نسخههای خطی عاشورایی گنجینه رضوی؛ میراثی از حماسه و ایثار
گنجینه رضوی حافظ نسخههای خطی ارزشمندی از عاشورای حسینی است که حماسه جاودان اباعبدلله الحسین(ع) و ایثار یاران باوفایشان را در دشت کربلا روایت میکند.
به گزارش ایکنا از خراسان رضوی به نقل از گنجینه رضوی، سيدرضا صداقتحسينی، كارشناس ارزشيابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی همزمان با دهه اول محرم درباره نسخههای خطی عاشورایی گنجینه رضوی اظهار کرد: در میان بیش از 59 هزار کتاب خطی گنجینه رضوی در موضوعات گوناگون، آثار متعددی در احوال امام حسین(ع) و واقعه عاشورا به زبانهای عربی و فارسی به چشم میخورد که توسط علما، بزرگان و نویسندگان در طول تاریخ نوشته شده است.وی افزود: از جمله این آثار میتوان از کتابهای «اسرار الشهاده» اثر سیدکاظم بن قاسم رشتی، «روضه الشهدا» اثر کمالالدین حسین بن علی بیهقی سبزواری کاشفی، «عین البکاء»، اثر محمدتقی بن احمد بروجردی و «معدن البکاء فی مصیبه خامس آل العباء»، تألیف محمدصالح بن محمد برغانی قزوینی، نام برد.
کارشناس ارزشیابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی تصریح کرد: کتابهایی با عناوین «مفتاح البکاء فی مصیبه خامس آل العباء»، تألیف محمدصالح بن محمد برغانی قزوینی، «مقتل الحسین»، اثر ابومخنف لوط بن یحیی ازدی کوفی، «منبع الدموع»، تألیف عباس بن علی اکبر مجد دامغانی و «مهیج الاحزان و موقد النیران فی قلوب اهل الایمان» تألیف مولانا حسن بن محمدعلی یزدی حائری نیز در این گنجینه با محوریت موضوعی امام حسین(ع) و عاشورا قابل بررسی است.
در ادامه، صداقت حسینی ضمن معرفی سه اثر خطی منتخب از آثار عاشورایی موجود در کتابخانه این آستان مقدس بیان کرد: نسخه خطی «اسرار الشهاده» تألیف سیدکاظم بن قاسم حسینی رشتی حائری(متوفای در سال 1259 هجری قمری) یکی از آثار این کتابخانه به شمار میآید که در آن به واقعه کربلا پرداخته شده است. این مؤلف که از برجستهترین شاگردان شیخ احمد احسائی بوده کتاب حاضر را مشتمل بر مقام و درجات معنوی حضرت ابا عبدالله الحسین(ع) و حادثه جانگذار کربلا و اسرار و رموز شهادت آن بزرگوار به درخواست دوستش عبدالوهاب قزوینی تألیف و در 24 جمادیالثانی سال 1238، به پایان رسانده است.
وی ادامه داد: این نسخه در سال 1261 هجری قمری توسط عبدالحمید روضهخوان بهخط نسخ جلی 11 سطری بر روی 54 برگ کاغذ شکری در ابعاد 21 در 14.7 سانتیمتر کتابت و با تیماج مشکی، تجلید شده است. نسخه حاضر همچنین به همت سید محمدباقر سبزواری در محرم سال 1405 وقف این آستان مقدس شده و به شماره 14273 در کتابخانه رضوی نگهداری میشود.
کارشناس ارزشیابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی از کتاب «مفتاح البکاء فی مصیبه خامس آل العباء» نیز بهعنوان یکی از آثار عاشورایی موجود در گنجینه رضوی نام برد و درباره آن گفت: این کتاب توسط محمد صالح بن محمد برغانی قزوینی از علمای برجسته(متوفای به سال 1283 هـجری قمری) تألیف شده و دربردارنده مقدمه(سه فصل)، خاتمه(14 فصل) و 14 مجلس است.
صداقت حسینی ادامه داد: این نسخه خطی در سال 1300 هجری قمری توسط محمدمهدی بن سلیمان ملقب به «صدر الذاکرین» بهخط نسخ خوش 25 سطری بر روی 351 برگ کاغذ شکری آهار مهره در ابعاد 28.5 در 16.7 سانتیمتر نگاشته و با میشن عنابی تجلید شده است، عناوین اثر نیز در حاشیه به سیاهی به قلم جلی است.
وی افزود: نسخه حاضر وقفی مهدی امامی نیشابوری در آذرماه سال 1346 و به شماره 9861 در مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی، قابل بررسی است. کتاب «روضه الشهدا» تألیف کمالالدین حسین بن علی بیهقی سبزواری کاشفی معروف به «واعظ»(متوفای سال 910 هجری قمری) و مشتمل بر 10 باب، از دیگر آثار ارزشمند خطی این آستان مقدس است که در آن به فضائل و مناقب امام حسین(ع) و حادثه کربلا نیز اشاره شده است.
صداقت حسینی گفت: نسخه کتاب روضه الشهدا به شماره 17182 موجود در کتابخانه حرم مطهر رضوی، به خط نسخ 19 و 20 سطری بر روی 233 برگ کاغذ حنائی در ابعاد 22.8 در 16.5 سانتیمتر با عناوین شنگرف نوشته و با تیماج عنابی تجلید شده است، قدمت این نسخه به قرن 11 هجری قمری برمیگردد و در مهرماه 1368 توسط دانشگاه علوم اسلامی رضوی به این کتابخانه واگذار شده است.
انتهای پیام 
