خداوند گناهانی كه از سر عناد و لجاجت باشند را نمی‌آمرزد

به گزارش خبرنگار افتخاری خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا)، حجت‌الاسلام والمسلمين سيد علی آيت‌اللهی، خطيب مسجد صاحب‌الزمان دزفول در سخنان خود پيرامون توبه، حقيقت توبه را دانستن قبح گناه و احساس ندامت، پشيمانی و شرمساری از گناهان دانست و تأكيد كرد: خداوند گناهانی كه از سر عناد و لجاجت باشند را نمی‌آمرزد.
وی در ادامه مباحث خود با اشاره به آيات 17 و 18 سوره نساء معنی آيات را چنين بيان كرد:
‏بی‌گمان خداوند تنها توبه كسانی را می‌پذيرد كه از روی نادانی (و سفاهت و حماقت ناشی از شدّت خشم و غلبه شهوت بر نفس) به كار زشت دست می‌يازند، سپس هرچه زودتر (پيش از مرگ، به سوی خدا) برمی‌گردند (و از كرده خود پشيمان می‌گردند)، خداوند توبه و برگشت آنان را می‌پذيرد و خداوند آگاه (از مصالح بندگان و صدق نیّت توبه‌كنندگان است و) حكيم است (و از روی حكمت درگاه توبه را بر روی توبه‌كنندگان باز گذاشته است).
آيت‌اللهی افزود: ‏توبه كسانی پذيرفته نيست كه مرتكب گناهان می‌شوند (و به دنبال انجام آنها مبادرت به توبه نمی‌كنند و بر كرده خويش پشيمان نمی‌شوند) تا آن گاه كه مرگ يكی از آنان فرا می‌رسد و می‌گويد هم اينك توبه می‌كنم(و پشيمانی خويش را اعلام می‌دارم). همچنين توبه كسانی پذيرفته نيست كه بر كفر می‌ميرند (و جهان را كافرانه ترك می‌گويند). هم برای اينان و هم آنان عذاب دردناكی را تهیّه ديده‌ايم.‏
وی ابراز كرد: خداوند متعال در اين دو آيه دو شرط برای توبه را مطرح می‌كند. «إِنَّمَا» در لغت عربی به معنای حصر است. منحصرا توبه بر خدا مربوط به كسانی است كه گناهی را از سر جهالت انجام داده‌اند. شرط اول، عملی كه انسان از سر جهل انجام داده است يعنی كارهايی كه بر اساس عقل نيست. جهل در قرآن و روايات مربوط به اعمالی است كه انسان از روی هوا، هوس و شهوت انجام می‌دهد و چنين كارهايی در مقابل كارهای عاقلانه است.
يادگار امام جمعه دزفول بيان كرد: خداوند متعال در اين آيه اعمال انسان را به دو گروه تقسيم‌بندی كرده است. اول، كارهايی كه انسان از روی جهالت انجام داده است. دوم، كارهايی كه انسان از روی غير جهالت انجام داده است.
وی اذعان كرد: مرحوم فيض در تفسير صافی با استفاده از روايتی از امام صادق(ع) می‌گويد كه در مقابل اين جهالت، عناد است. گاهی از انسانی كه معصيت می‌كند می‌پرسيم چرا آن را انجام داده‌ای؟ چنين انسانی دو نوع جواب می‌دهد. يا می‌گويد اشتباه كردم و اعتراف می‌كند كه عملش عمل جاهلانه‌ای بوده است و يا اينكه آن اشتباه را نمی‌پذيرد و تقصير خودش را به گردن زمين و زمان می‌اندازد.
آيت‌اللهی در مورد اخير انسانی كه اشتباه خودش را نمی‌پذيرد و گناهان خودش را به گردن ديگران، زمين و زمان، می‌اندازد را فردی عناد و لجوج می‌نامند كه توبه چنين فردی اصلا قبول نيست. خداوند متعال در سوره بقره دو داستان را نقل می‌كند كه در آن دو نفر، حضرت آدم و ابليس، خطا كردند. يكی عناد كرد و ديگری گفت من اشتباه كرده‌ام.
