شناسایی شایستگان عرصه داوری با طرح ساماندهی داوران

با توجه به اینکه داوری مسابقات قرآن امری مهم و حائز اهمیت است، بنابر این اجرای طرحی برای به روز شدن اطلاعات داوران و ارتقا سطح آنان احساس می‌شد که این موضوع با پیگیری‌های ستاد عالی مسابقات قرآن‌کریم پس از اینکه 6 سال از مطرح شدن طرح ساماندهی داوران می‌گذشت، در پایان سال 99 به مرحله اجرایی درآمد.

در این راستا تحولی در امر داوری ایجاد شد و اجازه داد تا داوران جوان و گمنام نیز در کنار داوران نام آشنا وارد رقابت شده و شایستگان این عرصه شناسایی و وارد گود شوند، علاوه بر این نیز داوری سلیقه‌ای جای خود را به یک داوری منصفانه بدهد، ضمن اینکه با ارتقا سطح علمی داوران در این طرح امکان یک داوری ضابطه‌مند علمی فراهم خواهد شد.

احمد حاجی‌شریف، مسئول کمیته فنی ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآن، در گفت‌وگو با ایکنا از خراسان رضوی، در خصوص طرح ساماندهی داوران، اظهار کرد: طرح ساماندهی داوران کشور در سال 94 مطرح شد، اما از آنجا که موردتوجه قرار نگرفت، به نتیجه نرسید.

وی ادامه داد: ستاد عالی مسابقات از اوایل سال 99 این طرح را در دستور کار خود قرار داد و طی 6ماه کارهای تخصصی و فنی آن را انجام داد و پس از گذشت چند سال فراخوان رسمی این طرح در زمستان سال گذشته اعلام عمومی و ثبت‌نام انجام شد.

حاجی‌شریف ابراز کرد: در نخستین آزمون این طرح 1700 نفر از داوران سراسر کشور شرکت کردند و در 24 اسفندماه مرحله اول این طرح اجرا و آزمون کتبی آن در بخش‌های مختلف برگزار شد. بر این اساس یک داور علاوه بر تسلط بر آیین‌نامه و متون تخصصی آن رشته در آزمون تفسیر و ترجمه نیز شرکت کرد.

مسئول کمیته فنی ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور تصریح کرد: مرحله دوم این آزمون نیز در 19فروردین‌ماه سال جاری برگزار شد، این مرحله مرحله شبیه‌سازی بود به این صورت که برای بانوان 16 تلاوت و برای آقایان 12 تلاوت مانند یک مسابقه در یک سالن پخش و توسط داوران شرکت‌کننده داوری شد.

وی بیان کرد: میان  هر تلاوت سه دقیقه فاصله برای  فرصت دادن به داوران مقرر شد، تا داوران شرکت‌کننده نمرات را جمع‌بندی و کاربرگ را آماده کنند، چرا که یک داور باید سرعت عمل داشته باشد، ضمن اینکه در این راستا باید تسلط کافی را هم لحاظ کند.

حاجی‌شریف ادامه داد: حدود 480 نفر در این مرحله حضور یافته و افرادی که در این آزمون موفق شدند، به مصاحبه دعوت شدند تا از کاربرگ‌هایی که نمره داده بودند، دفاع کنند چرا که ممکن است در جریان یک مسابقه شرکت‌کننده اعتراض کند، بنابراین تسلط بر دفاع از کاربرگ برای داوران لازم است.

مسئول کمیته فنی ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور اظهار کرد: همچنین برای اطلاع از دانش داوران نیز سوالاتی در خصوص علم قرائت قرآن در این مصاحبه پرسیده و افرادی که در مصاحبه پذیرفته شدند نیز به یک دوره هماهنگی داوری دعوت شدند که این دوره‌ها بین چهار تا هشت ساعت براساس رشته تعیین و اسامی پذیرفته‌شدگان در این دوره به کل کشور برای داوری اعلام شد.

وی بیان کرد: درحال حاضر داوران پذیرفته شده در این مراحل مسابقات شهرستانی سازمان اوقاف را داوری می‌کنند که دو کاربرگ‌ از تحقیق، دو کاربرگ از ترتیل و دو کاربرگ از حفظ در این دوره از مسابقات را باید ارسال کنند تا مورد ارزیابی قرار گیرد که در صورت پذیرفته شدن به آنان گواهینامه داوری دو ساله اعطا خواهد شد.

حاجی‌شریف با اشاره به اینکه مسابقات در چهار سطح تعریف شده است، ابراز کرد: در ادامه نیز فرم‌های داوری این افراد در مرکز مورد بررسی قرار می‌گیرد تا پس از آن سطح‌بندی نهایی اعلام شود.

مسئول کمیته فنی ستاد عالی هماهنگی مسابقات قرآنی کشور اضافه کرد: پس از سطح‌بندی نهایی، دوره‌های آموزشی برای هریک از سطوح برگزار خواهد شد، تا ارتقا سطح نیز برای آنان میسر باشد و برای این ارتقا نیز برنامه ریزی شده است.

