علی براتی کجوان، نویسنده در گفتو گو با
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، با اشاره به اینکه داستانهای مذهبی را میتوان به سه دسته تقسیم کرد یکی از آن موارد را تنها پرداختن به شخصیت ائمه(ع) دانست و افزود: نویسنده برای نوشتن این داستانها محدودیتهایی دارد، چرا که نمیتواند تغییری در روایت زندگی ائمه(ع) دهد.
استفاده از حواشی زندگی ائمه(ع) و خلق شخصیت در داستان کودک و نوجوان
این نویسنده ادامه داد: با استفاده از نزدیک شدن به حواشی در حوزه تاریخ، میتوانیم شخصیتهایی بیافرینیم که بتوانند شخصیت اصلی ما که به عنوان معصوم(ع) است را از ابعاد متفاوت مورد توجه قرار دهد.
براتی کجوان عنوان کرد: این موضوع موفق خواهد بود. چرا که مخاطب، با دیدن آدمهایی که در حواشی داستان وجود دارند، به راحتی میتواند همزادپنداری کند و آن پیامی که میخواهیم به مخاطب بدهیم، به راحتی اثر خواهد کرد.
وی با اشاره به برخی رمانهای غربی که دین را مبنا قرار میدهند، تصریح کرد: نویسندگان در این رمانها راجبه موضوعی مینویسند که شاید در آن کشور وجود نداشته باشد، همانند، صلح، پایبندی به مذهب، و تعصب بر روی آن و... موضوعی که در آثار نویسندگان ما کمتر به چشم میخورد.
پرداخت مستقیم به زندگی ائمه(ع) در داستان کودک و نوجوان، موجب دلزدگی مخاطب میشود
نویسنده کتاب دفاع مقدس «من قاتل پسرم»، بیان کرد: متأسفانه برخی نویسندگان بدون اینکه اطلاعاتی از ائمه(ع) داشته باشند، داستانی در این رابطه برای گروه سنی کودک و نوجوان مینویسند و به جای پرداختن به حواشی زندگی ائمه(ع)، با اشاره مستقیم به این موضوع آن هم در قالبی خشک و بدون هیچ خلاقیت، موجب خستگی و دلزدگی مخاطب کودک و نوجوان میشوند.
تصویرگری کتابهای داستانی کودک و نوجوان وابسته به متن است
این نویسنده با بیان اینکه متأسفانه در آثار تجاری امروز، تصویرگری کتابهای داستانی و مذهبی وابسته به متن است نه تنها در این حوزه بلکه در حوزه شعر هم این موضوع دیده میشود، عنوان کرد: در برخی کتابهای مذهبی امروز، نویسنده اطلاعات کامل و دقیقی از مفهوم انتظار و حضرت مهدی(عج) ندارد و تنها با اکتفا کردن به حس خود داستانی مینویسد، همین مسأله باعث میشود تا متن و تصویر با یکدیگر همخوانی نداشته باشند.
از حاشیه به اصل رفتن دلیل موفقیت تصویرگران کودک و نوجوان
براتی کجوان در خصوص برخی تصویرگریهای مذهبی در کتابهای کودک و نوجوان، عنوان کرد: تصویرگری کتاب برای کودک و نوجوان جذاب خواهد بود و بازنمایی خوبی در ذهن آنها ایجاد خواهد کرد، متأسفانه نوع زبان و اشعاری که در کتابهای مذهبی کودک و نوجوان استفاده میشود، بسیار ابتدایی و سطحی بوده، در این زمینه عده کمی موفق شدند، چراکه از حاشیه به اصل رفتهاند.
وی یکی از معضلات داستانهای مذهبی به ویژه موضوع مهدویت در زمینه کودک و نوجوان را نبود نگاه حرفهای توسط ناشران دانست و ادامه داد: ناشر میخواهد اثر برایش ارزان درآید، به همین خاطر تصویرگری اثر را به هر کسی میدهد، چرا که میخواهد با مبلغ پایین هزینه کند و با همان مبلغ کم کتاب را بفروش رساند تا تیراژ و سود بیشتری نصیبش شود.
