Uadilifu; Mhimili wa Utawala wa Kibinadamu wa Imam Ali (AS)
Haider Rahim, mkuu wa Idara ya Habari ya Astan ya Haram ya Imam Ali (AS), alisema hayo katika mahojiano na IQNA kwa mnasaba wa 13 Rajab, siku ya maadhimisho ya kuzaliwa kwa Imam wa Kwanza (AS). Aliongeza kuwa kuchunguza maisha ya Imam Ali (AS) kupitia Nahj al‑Balagha ni mwongozo muhimu kwa jamii ya leo.
Akasema kuwa Imam Ali (AS) alilichukulia uadilifu kuwa msingi wa utawala, si mbinu ya kisiasa wala hila ya kupata uungwaji mkono. Kwa mtazamo wake, watu wote ni sawa katika haki na wajibu, na hakuna ubaguzi unaokubalika kwa misingi ya nasaba, hadhi ya kijamii au ukaribu na mamlaka.
“Kwa sababu hiyo, Imam Ali (AS) alitekeleza kwa vitendo usawa katika mgao wa hazina ya umma na katika kuwakagua watawala, hata pale mtazamo huo ulipomgharimu baadhi ya wafuasi wake.”
Akaongeza kuwa, kwa mujibu wa Imam Ali (AS), serikali isiyojengwa juu ya uadilifu huishia kudhoofika na kuporomoka, na kuhifadhi heshima ya mwanadamu ndiko kunakolinda umoja na uthabiti wa jamii.
Sifa za Kimaadili za Imam Ali (AS) katika Kulinda Dini Isipotoshwe
Kuhusu sifa za kimaadili za Imam Ali (AS) katika kulinda dini dhidi ya upotoshaji na ulafi wa dunia, Haider Rahim alisema kuwa sifa kuu ya Imam Ali (AS) ilikuwa uchaji wa kweli uliounganishwa na uwajibikaji. “Hakuwa mtawa aliyejitenga na watu, bali kiongozi aliyeyahisi maumivu ya jamii na aliyejihakiki yeye kwanza kabla ya kuwahesabisha wengine.”
Uchaji huu wa kimatendo uliuzuia matumizi mabaya ya dini kwa maslahi ya kidunia na ukaonesha kuwa kiongozi wa umma hapaswi kuwa na tamaa, upendeleo au kushikamana na mapambo ya dunia.
Akaeleza pia kuwa Imam Ali (AS) alipa umuhimu mkubwa kwa familia na malezi ya watoto, akiamini kuwa familia ndiyo nguzo kuu ya jamii. “Mtazamo huu unaonekana wazi katika mausia yake na mwenendo wake wa kifamilia; alisisitiza malezi ya kimaadili, ukweli, uwajibikaji na kuheshimiana. Aliona kuwa upotovu wa kijamii huanzia katika udhaifu wa malezi, na familia yenye ufahamu ndiyo ngome ya kwanza ya kulea kizazi chenye misingi ya maadili.”
Kuhusu mtazamo wa Imam Ali (AS) juu ya utawala na mamlaka, Rahim alisema kuwa kwa Imam Ali (AS), utawala si lengo bali ni chombo cha kusimamisha uadilifu na kuwatumikia watu. “Hakuiona nguvu kuwa njia ya kutawala na kujitukuza, bali jukumu zito linalomlazimu mtawala awe karibu na wanyonge na mbali na maslahi binafsi.”
Nafasi ya Elimu katika Nahj al‑Balagha
Akaendelea kueleza kuwa katika Nahj al‑Balagha, Imam Ali (AS) anaitazama elimu kuwa nguzo ya maendeleo ya mwanadamu na jamii. “Anasisitiza kuwa elimu ndiyo njia ya uelewa sahihi wa dini na maisha, na lazima iandamane na matendo mema na maadili. Anatahadharisha dhidi ya elimu isiyobadilisha tabia ya mwanadamu, akiamini kuwa elimu ya kweli ni ile inayomtakasa mtu na kumfanya awe mwaminifu kwa haki na uadilifu.”
Athari ya Nahj al‑Balagha katika Kufufua Ustaarabu wa Kiislamu
Amesema kuwa fikra na hekima za Imam Ali (AS) katika Nahj al‑Balagha ni hazina ya kiakili na kibinadamu kwa ustaarabu wa Kiislamu. “Hekima hizi hazizungumzi tu masuala ya kidini, bali pia siasa, uongozi wa kijamii na malezi ya mwanadamu. Ndiyo maana zimeendelea kuvutia wanazuoni katika nyakati za neema na misukosuko.”
Kuhusu uadilifu wa kijamii aliouanzisha, alisema: “Imam Ali (AS) alisisitiza uadilifu unaowapa nguvu wanyonge na unaowawajibisha watawala kuliko wengine. Amesema kuwa jamii hupata utulivu pale maskini wanapohisi hawadhulumiwi na pale watu wanapoona uwajibikaji na kupambana na ufisadi. Kwa hivyo, aliona mgao wa haki na kupambana na ufisadi bila upendeleo kuwa msingi wa uadilifu wa kijamii.”
Siri ya Heshima na Maendeleo ya Ummah wa Kiislamu
Amemalizia kwa kusema: “Kwa mtazamo wa Imam Ali (AS), heshima ya Ummah wa Kiislamu imo katika kushikamana na uadilifu, kudumisha umoja na kutegemea maadili, si maslahi ya muda mfupi. Amebaini kuwa maendeleo ya kweli huanza na marekebisho ya ndani ya nafsi na kulea mtu mwenye ufahamu. Nguvu yoyote isiyojengwa juu ya ukweli, hata ionekane imara kiasi gani, hatimaye hutoweka.”