اين خطيب مساجد دزفول گفت: خداوند متعال در سوره اعراف می‌فرمايد«... ثُمَّ قُلْنَا لِلْمَلآئِكَةِ اسْجُدُواْ لآدَمَ فَسَجَدُواْ إِلاَّ إِبْلِيسَ لَمْ یَكُن مِّنَ السَّاجِدِينَ»؛ خداوند وقتی آدم را آفريد به ملائكه فرمود به آدم سجده كنيد. بنا به روايات شيعه و سنی سجده بر آدم بواسطه نور پيغمبر(ص) و اهل بيت عصمت و طهارت(ع) بود. همه ملائكه سجده كردند ولی ابليس سجده نكرد. خداوند می‌فرمايد من به ابليس گفتم چرا سجده نكردی؟
وی ادامه داد: ابليس در پاسخ خدا گفت، خدايا من سجده كنم؟ خدايا من به حكم تو اعتراض دارم. من سجده بر آدم كنم؟ من از آتش و نور خلق شده‌ام در حالی كه آدم از خاك و ظلمت آفريده شده است و ... . ابليس در اينجا عناد و لجاجت كرد و گناه خودش را به گردن خدا انداخت. خدا فرمود ابليس تو تكبر می‌كنی و چون از فرصتی كه به تو دادم استفاده نكردی بيرون برو كه تو رانده شده هستی و لعنت من بر تو باد.
آيت‌اللهی بيان كرد: خداوند وقتی كه از ابليس پرسيد كه چرا سجده نمی‌كنی به ابليس فرصت داد و اگر ابليس سرش را پايين می‌انداخت و ابراز اشتباه می‌كرد شايد خداوند او را می‌بخشيد. امروزه نيز وقتی به عده‌ای می‌گوييم چرا روزه نگرفته‌ايد عده‌ای می‌گويند من اشتباه كرده‌ام ولی عده‌ای می‌گويند خدا نبايد روزه را قرار می‌داده است!! هرگز توبه مشمول چنين معصيتی نمی‌شود چون ابليس روحيه‌ای استكباری داشت.
وی عنوان كرد: يك خطای ديگر كه خداوند در قرآن به آن اشاره كرده است خطايی بود كه حضرت آدم مرتكب شد. خداوند در سوره اعراف می‌فرمايد «به آدم گفتيم تو و همسرت ساكن بهشت شويد و هرچه خواستيد ميل كنيد و فقط از اين درخت ميل نكنيد. شيطان آدم را وسوسه كرد و به آدم گفت اينكه خدا گفته اين را نخور برای اين است كه تو بالاتر نروی و قسم خورد كه من می‌خواهم به تو كمك كنم. بدين وسيله شيطان حضرت آدم را نيرنگ داد و آدم آن ميوه را خورد. خدا گفت آدم چرا اين كار را انجام دادی؟ مگر من نگفتم كه شيطان دشمنت هست؟ چرا فريبش را خوردی؟»
آيت‌اللهی در پايان گفت: آدم هم می‌توانست بگويد خدايا چرا ابليس را وارد بهشت كردی تا مرا وسوسه كند؟ می‌توانست بگويد خدايا چه كسی او را خلقت كرد ولی اقرار به اشتباه كرد. خداوند فرمود، ای آدم حالا كه اقرار به اشتباه می‌كنی، عناد نمی‌كنی و مسئوليت كارت را قبول می‌كنی من هم چيزی را به تو ياد می‌دهم تا آن را بخوانی و به واسطه آن توبه‌ات را قبول كنم و گناهت را بيامرزم. بايد آدم‌وار با خدا حرف بزنيم. خداوند به بركت نام پيغمبر (ص) و اهل بيت(ع) توبه آدم را قبول كرد.