رگههای وجودی خویش را بشناسید
گروه معارف - یک اندیشمند حوزه اخلاق گفت: هر فرد چند رگه وجودی دارد که با تغییر آن دیگر قادر به شناخت خود نخواهد بود و رگه وجودی از فرد جداشدنی نیست و نمی توانیم آن را جدا کنیم و نه حق این کار را داریم.
به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، مصطفی ملکیان در دوره اول درس گفتارهای اخلاق کاربردی در محل پژوهشکده تعلیم و تربیت عباس زادگان در خصوص اخلاق همسرانگی اظهار کرد: معمول و متعارف این است که ازدواج پس از عشق صورت میگیرد و در این راستا موارد استثنا نیز وجود دارد. بر اساس تحقیقات استرنبرگ روانشناس عشق، 36 روش برای ابراز عشق وجود دارد اما تمام این 36 روش در سه مولفه مشترک است.
وی افزود: مولفه اول شور و شیدایی است؛ یعنی با حضور معشوق آرام گیرد و در عدم حضور وی آشفته و بیقرار گردد و به تعبیر دیگر داشتن عواطف و احساسات مثبت در صورت وجود معشوق و به وجود آمدن عواطف و احساسات منفی در عدم حضور وی که ادبا از آن به غم هجران یا سوز عشق یاد میکنند.
این اندیشمند حوزه اخلاق خاطرنشان کرد: دومین مولفه، تعهد و التزام است؛ یعنی عاشق کسی است که درد و رنج معشوق درد و رنج او باشد و در تمام اتفاقات مثبت و منفی با یکدیگر مشترک و با معشوق احساس یگانگی و خوی یکی انگاری داشته باشد.
ملکیان بیان کرد: مولفه سوم صمیمیت یا محرمیت است. یعنی واقعا عاشق یکدیگر باشید و هیچ مساله ای را نزد یکدیگر سانسور یا کتمان نکنید و پیش طرف مقابل خود شفاف و کریستالی و فرانما باشید و از خواسته واحساسات و اندیشه خود، فرد مقابل را آگاه کنید. اگر عقاید و اندیشه های خود را از معشوق خود کتمان میکنید، معلوم است که صد در صد عاشق او نیستید زیرا عشق ملازم طلب عریانی است.
وی اضافه کرد: این سه مولفه دارای درجه بوده و در حقیقت عشق نیز دارای درجه و مرتبه است. این امری طبیعی است. زمانی که عشق تبدیل به ازدواج شود، شور و شیدایی از بین خواهد رفت و نباید بعد از ازدواج توقع شور وشیدایی روز اول آشنایی را داشته باشید چون شور و شیدایی مدتی دارد و بعد ازدواج تقریبا به سرعت طی خواهد شد. در صورت گله مندی از کم شدن این مولفه، نشان می دهد که شما فردی رویاپرداز هستید.
این اندیشمند حوزه اخلاق تصریح کرد: مولفه دیگر یعنی تعهد طبق ازدواج نباید هرگز زیر پا گذاشته شود و تا آخر زندگی باید برقرار باشد و اگر شما خواستار زندگی زناشویی اخلاقی هستید، باید تا آخر این اصل را براقرار سازید.
ملکیان تصریح کرد: اولین مولفه به صورت طبیعی حتما از بین میرود. مولفه دوم به صورت قرار داد نباید از بین برود اما مولفه سوم به رفتار شخص بستگی دارد. این مطلب در ازدواج بسیار اهمیت دارد و بستگی زیادی به رفتار طرف مقابل دارد.
سلامت ازدواج در گرو مولفه صمیمیت و محرمیت است
وی ادامه داد: در زندگی مشترک طرفین با بروز عقاید خود با واکنش منفی طرف مقابل رو به رو میشوند و کم کم سبب سانسور خواهد شد و زوجین در زندگی خود از هر چیزی سخن میگویند الا درون یکدیگر و سلامت ازدواج بر عنصر سوم تمرکز دارد.
این اندیشمند حوزه اخلاق عنوان کرد: نکته بعدی این است که در دنیا هیچ فایدهای بدون هزینه ممکن نیست و عقلانیت عملی اقتضا می کند که دست به کاری نزنیم که هزینه آن از فایده اش بیشتر باشد. ازدواج نیز هزینهای دارد و ممکن نیست توقع فایده بدون پرداخت هزینه را داشته باشیم.