وی گفت: به روز بودن داوران برای حائز اهمیت است، بنابراین بررسی از کاربرگ‌های داوران به صورت رندومی ارزیابی خواهد شد تا داور بداند همیشه نظارت بر کارش وجود دارد، بر این اساس اعتقاد داریم این افراد حتی بعد از پشت سر گذاشتن این مراحل نیز باید تحت پوشش باشند، چرا که در امر مهم قضاوت  حضور مهم است، ضمن اینکه یک داور باید به‌روز و نسبت به تغییرات آیین‌نامه‌ها اطلاعات کافی داشته باشد.

طرح ساماندهی داوران؛ طرحی مدبرانه و اندیشمندانه

محمود لطفی‌نیا، پیشکسوت قرآنی، قاری و داور بین‌المللی، در گفت‌وگو با ایکنا اظهار کرد: طرح ساماندهی داوران طرح بزرگی است که برای نخستین بار در کشور برگزار میشود.

وی افزود: در این طرح این امکان فراهم شده تا کسانی که ادعا دارند در بحث داوری توانمند هستند خود را محک بزنند. در این طرح همه افراد توانمند در بخش صوت، لحن و حفظ ثبت‌نام و در تمام سطوح از سراسر کشور شرکت می‌کنند که ضرورت دارد آزمون‌های شفاهی و کتبی را بگذرانند.

لطفی‌نیا تصریح کرد: با شبیه‌سازی داوری در این طرح، داوران می‌توانند توانمندی خود را به نمایش بگذارند و یکی از مزایای ساماندهی داوران این است که طبیعتا حق خیلی از افراد بوده که به داوری بپردازند، اما به خاطر اینکه از مرکز استان دور بوده اند، موفق به نمایش توانمندی های خود نبودند.

این پیشکسوت قرآنی، قاری و داور بین‌المللی ابراز کرد: از طرفی، برخی از افراد که در مراکز استان حضور داشتند و شایستگی داوری نداشتند، به‌خاطر اینکه شناخته شده بودن، همچنان به داوری مشغول بودند، با وجود این طرح، شناسایی شده و مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت.

وی اضافه کرد: در این طرح، مشخص می‌شود کدام داور در چه سطحی است، بنابراین آنان که حقشان بوده و حقشان تاکنون ضایع شده است، با این طرح شناسایی و آن عده که شایستگی نداشتند، اما به‌دلیل کم بودن داور بکارگیری می‌شدند، کنار گذاشته می‌شوند و در واقع شایستگان در امر داوری کار را به دست میگیرند. 

لطفی‌نیا اظهار کرد: آیین‌نامه و ابلاغیه‌ای می‌خواهیم تا آنان که قابلیت و مهارت داوری را دارند به داوری گمارده شوند، چه این داوری در سطوح شهرستانی و چه در سطوح استانی باشد، بنابراین مسئولان با اندیشه به این بحث ورود کردند.

این پیشکسوت قرآنی، قاری و داور بین‌المللی بیان کرد: با تدابیر انجام شده در تیم فعلی شناسایی شایستگان عملی شده و می‌بایست این اتفاق بیفتد و امید است در آینده نیز بهتر شود، بنابراین با اجرای این طرح دیگر دغدغه داوری ضعیف و کم اعتبار را در برگزاری مسابقات قرآن نخواهیم داشت.

علم داوری نیازمند تخصص و مهارت است

مهدی حسنی، حافظ‌کل قرآن کریم و داور مسابقات قرآن نیز در گفت‌وگو با ایکنا اظهار کرد: با توجه به اینکه از اوایل انقلاب به بعد، تعداد بسیاری از پیشکسوتان قرآنی به عنوان داور انتخاب شده و تاکنون داوری می‌کردند و از آنجا که با سابقه بودند، هیچ دوره و مهارتی را نگذراندند و صرفا به خاطر پیشکسوت بودن برای داوری در هر سطح از مسابقات دعوت می‌شدند.

وی ابراز کرد: بسیاری از این داوران، بدون گذراندن دوره تخصصی داوری می‌کردند، در حالی که داوری یک علم و نیازمند تخصص و مهارت است، بنابراین افرادی در این بین هستند که شایستگی در سطوح شهرستانی را حتی نداشته و در سطوح استانی و کشوری داوری می‌کردند.

این حافظ‌کل قرآن کریم و داور مسابقات قرآن بیان کرد: از طرفی افرادی نیز هستند که با وجود علم و مهارت در امر داوری ناشناخته مانده و از آنان با وجود شایستگی در این امر نیز دعوت نمی‌شود، بر همین اساس، سامانه مربوطه طراحی شد. طرح ساماندهی داوران باعث می‌شود که چهره‌های شایسته داوری شناسایی شوند. همچنین این طرح  به ویژه برای جوانان فرصتی ایجاد کرده تا مهارت خود را در این عرصه محک بزنند و آن دسته که شایستگی و مهارت لازم را دارند وارد عرصه داوری شوند.

حسنی به سطح‌بندی داوران در این طرح اشاره کرد و گفت: سطح‌بندی داوران نیز در این طرح باعث شده که این انگیزه در داوران ایجاد شود تا به ارتقا سطح خود بپردازند. با این طرح آماری از سطح داوران در هر رشته مشخص می‌شود و این امکان فراهم خواهد شد تا بدانیم در کشور چه تعداد داور درجه یک، دو و سه داریم. همچنین در این طرح  با برگزاری دوره‌های آموزشی، داوران در سطوح پایین‎تر، طی دوره‌های چند ساله رشد خواهند کرد و سطح علمی آنان بالاتر خواهد رفت.