهنگتر بوده و حتی بر هم منطبق شود، دین میتواند مرجع مورد قبول دو طرف در تامین این مبادی باشد.
