تلاش رسانه ملی برای خلق حماسه سياسی

گروه هنر: رسانه ملی از زمان مطرح شدن موضوع انتخابات در كشور بستر مناسبی برای خلق حماسه سياسی در كشور فراهم كرد.

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) به نقل از روابط عمومی سازمان صدا و سيما، سازمان صدا و سيما از آغازين روز تبليغات نامزدهای رياست جمهوری حضوری چشمگير در انتخابات يازدهمين دوره رياست جمهوری داشت. اين حضور با برگزاری مراسم قرعه‌كشی برای تعيين زمان تبليغات راديويی و تلويزيونی نامزدها در شبكه‌های مختلف آغاز شد. در اين قرعه‌كشی رسانه ملی زمان‌های اختصاص يافته به هر يك از نامزدها را برای تبليغات تلويزيونی و گفت‌وگو با مردم مشخص كرد.

شبكه‌های مختلف تلويزيون 5350 دقيقه برنامه‌ خاص تبليغات نامزدها در موضوعات مختلف سياسی، اقتصادی و فرهنگی توليد و پخش كردند. شبكه يك با برنامه‌های «با دوربين» به مدت 240 دقيقه، 16 مستند به مدت 480 دقيقه و پخش سه مناظره به مدت 1440دقيقه، توانست 73/5 درصد مخاطبان خود را با تبليغات نامزدهای رياست جمهوری همراه كند. اين شبكه همچنين با پخش دو برنامه «ثريا» و «پايش» به مدت 390 دقيقه و دعوت از نمايندگان نامزدها، ديدگاه‌های كانديداها را بررسی كردند.

يكی ديگر از برنامه‌های پرمخاطب رسانه ملی گفت‌وگوی ويژه خبری شبكه دو با هر يك از نامزدها بود. در اين برنامه هر يك از نامزدهای رياست جمهوری 45 دقيقه به پرسش‌های مجری در موضوعات مختلف پاسخ دادند.

شبكه سه به عنوان شبكه جوان نيز برای هشت رقيب انتخابات رياست جمهوری فرصتی را فراهم كرد تا هر يك از آنها در مدت يك ساعت مطالبات قشر جوان را شنيده و به آن پاسخ دهند. اين شبكه همچنين با توليد و پخش دو برنامه «ديروز، امروز، فردا» و «رخصت» فرصتی فراهم كرد تا برنامه‌های سياسی و ورزشی نامزدهای يازدهمين دوره انتخابات رياست جمهوری نقد و بررسی شود.

شبكه جام‌جم هم با هدف پاسخگويی به مطالبات ايرانيان مقيم خارج از كشور توليد برنامه‌ای يك ساعته را پخش كرد كه در آن نامزدها با حضور در استوديوی ايرانيان شبكه به پرسش‌ها و مطالبات اين گروه پاسخ دادند. همچنين بازپخش مستند نامزدها و مناظره‌های هشت نامزد اين دوره در جدول برنامه‌های شبكه جام‌جم قرار گرفت و به ايرانيان مقيم خارج كشور اين فرصت را داد تا با نظر نامزدها آشنا شوند. همچنين هشت نامزد رياست جمهوری هر كدام دو مستند انتخاباتی آماده كرده بودند كه از شبكه‌های مختلف پخش شد.

شبكه‌های مختلف راديويی در معرفی برنامه‌های نامزدها نقش مهمی داشتند و توانستند با توليد و پخش 2040دقيقه برنامه، مردم را در انتخاب فرد اصلح ياری دهند. شبكه‌های راديو برای هر نامزد 255دقيقه برنامه پخش كردند. علاوه بر آن سه مناظره نامزدها در شبكه يك، به طور همزمان از راديو ايران و تكرار آن از راديو جوان پخش شد.

راديو سراسری هم با پخش مستند انتخاباتی نامزدها به مدت 30 دقيقه و همچنين توليد مستند راديويی 30 دقيقه‌ای و تكرار آن، بيشترين سهم تبليغاتی نامزدها را از آن خود كرد. شبكه‌های راديويی جوان، ورزش و معارف نيز با هر يك از نامزدهای رياست جمهوری يك ساعت گفت‌وگو كرد و راديو پيام نيز طبق وظيفه محوله از هر نامزد يك پيام سه دقيقه‌ای پخش كرد.

نحوه قرعه‌كشی و زمان‌های اختصاص يافته به هريك از نامزدها پيش از برگزاری انتخابات به حدی مناسب و عادلانه بود كه هر يك از نامزدها به طور جداگانه از رسانه ملی به دليل اين حجم زمان و اين شيوه تبليغات قدردانی كردند.

در روز برگزاری انتخابات نيز شبكه‌های تلويزيونی با قطع برنامه‌های روزانه خود، تلاش كردند در قالب ويژه برنامه‌های انتخاباتی از جمله اخبار انتخابات و تصاويری از حضور مردم پای صندوق‌های رأی، اين حماسه سياسی را به تصوير بكشند. استفاده از جديدترين ساختارهای بصری از جمله به تصوير كشيدن حضور مردم سراسر كشور در 32 قاب تصويری كه نماد 32 استان كشور است، پخش نماآهنگ‌های ويژه انتخابات و ارتباط مستقيم با مراكز صداوسيما در شهرهای مهم كشور و واحد‌های سيار در تهران نمونه اين اقدامات بود. شبكه‌های تلويزيونی هر يك با توجه به ساختار تعريف شده برای آنان به اين مهم پرداختند.

