آثار موفق ادبیات دینی برآمده از دل است
گروه فرهنگی - معاون تولید بهنشر(انتشارات آستان قدس رضوی) گفت: آثار موفق عرصه ادبیات دینی برآمده از جوشش دل بوده و یکی از دلایل این امر تنگناها و دشواری های تولید ادبیات دینی است.
به گزارش ایکنا از خراسان رضوی به نقل از روابط عمومی به نشر، در مراسم رونمایی و جشن امضاء چاپ چهلم رمان «دعبل و زلفا» در قالب سلسله نشستهای تبلیغی ترویجی «در پناه کلمات» همزمان با برگزاری بیستمین نمایشگاه بینالمللی کتاب مشهد توسط بهنشر و با همکاری اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی مشهد و با حضور مولف اثر، جمعی از نویسندگان و منتقدان ادبی و علاقهمندان به کتاب و کتابخوانی در سرای اهل قلم نمایشگاه کتاب مشهد برگزار شد، سیداحمد میرزاده با بیان اینکه قدم زدن و قلم زدن در راه اهل بیت توفیقی است که فقط نصیب برگزیدگان حضرت میشود، اظهار کرد: آنگونه نیست که نویسندهای تصمیم بگیرد بنشیند و تلاش کند تا اینکه اثر موفقی به وجود آورد.
معاون تولید بهنشر با اشاره به اینکه ترکیب ادبیات دینی یک ترکیب پارادوکسی است، خاطرنشان کرد: مرزهای بین خلاقیت دینی، نوآوری ادبی و حرکت کردن در عرصه اصول ثابت و پابرجا که عرصه اصول دینی است کار دشواری است.
وی با اشاره به چند نمونه از دشواریهای موجود در عرصه نگارش آثار ادبی دینی تصریح کرد: نویسنده هنگامی که بخواهد در زمینه اهل بیت(ع) داستانی بنویسد، نیاز به جزئیات دارد که در متون و منابع ما عمدتا این کلیات است که پیدا میشود و نویسنده ناچار است به تخیل پناه ببرد و پناه بردن به تخیل ممکن است مشکلاتی را به وجود آورد.
وی با بیان اینکه یک رمان نویس معمولا برای ایجاد همدلی با مخاطب نیاز به لحن، بیان و صمیمیت دارد، گفت: مرزهای صمیمت ادبی و ادب شرعی جزو مسائلی است که خیلی اوقات بعضی از اهالی قلم با صمیمت، ادب شرعی را کنار میگذارند.
میرزاده بیان کرد: متون کلاسیک مانند تهذیب و استبصار چندان متون سهل و آسان برای نویسنده عادی و کسی که حرفهاش نوشتن است، نیست لذا نویسندگان معمولا به منابع دست چندم، خلاصه و بازنویسیها پناه میبرند که با دور شدن از سرچشمه اصلی مشکلاتی را در متن آنها به وجود میآورد؛ ضمن اینکه ممکن است حتی خود متون اصلی نیز متون صد در صد پالایش شدهای نباشند.
وی با بیان اینکه در تولید ادبیات دینی سخت گیری بسیار زیادی وجود دارد، افزود: به عنوان ناشر اگر اثری محتوای دینی داشته باشد، معمولا دقتهای بیشتری در ارزیایی آن وجود دارد و بازگشتهای بیشتری به سمت نویسنده صورت میگیرد؛ لذا نویسنده نیز باید اصلاح بیشتری بر روی کارش انجام دهد.
تقاضای زیاد بازار، عامل عرضه آثار شبه ادبی ضعیف است
وی افزود: تقاضای زیاد بازار موجب عرضه آثار شبه ادبی ضعیفی می شود که ویترین را برای کارهای اساسی و اصولی تنگ کرده است و بر همین اساس تمام این امور دست به دست هم میدهد که کار تولید ادبیات دینی هم برای نویسنده و هم ناشر سخت باشد.