تصویرگری کتاب مذهبی کودک و نوجوان تحت تأثیر انیمیشنهای کرهای قرار گرفته است
وی با اشاره به اینکه تصویرگری کتابهای مذهبی کودک و نوجوان در جامعه امروز، تحت تأثیر انیمیشنهای کرهای قرار گرفته است، اظهار کرد: چشمهای درشت و نوع حرکت قلم روی بینی و دهان از جمله کاراکترهای اثبات این مسأله است، متأسفانه در این حوزه هیچگونه نظارت خاصی نیست، به همین خاطر این موضوعات مذهبی در حوزه داستان و شعر و... نمیتواند به کودک و بزرگسال انتقال پیدا کند.
براتی کجوان افزود: ناشران به دلیل انجام ندادن هیچ نظارتی بر روی آثار، باعث شدهاند که برخی افراد تنها برای پیدا کردن نام و شهرت به چاپ آثاری آن هم در زمینه مذهبی دست بزنند، حتی هزینهای هم از ناشر دریافت نکنند، این مسأله بزرگترین ضربه به عقاید نسل آینده و... است.
ناشران اقبال زیادی به چاپ آثار مذهبی ندارند
براتی کجوان با اشاره به اینکه ناشران اقبال زیادی به چاپ آثار مذهبی ندارند، تصریح کرد: بیشتر نهادها و سازمانها، آثار مذهبی به چاپ میرسانند دلیل این امر، چیزی جز نبود مخاطب برای فروش آثار مذهبی نیست.
این نویسنده دلیل نبود اسناد مربوط به آثار مذهبی و رمانها و داستانهایی که به این حوزه پرداخته باشند را مفهوم انتظار دانست و بیان کرد: نویسندهای که میخواهد در زمینه انتظار کار کند باید تحقیقات فراوانی انجام دهد، در حالیکه نویسندگان، تنها با تکیه بر دادههای خود که از طریق جامعه به آنها منتقل شده است، در قالب شعر و داستان آن هم برای کودک و نوجوان دست به نوشتن میزنند، اما نمیدانند که نوشتن در حوزه کودک نیاز به حالت روایی، تصویر و... دارد.
بازی با عقاید کودک ونوجوان در داستانهای بیکیفیت مذهبی
نویسنده کتاب دفاع مقدس «من قاتل پسرم»، ادامه داد: وقتی نگاهی سهلانگارانه به داستانهای مذهبی در زمینه کودک و نوجوان داریم، با آثاری ابتدایی و بیکیفیت برای ورود به بازار نشر روبه رو میشویم، مسألهای که موجب بازی با عقاید کودک و نوجوان میشود.
وی در پاسخ به این سوال، که کم بود منابع روان در این حوزه چه نقشی دارد؟، عنوان کرد: منابع تحقیقی در حوزه مهدویت بسیار است، بزرگترین ضربهای که امروزه، ما در حوزه داستانهای مذهبی آن هم برای مخاطب کودک و نوجوان خوردهایم، نبود تحقیق بیشتر در آثار نویسندگان مذهبی است، چراکه فکر میکنند تحقیق در آثار مذهبی لطافت را از بین میبرد.
براتی کجوان، در پاسخ به این سوال، چه محدودیتهایی در عرصه داستانهای مذهبی وجود دارد؟، بیان کرد: وقتی بخواهیم داستانی مذهبی آن هم در حوزه کودک و نوجوان بنویسیم، پرداخت مستقیم به زندگی ائمه(ع)، جذابیت زیادی برای مخاطب نخواهد داشت. اما اگر بیاییم از حواشی زندگی این بزرگواران، به آنها نزدیک شویم، میتوانیم وجوه شخصیت ائمه(ع) را همانند فیلم مختار و.. به خوبی نشان دهیم.