شبكه‌هايی نظير يك، دو و سه از نخستين ساعات آغاز رای‌گيری با پخش برنامه‌های زنده و مستقيم از واحد‌های سيار و تشكيل استوديوهای ويژه انتخابات تلاش كردند مردم را به طور مستمر در جريان برگزاری اين حماسه سياسی قرار دهند. ويژه برنامه‌هايی نظير «رای می‌دهيم»، «روز انتخاب»، «ما می‌آييم»، «حماسه‌سازان» و «يك روز خوب» از برنامه‌هايی بود كه شبكه‌های مختلف سيما برای انعكاس اخبار برگزاری انتخابات پخش می‌كردند.

شبكه خبر از جمله شبكه‌هايی بود كه پيوسته از طريق واحد‌های سيار در وزارت كشور و برخی مراكز اصلی رای‌گيری در سراسر كشور اخبار مربوط به حضور مردم در پای صندوق‌های رای و اطلاعيه‌های مهم درباره انتخابات را منعكس می‌كرد. شبكه تلويزيونی شما نيز با 300 ارتباط زنده با شهرستان‌های مختلف اخبار دقيق برگزاری انتخابات را در سراسر كشور به مخاطبان ارائه كرد.

شبكه‌های برون مرزی نظير پرس تی‌وی، العالم، سحر، الكوثر، قرآن و جام‌جم نيز از نخستين ساعات آغاز رای‌گيری گزارش‌های متفاوتی را از رای‌گيری در تهران و شهرستان‌ها ارائه كردند. گزارشگران اين شبكه‌ها در واحد‌های سيار، حضور پرشور مردم را برای انتخاب رئيس‌جمهوری به تصوير كشيدند.

شبكه‌های دوگانه سحر اخبار اين انتخابات را به زبان‌های مختلف از جمله فرانسوی، آذری، اردو، كردی و عربی با توجه به گستره پوشش مخاطبانشان پخش كردند. شبكه‌های برون مرزی صدا و سيما گستره وسيعی از اروپا، آفريقا و آسيا را تحت پوشش رسانه‌ای خود دارند.

مركز امور بين‌الملل سازمان صدا و سيما خدمات لازم را برای پوشش خبری يازدهمين دوره انتخابات رياست جمهوری ايران به خبرنگاران خارجی ارائه داد. برای پوشش خبری و تصويری انتخابات، 200 خبرنگار خارجی از كشورهای مختلف به ايران سفر كرده بودند. علاوه بر شبكه‌های داخلی 200 خبرنگار خارجی غيرمقيم از 85 رسانه و 27 كشور و 235 خبرنگار غيرخارجی مقيم از 115 رسانه،اين انتخابات را پوشش خبری دادند.

خبرنگاران و گزارشگران راديو با حضور در مراكز مختلف رای‌گيری شنوندگان اين رسانه فراگير را از چند و چون انتخابات و حضور مردم در پای صندوق‌ها آگاه كردند. واحد‌های سيار صدا تا پايان زمان رای گيری از تمام نقاط كشور، گزارش‌هايی را برای مخاطبان خود پخش می‌كردند.

از نخستين ساعات بامداد بيست‌وپنجم خرداد نيز كه كار شمارش آرای صندوق‌های رای در سراسر كشور آغاز شد، اخبار مربوط به آن از شبكه‌های مختلف راديويی و تلويزيونی منعكس شد. بخش‌های مختلف خبری در ارتباط‌های مستقيم با ستاد انتخابات كشور، گزارش‌هايی را از آخرين نتايج شمارش آرای اخذ شده از صندوق‌های شمارش شده به سمع و نظر مخاطبان خود رسانند.

موج قدردانی‌ها از عملكرد رسانه ملی در دوره تبليغات انتخابات، برگزاری مناظره‌ها، نمايش فيلم‌های مستند نامزدها، گفت‌وگوهای تخصصی نامزدها در شبكه‌های مختلف و بويژه روز بيست‌وچهارم خرداد ادامه داشت و بسياری از مسئولان و بخش زيادی از مخاطبان از اين عملكرد اظهار رضايت می‌كنند.

برنامه‌های انتخاباتی رسانه ملی علاوه بر كاهش هزينه‌های تبليغاتی نامزدها، مورد توجه و رضايت بسياری از مخاطبان هم قرار گرفت به طوری كه بيشتر مردم بر بی طرفی صدا و سيما در اين دوره از انتخابات اذعان داشتند. رئيس سازمان صداوسيما هم اعلام كرد: در نظرسنجی ملی صداوسيما بيش از 85 درصد معتقد بر بی‌طرفی رسانه ملی در تبليغات انتخاباتی هستند.

به‌گفته رئيس سازمان صداوسيما، رسانه ملی امروز به مدل جديد و موفقی در برگزاری تبليغات انتخاباتی بويژه جلسات مناظره همزمان نامزدهای متعدد، دست يافته است و اين تجربه برای دوره‌های بعدی انتخابات الگو خواهد بود.

رهبر معظم انقلاب اسلامی در مراسم سالگرد رحلت امام خمينی (ره)، فضای تبليغاتی بوجود آمده در رسانه ملی را در دنيا بی‌نظير خواندند و خاطرنشان كردند: در كشور ما نامزد‌ها ‌مساوی و بدون خرج كردن يك ريال، ساعت‌ها در برنامه‌های گوناگون با مردم حرف می‌زنند. ايشان همچنين عملكرد صدا و سيما در امر تبليغات نامزدها را پاسخی به افرادی كه نظام را به نبود آزادی بيان متهم می‌كنند، ارزيابی كردند. نمايندگان مجلس شورای اسلامی نيز عملكرد رسانه ملی در اين دوره از انتخابات را بی‌طرف و عادلانه ارزيابی كردند و يادآور شدند، صدا و سيما با برنامه‌ريزی درست و اطلاع‌رسانی دقيق از صرف هزينه‌های سنگين تبليغاتی نامزدها جلوگيری كرد.