معاون تولید بهنشر با تاکید بر ادبیات دینی و آثار دینی به طور خاص عنوان کرد: ادبیات دینی به این معناست که ادبایت اثر در آن حفظ شده باشد و ادبیات به عنوان هنر لذت بخش زبانی که مبتنی بر تخیل و عاطفه است، باشد؛ ضمن اینکه اصول دینی نیز در آن رعایت شده باشد که این کار را چند برابر سخت می کند.
میرزاده تصریح کرد: هنگامی که محتوا با فرم نهایت هماهنگی را دارد، این هماهنگی زیبایی میآفریند؛ همچنین هنگامی که محتوا آن قدر بلند است که برای نویسنده فرصتی برای فراخ خلق زیبایی میگذارد، همچون مضامین بلندی مانند حماسههای ملی، گستردگی، فراخی و بلندی این مضمون فرصت زیادی را در اختیار نویسنده برای خلق زیبایی میگذارد.
وی با بیان اینکه اگر محتوا و مضمون بلند با در اختیار گذاشتن فرصت برای نویسنده بهمنظور خلق زیبایی در افزایش ادبیت اثر موثر است، تصریح کرد: کدام معانی بلندتر از معانی عزلی و ادبی و جاودانه دینی و کدام شرف برای ادبیات بالاتر که بتواند در خدمت فرهنگ خداباور، انسان پرور، عدالت گستر قرار گیرد که هنر اگر در خدمت دین نباشد، چه بسا که در خدمت نفسانیات هنرمند باشد، بدون اینکه خود بداند.
تولید سالانه 300 عنوان کتاب در حوزه معارف اسلامی توسط بهنشر
معاون تولید بهنشر خاطرنشان کرد: در اینجاست که ارزش کار نویسنده همچون جناب مظفر سالاری مشخص میشود که عمری در این عرصه دشوار قدم برداشته و قلم زده است و ما نیز در انتشارات آستان قدس رضوی توفیق انتشار رمان «دعبل و زلفا» را داشتیم و امروز جشن امضا چاپ چهلم این اثر برگزار میشود.
وی با بیان اینکه در سالهای اخیر تمرکز به نشر در تولید آثاری بوده است که در حوزه های معارف اسلامی و ارزش های نظام ولایی کارکرد داشتند، گفت: سالانه حدود 400 عنوان کتاب توسط به نشر منتشر میشود که 300 عنوان آن در عرصه معارف اسلامی است و با تمام این سختی هایی که عنوان شد و برای ما نیز به عنوان ناشر تنگناهایی در نشر این آثار داشته، مصمم هستیم که این راه را ادامه دهیم و برای ادامه این مسیر به یاری اهالی قلم نیازمندیم.
آثار دینی برگرفته از اعتقاد قلبی هنرمندان و مولفان است
در ادامه حجتالاسلام مظفر سالاری، نویسنده کتاب «دعبل و زلفا» با تقدیر از به نشر به عنوان ناشر تخصصی در حوزه دین اظهار کرد: به نظر می رسد که بنده رکورددار رمان دینی در کشور هستم و رمان رویای نیمه شب با 73 بار تجدید چاپ نشان داد اگر داستان خوبی نوشته و به خوبی تبلیغ و توزیع شود و قیمت مناسبی داشته باشد، مردم ما اهل کتاب هستند.
وی با بیان اینکه مردم ما با کتاب قهر نیستند، افزود: آن ها کتاب خوبی را که بشناسند، می خرند و میخوانند هر چند که به لحاظ اقتصادی و معیشت در وضعیت خوبی قرار ندارند. همواره بحث مفصلی وجود دارد که آیا هنر دینی، رمان دینی و سینمای دینی داریم یا خیر؟ لذا اینکه داستانی صرفا موضوع دینی داشته باشد، کفایت نمیکند.
مظفر سالاری تأکید کرد: به نظر من در هنر، ادبیات و داستان دینی آنچه که مهم است، این است که بیش از هر چیز خود هنرمند به آن چیزی که می نویسد، اعتقاد قلبی داشته باشد که اگر اینگونه باشد آن اثر، دینی خواهد بود.