ملکیان یادآور شد: یکی از فواید ازدواج امنیت است و هرینه آن آزادی است. بنابراین بحث بر سر این است که اگر فواید ازدواج کمتر از هزینه آن باشد، باید آن ازدواج فسخ شود.
زندگی با ریاضت همراه است
وی افزود: نکته سوم که شباهت زیادی به نکته قبل دارد، این است که زندگی بدون ریاضت امکان پذیر نیست و برای داشتن زندگی انسانی نیاز به ریاضت کشیدن است و اصل ریاضت نیز همواره بر زندگی آدمی حاکم است. یعنی برای رسیدن به یک چیز باید چیزهای دیگری را قربانی و فدا کنیم. بدون ساییده شدن نردبان نمیتوان به پشت بام رسید و برای رسیدن به پشت بام باید فرسایش و سایش نردبان را بپذیریم.
این اندیشمند حوزه اخلاق عنوان کرد: به عقیده من در جامعه امروز، فرد گرایی که امروز به حد افراطی خود رسیده، این اصل را فراموش شده است. این اصل عقیده دارد جهان در اختیار ماست و ما نباید چیزی را قربانی کنیم. در این خصوص از مثالی فلسفی استفاده میکنم. توجه در فلسفه یعنی رو کردن به چیزی و پشت کردن به دیگران و هر توجهی به x مساوی است با عدم توجه به جهان منهای x. در زندگی نیز چنین است؛ در هر لحظه توجه به چیزی به بهای عدم توجه به جهان منهای ایکس است و این به معنای اصل ریاضت است.
ملکیان تایید کرد: در زندگی خانوادگی نیز نمیتوان از همسر خود توقع داشت که علم، ثروت، احترام، آبرو، قدرت سیاسی و... را همزمان داشته باشد بلکه باید به چند ویژگی بسنده کرد و نیاز است که سنخ روانی خود را بشناسیم و همسری مطابق با آن را انتخاب کنیم.
وی اضافه کرد: روانشناسان بحثی دارند با عنوان رگههای وجودی. در زندگی هر فرد سلسه مواردی وجود دارد که برای برقراری روابط عاشقانه و ازدواج میتوان آن را ترک کرد؛ به عنوان مثال همسر آینده شما از طرز لباس پوشیدن شما ناراضی است و شما آن را مطابق نظر او تغییر خواهید داد.
این اندیشمند حوزه اخلاق اظهار کرد: سلسله مواردی نیز در وجود شما وجود دارد که شما هرگز نمیتوانید از آن دست بکشید زیرا با تغییر آن هویت شما نیز تغییر خواهد کرد؛ مانند عادت کتاب خواندن و با رجوع به خود مشاهده خواهید کرد که بدون خواندن کتاب دیگر قادر به شناخت خود نخواهید بود و خواندن کتاب رگه وجودی شماست و با تغییر آن فرد نیز تغییر خواهد کرد.
ملکیان عنوان کرد: بر اساس فلسفه هگل هر فرد چند رگه وجودی دارد و با تغییر آن دیگر قادر به شناخت خود نخواهد بود. رگه وجودی از فرد جداشدنی نیست و نمی توانیم آن را جدا کنیم و نه حق این کار را داریم. در تغییر رگه وجودی خود کوتاه نیاید و اگر فردی با رگه وجودی شما منافات داشت، هرگز با او ازدواج نکنید.
رگههای وجودی شما در حکم قانون اساسی است
وی ادامه داد: مشکل ما این است که به رگههای وجودی خود توجهی نداریم و رگه وجودی حکم قانون اساسی را دارد؛ همانطور که اگر قانونی خلاف قانون اساسی باشد، حذف خواهد شد، در ازدواج نیز چنین است؛ اگر فردی با قانون اساسی وجود شما ناسازگار بود، آن فرد نمیتواند همسر خوبی برای شما باشد.
این اندیشمند حوزه اخلاق خاطرنشان کرد: اگر در زندگی زناشویی خود، شرایطی فراهم آید که رگههای وجودی زوجین نوازش و پرورش یابد، بقیه نقص ها به راحتی قابل چشم پوشی است و ریاضت به این معناست که از رگههای وجودی خویش کوتاه نیایید.
انتهای پیام