نویسنده رمان «دعبل و زلفا» با ذکر خاطره ای از مراحل نگارش این اثر که حدود سه سال پیش طرح آن نهایی شد، اظهار کرد: به نظرم این عنایت امام رضا(ع) بود که این رمان را بنویسم و حدود 6 ماه در ارتباط با زمینه های تاریخی و شخصیت دعبل خزایی تحقیق کردم و 6 ماه نیز نگارش کتاب انجام شد و امیدوارم به برکت امام رضا(ع) همانگونه که خوانندگان از کتاب «رویای نیمه شب» رضایت داشتند، از این اثر نیز راضی باشند.
علی براتی کجوان، از پیشکسوتان داستان نویسان مشهدی، نیز در این مراسم اظهار کرد: باور دارم حضرت علی ابن موسی الرضا(ع) وقتی به فردی عنایت کند، آن عنایت بی نهایت است؛ لذا فردی که عهد میبندد و به خاطر آن قلم میزند، مطمئنا عنایتش را در زندگی می بیند.
وی با بیان اینکه نویسنده در نگارش آثار دینی و رمان هایی که در ارتباط با زندگی ائمه اطهار(ع) است، دشوارهای زیادی پیش رو دارد، افزود: چون متن به سمت شخصیتی می رود که کامل و معصوم است، با سختی هایی رو به رو می شود.
براتی کجوان با بیان اینکه در حوزه داستان و رمان چیزی به عنوان تیپ و شخصیت داریم، اضافه کرد: واقعیت امر این است که در حوزههای مذهبی توانایی آن را نداریم که به سراغ شخصیتهایی برویم که از هر حیث کامل هستند، ضمن آنکه داستانهای صرفا تاریخی برای همه شیرین نیست لذا نویسندگانی که زبده هستند و درک بیشتری از حوزه رمان دارند، به سراغ حاشیه ها و دیگر بخشهای زندگی آن بزرگواران میروند.
انتخاب نثر ساده و صمیمی ویژگی برجسته «دعبل و زلفا»
وی گفت: انتخاب نثر ساده و در عین حال صمیمی برای بیان این روایت به ویژه برای جوانان از نکات مثبت این اثر است و مخاطب را به طرف متن میکشاند؛ در هر جایی از متن که احساس میکنیم، افول پیدا میکند و نویسنده با ایجاد حادثه دیگری در دل آن برای مخاطب جذابیت و کشش ایجاد میکند.
این نویسنده مشهدی تصریح کرد: نویسنده در این داستان به سراغ فردی رفته که چون معصوم نیست، میتواند با شخصیت وی بازی کند و چیزهایی را به وی بدهد و از او بگیرد و جنبه های مثبت و منفی وی را نشان دهد و در کنار چنین فردی، دوران زندگی امام موسی کاظم(ع) و امام رضا(ع) را نمایش می دهد.
همچین در این مراسم نوید کریمی، از داستان نویسان مشهدی، با اشاره به نکات تکنیکی این رمان اظهار کرد: فضاسازی مناسب و اشراف نویسنده به برهه ای از تاریخ که در ارتباط با آن نگارش شده است، از نکات برجسته این اثر بشمار میآید.
وی استفاده از واژگان متنوع را از دیگر نکات مثبت رمان «دعبل و زلفا» دانست و عنوان کرد: حفظ تعادل میان واژگان تاریخی و ساده نشانگر تسلط نویسنده است.
کریمی با بیان اینکه در برخی از قسمت های داستان شاهد عدم هماهنگی هستیم و به مرور این هماهنگی پیدا می شود، گفت: استفاده و جانمایی دیالوگ ها در این کتاب خوب است اما اگر این دیالوگ ها کمی موجزتر بود، می توانست کمک بیشتری به جذاب تر شدن اثر نماید.
حجتالاسلام سالاری، نویسنده رمان «دعبل و زلفا»، گفت: این اثر بیش از آن که یک اثر تاریخی باشد، داستان است و امیدوارم در کارهای آینده بیش از پیش بتوانم از پس آن بر بیایم.
همچنین، در پایان این مراسم با حضور مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، از چاپ چهلم رمان «دعبل و زلفا» رونمایی شد و این کتاب توسط حجتالاسلام مظفر سالاری برای مخاطبان به امضاء رسید.
انتهای پیام
